18 теле
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| 2026 ий | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
18 теле (18 декабрь) — григориан кечышот почеш идалыкын 352-шо (кужемдыме ийлаште — 353-шо) кечыже. Идалык пытыме марте 13 кече кодеш.
Йошкар-Олаште ☀️ Кече 8 шагатат 23 минутлан лектеш, 15 шагатат 12 минутлан шинчеш. Кечын кужытшо 🕒 6 шагатат 48 минут.
🌓 Икымше чырык (8.71 тылзе кече).
Пайрем да шарныктарыше кече-влак
ООН — Араб йылмын тӱнямбал кечыже (руш. Международный день арабского языка).- ООН — Мигрант-влакын тӱнямбал кечышт (руш. Международный день мигрантов).
Россий — ЗАГС органласе пашаеҥ-влакын кечышт (руш. День работников органов ЗАГСа)[1].- Россий — Россий Федерацийын элгӧргӧ паша орган-влакын шке лӱдыкшыдымылыкышт шотышто подразделений-влакын кечышт (руш. День подразделений собственной безопасности органов внутренних дел Российской Федерации).
Молдавий — Полиций кече (руш. День полиции)[2].
Катар — Калыкле кече (руш. Национальный день).
Нигер — Республик кече (руш. День республики).- Савван кечыже (руш. Савин день).
- Мундыраш пӱтыралтме кече (руш. День сворачивания в клубочек).
- Шӧр кочшо сӧснаигым жаритлыме кече (руш. День жареного молочного поросёнка).
Лӱмгече
- Православий лӱм-влак: Анастасий, Гурий, Захар, Карион, Нектарий, Савва, Даниил.
Эртынчык-влак
Тугак ончо: Категорий:Теле тылзын 18 кечысе событий-влак
- 1876 ий — Санкт-Петербург олаште икымше политике митинг эртен.
- 1994 ий — Франций гыч спелеолог Жан Мари Шове открытийым ыштен: у пещерым муын – тиде пещерын пырдыжыштыже тошто калыкын сÿретышт аралалт кодыныт.
- 2004 ий — Пекин олаште «Пластик операцийын миссше» лÿман икымше тÿнямбал моторлык конкурс мучашлалтын.
Шочыныт
Тугак ончо: Категорий:Теле тылзын 18 кечынже шочшо-влак
- 1898 ий — Николай Прохорович Владимиров, совет пашаеҥ да тазалыкаралтыш вуйлатыше. Томск медицине институтын (1940―1941), Томск кап-кылым эмлыме йӧн-влакым шанче-шымлыше институтын (1953―1954) да Сочисе Кугыжаныш бальнеологий шанче-шымлыше институтын (1954―1957) директоржо. РСФСР-ын сулло эмлызыже (1948). Пургыж да Октябрь революций-влакын, Граждан да Кугу Ачамланде сар-влакын салтакше. 1918 ий гыч РСДРП(б)-н йыжъеҥже.
- 1919 ий — Григорий Иванович Ихонькин, Кугу Ачамланде сарын геройжо. Курыкмарий кундемыште шочын. Сар тӱҥалме икымше кечынак тудо тушман ваштареш кредалаш тӱҥалын. 1943-шо ийыште Григорий Иванович Смоленск областьыште, ик ялыште 80 еҥым колымаш деч утарен. Берлин дек лишемме годым кок тӱжем наре миным муын. Шочмо кундемыш пӧртылмекыже, «Правда» колхозышто тыршен. Григорий Иванович «Йошкар Шӱдыр», «Йошкар Знамя», «Знак Почёта» орден-влак дене палемдалтын.
- 1922 ий — Андрей Евдокимович Кошкин, Пашазе-кресаньык Йошкар Армийын младший сержантше, Кугу Ачамланде сарын салтакше, Совет Ушемын Талешкыже (1944).
- 1928 ий — Николай Семёнович Катков, ялозанлык пашаеҥ, Россий Федерацийын сулло экономистше. Озаҥ оласе ялозанлык институтын ректоржо лийын, а 1990-ше ий гыч Марий кугыжаныш университетыште туныктышылан пашам ышташ тӱҥалын. Николай Семенович 120 наре шанче пашан, 10 монографийын авторжо. 1976-шо ийыште Йошкар Тисте Паша Орден дене палемдалтын. Экономике шанче кандидат.
- 1938 ий — Александр Сергеевич Емельянов, пашазе, Россий Федерацийын сулло механизаторжо. Кужэҥер кундем Руш Шой селаште шочын. 1963—1999-ше ийлаште «Советский» совхозын механизаторжылан тыршен. «Знак Почета», 3-шо степенян «Паша чап» орден-влак дене палемдалтын.
- 1955 ий — Любовь Владимировна Васютина, книгагудызо-библиограф, Марий Эл Республикысе тӱвыран сулло пашаеҥже. Паша корныжо Чавайн лӱмеш книгагудо дене кылдалтын. Икмыняр шымлымаш пашан авторжо.
- 1960 ий — Алевтина Андреевна Кондратьева, туныктыш пашаеҥ. Паша корныжо Ключников-Палантай лӱмеш Кокшамар школ дене кылдалтын. Россий Федерацийысе образованийын почётан пашаеҥже.
- 1969 ий — Светлана Юрьевна Исакова, спортсменка. Йошкар-Олаште шочын. Тудо иймаш да куржталмаш спортышто кугу кÿкшытыш шуын. Совет Ушемын чемпионкыжо лӱмым латик гана, Россий Федераций чемпионкыжо лӱмым кандаш гана налын. Светлана Юрьевна Марий кундем гыч Олимпиадышке икымше миен, эстафетыште куржталме дене 5-ше верым налын. Тыгак Европысо чемпионатлаште ятыр гана шке вийжым терген. Вара Светлана Юрьевна Рига олаш илыш куснен, тренерлан пашам ышташ тÿҥалын. Совет Ушем спорт мастер.
Коленыт
Тугак ончо: Категорий:Теле тылзын 18 кечынже колышо-влак
- 1999 ий — Иван Васильевич Полянин, марий совет кугыжаныш да озанлык пашаеҥ. СССР Кӱшыл Каҥашын V созыв депутатше (1958—1962). 1943 ий гыч ВКП(б)-ын йыжыҥъеҥже. Кугу Ачамланде сарын участникше.
- 2024 ий — Юрий Михайлович Скоморохов, совет да российысе врач. Марий АССР / Марий Эл Республикысе эмлымверын реанимаций да анестезиологий пӧлка вуйлатышыже (1967—2004). Россий Федерацийын сулло врачше (1996).
Калык пале
- Пий лумышто пӧрдалеш, шагал кочкеш да шуко мала — поранлан.
- 18 декабрь деч ончыч теле шке вийжым терген шуктен гын (йӱштӧ шоген), вашке жаплан лывыртышаш.
- Савван кечыже. Шнуй Савва теле корным пеҥгыдыракым ышта, сандене ты кечын лÿдде имне тер дене мÿндыр корныш тарваненыт. Имне оза-влаклан ты кечын шагалрак мутланыман улмаш.