19 теле

← → Теле
Шч Кш Вр Из Кг Шм Рш   1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31
2026 ий

19 теле (19 декабрь) — григориан кечышот почеш идалыкын 353-шо (кужемдыме ийлаште — 354-ше) кечыже. Идалык пытыме марте 12 кече кодеш.

Йошкар-Олаште ☀️ Кече 8 шагатат 24 минутлан лектеш, 15 шагатат 12 минутлан шинчеш. Кечын кужытшо 🕒 6 шагатат 48 минут.
🌓 Икымше чырык (9.71 тылзе кече).

Пайрем да шарныктарыше кече-влак

•  Россий — Российысе сарзе контрразведкын кечыже (руш. День военной контрразведки России).
• Шнуй Миклайын кечыже (руш. День святого Николая).
• Российысе снабженецын кечыже (руш. День снабженца в России).
• Парням пырляштарыме кече (руш. День скрещивания пальцев).
• Курымашлык ужар кожым кычалме кече (руш. День поиска вечнозеленой ёлки).
• Эмо-влакын кечышт (руш. День эмо).

Лӱмгече

• Православий лӱм-влак: Амадей, Боголюб, Максим, Николай, Фефил.

Эртынчык-влак

Тугак ончо: Категорий:Теле тылзын 19 кечысе событий-влак

• 1863 ий — Англий гыч Фредерик Уолтон линолеумым ыштен лукмыжлан патентым налын.
• 1972 ий — американ-влакын «Апполон-17» корабльын экипажше Мландышке пöртылын.

Шочыныт

Тугак ончо: Категорий:Теле тылзын 19 кечынже шочшо-влак

• 1893 ий — Иоанн (Широков) (Андрей Алексеевич Широков), Руш православий черкын епископшо, Волоколамск епископ, Моско епархийын викарийже.
• 1915 ий — Анатолий Бик, марий серызе, поэт, кусарыше, журналист, СССР серызе-влак ушемын йыжыҥъеҥже (1947), Кугу Ачамланде сарын участникше. Пошкырт кундем Мишкан район Пурымучаш ялысе кресаньык ешеш шочын. 1937-ше ийыште йочалан возымо «Илыш муро» сборникше савыкталтын. Тудын почеламутшо-влаклан шуко мурым возымо. Поэт йоча-шамычлан ятыр книгам пӧлеклен («Тыныс эр», «Модыш пӧрт»). Тыгак Анатолий Иванович ятыр роман да поэме-влакын авторжо.
• 1923 ий — Николай Кузьмич Шихалеев, совет инженер да авиаций йӧнозанлыкын организаторжо. СССР МАП-ын «Эра» НПО-н генеральный директоржо (1961—1987). СССР-ысе Кугыжаныш премийын лауреатше (1973).
• 1935 ий — Геннадий Иванович Иванов, шанче-химик, технике шанче доктор. У Торъял кундемыште шочын. Шуко ий Марий кугыжаныш университетыште пашам ыштен, профессор марте кушкын. Кочкыш технологийым шыҥдарымаште тудын надырже моткоч кугу. Геннадий Иванович 160 наре шанче пашан авторжо.
• 1936 ий — Николай Иванович Куторов, марий йылмызе, шанчызе, туныктышо, филологий шанче кандидат, доцент, Марий Эл Республикысе туныктымашын сулло пашаеҥже. Курыкмарий кундем Микор ялын эргыже. Ятыр ий Марий кугыжаныш педагогике институтышто туныктышылан тыршен.
• 1941 ий — Елизавета Ивановна Коновалова, мурызо, Марий Эл Республикын калык артистше. 1973-шо ий гыч тудо Марий кугыжаныш опер да балет театрыште мурызылан ышташ тӱҥалын. Эрик Сапаевын «Акпатыр» оперыште Марфан, «Евгений Онегиныште» Ольган партийым устан мурен.
• 1951 ий — Галина Фёдоровна Лебедева, бизнесъеҥ. Кужэҥер кундем Визым ял гыч. Паша корныжо «Лебедь» ушем дене кылдалтын. Суапле пашажлан ятыр чап танык дене палемдалтын, мер илышышкат шке надыржым пыштен.
• 1965 ий — Игнатьев Игорь Николаевич, туныктышо, трюкым ыштылше мастар. Тӱрлӧ оҥай трюкым ыштымыж дене чапланен. Паша корныжо Йошкар-Оласе 29 №-ан школ дене кылдалтын. «Сам себе режиссёр» передачын «Слабо?» конкурсыштыжо икмыняр гана сеҥышыш лектын.
• Светлана Валериевна Филиппова, актрисе. Шкетан лӱмеш Марий кугыжаныш драме театрын актрисыже. Ятыр рольым устан чоҥа.

Коленыт

Тугак ончо: Категорий:Теле тылзын 19 кечынже колышо-влак

• 1986 — Анатолий Березин, марий серызе, туныктышо, I степенян Ачамланде сар орденын кавалерже, 1941–1945 ийласе Кугу Ачамланде сарын участникше.
• 1988 — Анатолий Мосунов, серызе, поэт, кусарыше, 1941–1945 ийласе Кугу Ачамланде сарын участникше.

Калык пале

• Йӱр йӱреш гын, кокияш сай лиеш.
• Чыла корным ӱштын шында гын, лум У ий марте лумаш тӱҥалеш.
• Миколо пайрем. Николай Угодник йоҥылыш титаклыме еҥ-влаклан полша, маныт. Ожно тудлан купеч ден моряк-влакат кумалыныт. Тиде кечын ойганаш ок лий улмаш – кугу йÿштым конден кертат.
• 19 декабрьым марий-влак туня Юмын савыктыш кечыжым йыр савырныме кече семын палат, тиде кече деч вара кумалтыш-влак петыралтыт. Тиде кечын марий–влакын пеҥгыде пӱтӧ тӱҥалын, тиде жапыште кугу пашам, сомылым ик арнят жапыште тарватен огытыл.

Палемдымаш