2 сӱрем
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| 2026 ий | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
2 сӱрем (2 июль) — григориан кечышот почеш идалыкын 183-шо (кужемдыме ийлаште — 184-ше) кечыже. Идалык пытыме марте 182 кече кодеш.
Йошкар-Олаште ☀️ Кече 2 шагатат 58 минутлан лектеш, 20 шагатат 38 минутлан шинчеш. Кечын кужытшо 🕒 17 шагатат 39 минут.
🌕 Тичмаш тылзе (16.90 тылзе кече).
Пайрем да шарныктарыше кече-влак
— Спорт журналистын тӱнямбал кечыже (руш. Международный день спортивного журналиста).- — Уфологын тӱнямбал кечыже (руш. Международный день уфолога).[1].
Азербайджан — Полиций пашаеҥ-влакын кечышт (руш. День работников полиции).
Казахстан — Дипломатий службын кечыже (руш. День дипломатической службы).
Узбекистан — Узбекистан Республикын кугыжаныш ойыпшым ойырымо кече (руш. День принятия государственного герба Республики Узбекистан).- Сюрприз кече (руш. День сюрпризов).
- Пийын тӱнямбал кечыже (руш. Всемирный день собаки).
- Лена эҥерын кечыже (руш. День реки Лены).
Лӱмгече
- Католик лӱм-влак: Мария, Урбан.
- Православий лӱм-влак: Иван.
Событий-влак
Тугак ончо: Категорий:Сӱрем тылзын 2 кечысе событий-влак
- 1556 ий — Шучко Йыван кугыжа Астрахань ханствым руалтен.
- 1698 ий — икымше паровой машиналан патентым налме.
- 1900 ий — Цепеллин граф историйыште икымше гана дирижабль дене чоҥештен.
Шочыныт
Тугак ончо: Категорий:Сӱрем тылзын 2 кечынже шочшо-влак
- 1927 ий — Павел Александрович Солодков, шанче-ветеринар. Оршанке кундем Упша селаште шочын. 16 ий У Роҥго кундемын тӱҥ ветврачлан тыршыме деч вара, Озаҥ олаш илаш куснен, шанче пашаште шуаралтын. 110 наре шанче пашан авторжо. Ветеринарий шанче кандидат.
- 1946 ий — Яков Егоров-Энсул, марий серызе, поэт.
- 1951 ий — Владимир Тарасович Кожанов, кугыжаныш пашаеҥ. Йошкар-Олаште шочын. «ВТК-Холдинг» ужалыше-йöнозанлык группын тӱҥлӧ директоржо, Кугыжаныш погынын депутатше. Суапле сомылжылан кугыжаныш премий денат палемдалтын.
- 1960 ий — Альберт Аркадьевич Курочкин, сӱретче. Кужэҥер кундем Агытансола ялыште шочын. Ятыр сӱретын да пейзажын авторжо. «Марий кундем» сӱретше-влак поснак кугу чапым конденыт. Альберт Аркадьевич шке ончержымат эртарен.
- Валерий Константинович Трунин, Россий Федерацийын сулло туныктышыжо. Волгоград вел Фролово олан эргыже. 1989-ше ийыште 29-ше №-ан школын вуйлатышыжлан шогалын. Кыртмен тыршымыжлан Марий Элын сулло туныктыш пашаеҥже лӱмым сулен.
- 1961 ий — Иван Викентьевич Смирнов, марий актёр, мурызо, Марий Эл Республикын сулло артистше (1995), Марий Эл Республикысе Олык Ипай лӱмеш Кугыжаныш самырыктукым премийын лауреатше (1996), Йыван Кырла лÿмеш театр премийын лауреатше (1997, 2001, 2004, 2006, 2012), Марий Эл Республикын Калык артистше (1999), Россий Федерацийын сулло артистше (2007), Марий Эл Республикысе М. Шкетан лӱмеш Кугыжаныш премийын лауреатше (2011).
Коленыт
Тугак ончо: Категорий:Сӱрем тылзын 2 кечынже колышо-влак
- 1969 ий — Абрам Мунишович Глузман, совет шанчызе-историк, комсомол да партий пашаеҥ. Юл Кундемысе Немыч-влак АССР ВЛКСМ обкомын икымше секретарьже (1941―1942). Марий политехник институтын марксизм-ленинизм, КПСС историй кафедрын туныктышыжо, доцентше (1950―1969), историй шанче кандидат. Кугу Ачамланде сарын участникше, гвардий майор. 1931 ий гыч ВКП(б)-ын йыжыҥъеҥже.
- 2009 ий — Анатолий Александрович Пушкарёв, совет да российысе ялозанлык пашаеҥ. Марий АССР / Марий Эл Медведево районысо «Марийская» чыве фабрикын («Марийское» ЗАО) директоржо (1985—2009). Марий Эл Республикысе ялозанлыкын сулло пашаеҥже (1997). Марий АССР Кӱшыл Каҥашын 12-шо созыв депутатше (1990—1993), Марий Эл Республикын Кугыжаныш Погынжын 1-ше да 3—5-ше созыв-влакын депутатше (1994—1996, 2000—2009).
Калык пале
- Таче Зосимын кечыже палемдалтеш. Ты кечын кугу тӱткылыкым мӱкш-влаклан ойыреныт, но нуным арам азапландараш ок лий улмаш. Омарта воктеч эртен кайыме годымат «Мӱкш-влак, олыкышко кайыза. Мӱйым кондыза.» манын ойленыт.
- Мӱкш-влак омарташтын пырдыжыштыже шинчат гын, чот шокшылан.