20 сӱрем
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| 2026 ий | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
20 сӱрем (20 июль) — григориан кечышот почеш идалыкын 201-ше (кужемдыме ийлаште — 202-шо) кечыже. Идалык пытыме марте 164 кече кодеш.
Йошкар-Олаште ☀️ Кече 3 шагатат 20 минутлан лектеш, 20 шагатат 16 минутлан шинчеш. Кечын кужытшо 🕒 16 шагатат 56 минут.
🌒 Кушшо тылзе (5.37 тылзе кече).
Пайрем да шарныктарыше кече-влак
— Тылзын тӱнямбал кечыже (руш. Международный день Луны).
— Шахматын тӱнямбал кечыже (руш. Международный день шахмат).
Россий — Металлургын кечыже (руш. День металлурга) — сӱрем тылзын 3-шо рушарнян палемдалтеш.- Тортын тӱнямбал кечыже (руш. Международный День Торта).
- Сеногнойка Авдотья (руш. Авдотья Сеногнойка).
- Тӧрштылмашын тӱнямбал кечыже (руш. Всемирный день прыжка).
- Йӧнысыр еҥын пайремже (руш. Праздник губошлёпов).
Лӱмгече
- Католик лӱм-влак: Маргарита, Вячеслав, Анастасия.
- Православий лӱм-влак: Акакий, Герман, Евдокия, Евфросиния, Лукиан, Никон, Сергей, Фома.
Событий-влак
Тугак ончо: Категорий:Сӱрем тылзын 20 кечысе событий-влак
Тӱня мучко
- 1917 ий — БМВ машина маркым регистрироватлыме.
- 1969 ий — Америкын «Апполон-11» корабльже Тылзыш шинчын. Айдеме тылзе ӱмбалне икымше ошкылым ыштен.
Марий тӱняште
- 1918 ий — РСФСР-ын калык-влак паша шотышто калык комиссариат пелен марий пӧлка почылтын.
Шочыныт
Тугак ончо: Категорий:Сӱрем тылзын 20 кечынже шочшо-влак
- 1905 ий — Сергей Степанович Леухин, совет туныктышо. Марий АССР-ын Йошкар-Оласе 11 №-ан кыдалаш школышто физикым туныктышыжо (1936―1942, 1946―1975, кӱрылтыш дене). РСФСР школын сулло туныктышыжо (1958). Ленин орденын кавалерже. Кугу Ачамланде сарын салтакше. ВКП(б)-ын йыжыҥъеҥже.
- 1922 ий — Юрий Александрович Мозжухин, совет да российысе цирк артист, иллюзионист, Лондонысо юзо ушемын чапланыше йыжъеҥже, РСФСР-ын калык артистше.
- 1948 ий — Николай Иванович Поляков, кугыжаныш да ялозанлык пашаеҥ. Паша корныжо У Торъял кундемысе «Первый май» колхоз дене кылдалтын. Шке жапыштыже тудо Россий Федерацийысе федеральный погын кугыжаныш думын депутатше лийын. Республикын политик илышыштыже Николай Ивановичын лӱмжӧ тачат шарнымаште. Ялозанлык паша нерген ойлыманат огыл, тудо калыкын шарнымаште уста вуйлатыше семын кодын.
- 1929 ий — Сергей Беленков, руш серызе, почеламутчо, журналист.
- 1950 ий — Вячеслав Дмитриевич Соловьев, архитектор, Марий Эл Республикын сулло чоҥышыжо. Паша корныжо «Марийскгражданпроект» ушемыште тӱҥалын. Медведево районын тӱҥ архитекторжо лийын. Медведево посёлкышто ачалыме пашам шуктымыжлан 2005-ше ийыште кугыжаныш премий дене палемдалтын.
- 1952 ий — Владислав Иванович Загайнов, журналист, серызе, очерк мастар, фотокорреспондент. Марий Эл Республикын сулло журналистше. Шернур посёлкышто шочын. 25 ий тиде уста журналист Марий Турек кундемысе «Знамя» газет редакцийыште пашам ыштен: фотокорреспондент гыч тӱҥалын редактор марте шуын. Вара «Марийская правда» газет редакцийышке куснен, но икмыняр жап гыч уэш Марий Турекышкак пӧртылын. Ятыр очерк-книган авторжо, нунын кокла гыч «И вновь продолжается бой», «Герои необъявленной войны» да молымат палемдаш лиеш.
- 1953 ий — Анатолий Подольский, руш серызе, почеламутчо, Россий серызе-влак ушемын йыжъеҥже (2006).
- 1968 ий — Галина Родионовна Кудрявцева, тӱвыра пашаеҥ. Провой вел Мӱшылтӱр гыч. Паша корныжо Звениговысо калык кидмастар рӱдер дене кылдалтын: тыште уста пашазе 1993-шо ий гычак тырша.
- ий — Надежда Викторовна Акпатырева, туныктыш пашаеҥ. Паша корныжо Марий Турек районысо Хлебниково кыдалаш школ дене кылдалтын. Ятыр ий Надежда Викторовна тыште туныктышылан тыршен да тиде пашаште эре сай лектышым ончыктен.
- 1978 ий — Елизавета Станиславна Лихачёва, российысе тӱвыра пашаеҥ, сымыктышым шымлыше, архитектур историк.
Коленыт
Тугак ончо: Категорий:Сӱрем тылзын 20 кечынже колышо-влак
Калык пале
- Овдочин кечыже. Авдотьян пайремже. Йӱла почеш кажне ийын ты кечын йӱр йӱрын да солымо шудым нӧртен, сандене тиде кечым пешыжак йӧратен огытыл. Авдотьян кечыже марте кургым ситышын ямдылаш тыршеныт.
- Йӱр толшашым пален налаш манын, марий коча-кована-влак тыгай калык палым эскереныт: чодыраште шопке лышташ мӱкшла гӱжла гын — йӱр толеш.
- Йӱр лиеш гын, тудо кужу жап йӱраш тӱҥалшаш да шурнылан сайжак лийшаш огыл.