8 идым

← → Идым
Шч Кш Вр Из Кг Шм Рш   1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30
2026 ий

8 идым (8 сентябрь) — григориан кечышот почеш идалыкын 251-ше (кужемдыме ийлаште — 252-шо) кечыже. Идалык пытыме марте 114 кече кодеш.

Йошкар-Олаште ☀️ Кече 5 шагатат 6 минутлан лектеш, 18 шагатат 29 минутлан шинчеш. Кечын кужытшо 🕒 13 шагатат 22 минут.
🌘 Шоҥго тылзе (25.84 тылзе кече).

Пайрем да шарныктарыше кече-влак

•  ООН — Грамотностьын тӱнямбал кечыже (руш. Международный день грамотности).
•  — Журналист-влакын икоян улмо тӱнямбал кечышт (руш. Международный день солидарности журналистов).
•  — Физиотерапийын тӱнямбал кечыже (руш. Всемирный день физиотерапии).
•  Россий — Россий калык-влак йылмын кечыже (руш. День языков народов России).
•  Россий — Танкистын кечыже (руш. День танкиста) — идым тылзын 2-шо рушарнян палемдалтеш.
• Финансистын кечыже (руш. День финансиста).
• Шӱльӧ Наталя (руш. Наталья Овсяница).
• Байкал ерын кечыже (руш. День озера Байкал) — идым тылзын 2-шо рушарнян палемдалтеш.
• Турнян тӱнямбал кечыже (руш. Всемирный день журавля) — идым тылзын 2-шо рушарнян палемдалтеш.
• Кухньышто шинчылтме кече (руш. День посиделок на кухне).
• Владимирысе Шочынава юмоҥам вашлиймаш (руш. Сретение Владимирской иконы Божией матери).
• Бородин кучедалмашын кечыже (руш. День Бородинского сражения).
• Амперсанд кече (руш. День амперсанда).
• Фашизмын жертвыже-влакым шарныме тӱнямбал кече (руш. Международный день памяти жертв фашизма) — идым тылзын 2-шо рушарнян палемдалтеш.

Лӱмгече

• Адриан, Наталья, Степан.

Эртынчык-влак

Тугак ончо: Категорий:Идым тылзын 8 кечысе событий-влак

• 1504 ий — Флоренцийыште кумдан чапланыше скульптор Микеланджелон ыштыме Давид скульптурыжым шогалтыме.
• 1801 ий — Санкт-Петербург олаште Казанский соборым чоҥаш тӱҥалме.
• 1941 ий — Лениград олан блокадыже тӱҥалын.
• 1921 ий — Марий Элысе сарзе комиссариатым почмо.
• 1922 ий — Марий Элысе архив службым почмо.

Шочыныт

Тугак ончо: Категорий:Идым тылзын 8 кечынже шочшо-влак

• 1926 — Пётр Эсеней, марий серызе, драматург, артист, кусарыше, 1941–1945 ийласе Кугу Ачамланде сарын участникше. «Арва шеҥгек йога», «Пиалан ваштар-влак», «Шуматкечын – мончашке», «Янлык суд» пьесе-влакын авторжо.
• 1937 — Аркадий Яковлевич Антипин, Марий Элысе образованийын сулло пашаеҥже, историй шанче кандидат. Кужэҥер кундем Чодраялыште шочын. Марий кугыжаныш педагогике институтым тунем лектын, икмыняр жап политехник институтышто тыршен. 1986-шо ийыште Марий кугыжаныш пединститутын ректоржылан шогалын да 17 ий ты пашам шуктен шоген. Ятыр шанче пашан авторжо.
• 1968 — Эльвира Владимировна Большова, балерина да театр пашаеҥ, Марий Элын сулло артисткыже. Медведево посёлкышто шочын. Ленинградысе хореографий училищым тунем лекмек, Марий кугыжаныш опер да балет театрын солисткыже лийын. «Лебединое озеро», «Лесная сказка», «Щелкунчик» балетлаште тӱҥ партийым модын. Россий Федерацийысе финн-угор фестивальын дипломантше.
• 1961 — Ираида Алексеевна Морозова, спортсменка. Шернур кундем Тамшэҥер ялыште шочын. Паша корныжо Йошкар-Оласе йоча клуб да «Азимут» турист рӱдер дене кылдалтын. Марафон куржталмаштат, ече дене коштмаштат, пауэрлифтинг денат кугу кӱкшытыш шуын. Ятыр гана рекордым шындыше Марий Элын эн сай спортсменкыже, куштылго атлетик дене спорт мастер, Российын чемпионкыжо.

Коленыт

Тугак ончо: Категорий:Идым тылзын 8 кечынже колышо-влак

• 2017 — Николай Николаевич Маркасьян, совет да российысе чоҥышо. Трест вуйлатыше, «Йошкар-Оластрой» ЗАО-н генеральный директоржо (1978—2017). Россий Федерацийын сулло чоҥышыжо (1998), Марий АССР-ын сулло чоҥышыжо (1984). Марий АССР-ын кугыжаныш премийжын лауреатше (1977). 1975 ий гыч КПСС йыжыҥъеҥ.

Калык пале

• Эрдене йӱштӧ — теле эр толшаш.
• Наталья да Адриянын кечышт. Тиде кечын кугу тӱткышым шӱльылан ойыреныт. Икымше шӱльӧ кылтам пӧртышкӧ пуртеныт да лукыш шогалтеныт. Тумо да куэ лышташ йогаш тӱҥалын огыл гын, шушаш теле чот йӱштӧ лиеш.

Палемдымаш