5 вӱдшор

← → Вӱдшор
Шч Кш Вр Из Кг Шм Рш     1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30
2026 ий

5 вӱдшор (5 апрель) — григориан кечышот почеш идалыкын 95-ше (кужемдыме ийлаште — 96-шо) кечыже. Идалык пытыме марте 270 кече кодеш.

Йошкар-Олаште ☀️ Кече 5 шагатат 5 минутлан лектеш, 18 шагатат 31 минутлан шинчеш. Кечын кужытшо 🕒 13 шагатат 25 минут.
🌖 Катыкем толшо тылзе (17.49 тылзе кече).

Пайрем да шарныктарыше кече-влак

•  — Шӱрын тӱнямбал кечыже (руш. Международный день супа).
•  — Чонарулыкын тӱнямбал кечыже (руш. Международный день нравственности).
•  Россий — Наледыше да тендер пашаеҥын кечыже (руш. День закупщика и тендерного специалиста).
•  Марий Эл — Товло кече.
• Икымше вашкылын кечыже (руш. День первого контакта).
• Флешкын кечыже (руш. День флешки).
• Клёш йолашын кечыже (руш. День брюк клёш).
• Пырыс шӱйысӧ оҥгыр йӱкын кечыже (руш. День звона бубенцов на кошачьих ошейниках).
• Лум вӱдын пайремже (руш. Праздник талой воды).
• Карамель кече (руш. День карамели).
• Мамыкшудо кече (руш. День одуванчика).
• Пашаш йолын коштмо кече (руш. День ходьбы на работу).

Лӱмгече

• Католик лӱм-влак: Альберт, Винсент, Дерфель, Екатерина, (Д)Жеральд, Мария, Руадан, Этельбурга, Юлиана.
• Православий лӱм-влак: Алексей, Амфилохий, Анастасия, Боголеп, Варвара, Василий, Илья, Кронид, Лидия, Макарий, Македон, Никон, Пелагея, Сергей, Стефан, Феопрепий, Филит.

Событий-влак

Тугак ончо: Категорий:Вӱдшор тылзын 5 кечысе событий-влак

• 1722 — адмирал Якоб Роггевенын экспедицийже Пасха отром муын. Тушто абориген-влак иленыт, но эн чот öрыктарышыже орто мучко шогышо чапкÿ-истукан-влак. Нуным «моаи» маныт.
• 1938 — Марий Кугыжаныш драме театрын сценыштыже Сергей Николаевын «Салика» пьесыж почеш шындыме спектакльым икымше гана модын ончыктеныт.
• 1963 — Эрик Сапаевын «Акпатыр» оперын премьерыже эртен.
• 1955 — Уинстон Черчилль Английын премьер-министрже пост гыч каен.
• 1989 — историйыште икымше гана ÿдырамаш-влакын вивальди-оркестрже концертым пуэн.

Шочыныт

Тугак ончо: Категорий:Вӱдшор тылзын 5 кечынже шочшо-влак

• 1928 — Михаил Данилович Самусев, совет да российысе йӧнозанлык да мер-политике пашаеҥ. Йошкар-Оласе «Контакт» заводын икымше директоржо (1962—1990), «Биомашприбор» АО-н генеральный директоржо (1994—1997). Йошкар-Оласе калык депутат-влак Каҥашын XXI созывшын председательже (1990—1993). Марий АССР шанчын да техникын сулло пашаеҥже (1982). Ленин орденын кавалерже (1971).
• 1950 — Валерий Иванович Михеев, профсоюз пашаеҥ. Паша корныжо Поранча кундемысе тӱвыра пӧртыштӧ тӱҥалын, вара «Контакт» заводыштат ятыр ий тыршен. 1985-ше ий гыч профсоюз пашаште: Марий областной профсоюз–влакын ушем пӧлкан вуйлатышыже лийын. 1994-ше ийыште Кугыжаныш тӧнежыште тыршыше-влакын профсоюз комитетым вуйлаташ шогалын.
• 1945 — Виктор Петрович Антихович, спортсмен да тренер, Россий Федерацийын сулло тренерже. Ончыч Йошкар-Оласе «Спартак» командыште модын, вара Куйбышев, Озаҥ, Ростов-на-Дону, Самара, Тольятти, Сочи, Владивосток олалаште футбол команде-влакым вуйлатен.
• 1958 — Раисия Алексеевна Кудрявцева, марий йылмызе, шанчызе, туныктышо, филологий шанче кандидат (1987), доцент (2002), филологий шанче доктор (2009), профессор (2012), Россий Федерацийын кӱшыл профессионал туныктышын почётан пашаеҥже (2012), Марий Эл Республикысе шанчын сулло пашаеҥже (2020).
• 1950 — Василий Илларионович Эманов, спортсмен. Марий Турек кундемыште шочын. Европысо да тӱнямбалсе чемпионатлаштат тудо шке вийжым терген.

Коленыт

Тугак ончо: Категорий:Вӱдшор тылзын 5 кечынже колышо-влак

• 1997 — Осмин Йыван, серызе, почеламутчо, кусарыше, СССР серызе-влак ушемын йыжъеҥже (1940), Марий Эл Республикысе С.Г. Чавайн лӱмеш Кугыжаныш премийын лауреатше (1993), Марий Эл Республикын Калык почеламутчыжо (1997).
• 2005 — Юрий Леонидович Горянский, совет да российысе ялозанлык пашаеҥ. Марий АССР ялозанлык министр (1975—1978), Марий АССР-ын / Марий Эл Республикын Медведево районысо «Семёновский» племзаводын директоржо (1982—2000). Марий Эл Республикын Рӱдӧ сайлыше комитетын председательже (1999—2000). РСФСР-ын сулло агрономжо (1987), Марий Эл Республикын сулло агрономжо (1999). КПСС йыжыҥъеҥ.

Калык пале

• Куэвӱд чот йога гын, кеҥеж йӱран лийшаш.
• Никонын кечыже. Тиде кечын ожно пöртым эрыктеныт: кÿварым, тувырашым мушкыныт. Тидлан пÿртньк гыч лÿмын ямдылыме вартышым кучылтыныт. Пÿртьыкан выньык дене мончаш пуреныт да пÿртньыкан чайым йÿыныт. Эсогыл, мÿгиндымат кÿэштме годым пÿртьыкым ешареныт.

Палемдымаш