Березин, Анатолий Павлович
| Анатолий Павлович Березин | |
|---|---|
| | |
| Шочмо кече | 1914 ий 25 сорла |
| Шочмо вер | Россий империй, Виче губерний, Вӱрзым уезд, Тушнур ял |
| Колымо кече | 1986 ий 19 теле (72 ий) |
| Колымо вер | Шернур |
| Гражданлык |
|
| Паша сомыл | серызе, туныктышо |
| Награде да премий | |
Анатолий Павлович Березин (25 сорла 1914, Тушнур (Чӱксола ял шотан илем), У Торъял кундем — 19 теле 1986, Шернур, Марий Автоном Совет Социализм Республик) — марий серызе, туныктышо, I степенян Ачамланде сар орденын кавалерже, 1941—1945 ийласе Кугу Ачамланде сарын салтакше[1].
Илыш корныжо
Анатолий Березин 1914 ийын сорла тылзын 25-ше кечынже Россий империй Виче губерний Вӱрзым уезд Тушнур ялеш шочын. Йошкар-Оласе педагогике техникумым тунем лектын да ÿмыржӧ мучко тӱрлӧ школлаште марий йылмым да сылнымутым туныктышылан пашам ыштен. Кугу Ачамланде сар жапыште фронтышто кредалын, изирак лейтенант лийын. 1941 ийыште нелын сусырген, шочмо верышкыже пӧртылын да туныктымо пашам шуктен[2].
Сылнымуты икымше «Илыш корныш» повестьше дене толын, марий ялын революций деч ончычсо йӧсӧ илышыже, Октябрь революций да колхозым ыштыме жапысе неле ийла-влак нерген каласкален. Сар жапыште марий кундемысе сарзе-влакын лӱддымылыкышт да патырлыкышт нерген очерк ден ойлымаш-влакым возен, нунын коклаште Совет Ушем Талешке-влак Алексей Громов, Михаил Лебедев нерген. «Немда воктене» повестьше марий калыкын эртымгорныжлан пӧлеклалтын[3].
Анатолий Березин кужу жап «Мланде шӱлалта» романым серен, но тудо мучашлыде кодын. Тӱрлӧ савыктышлаште тиде роман гыч ужаш-влак гына печатлалтыныт[1].
Сар жапысе лӱддымылык да патырлыклан «Лӱддымылыклан» медаль дене палемдалтын. Тудын пашаже «Пашаште чолгалыклан» медаль дене палемдалтын, а 1985 ийыште сар ветераным I степенян Ачамланде сар орден дене палемденыт. 1985 ий 19 декабрьыште колен[1].
Тӱҥ произведенийже-влак
- Илыш корныш: повесть // У вий. 1933. № 5. С. 19—31; № 7. С. 25—35; № 9.0 28-39.
- То же // Тӱҥалтыш : рвезе писатель-вл. альманахышт. М., 1934. С. 135—155.
- Пу кидетым : ойлымаш // У вий. 1936. № 1. С. 23—45.
- Кум патриот: ойлымаш // Родина верч. 1943. № 1. С. 18—22. Алексей Громов : очерк. Йошкар-Ола, 1945. 56 с.
- Немда воктене: повесть//Ончыко. 1961. № 1. С. 4—29 ; № 2. С. 3—25; № 3. С. 19-35.
- Пу кидетым : повесть, ойлымаш [Дай руку : повесть, рассказы]. Йошкар-Ола, 1975. 136 с.
- Разведчик : ойлымаш// Эрвий. Йошкар-Ола, 1985. С. 21—26.
Суаптар
Палемдымаш
- ↑ 1 2 3 4 Анатолий Березин (руш.). mari-lab.ru. Тергыме кече: 1 теле 2025.
- ↑ Марийцы - Березин Анатолий Павлович (руш.). narodudm.unatlib.ru. Тергыме кече: 1 теле 2025.
- ↑ Березин Анатолий Павлович (1911-1985) - Поэты и писатели - Знаменитые земляки - Каталог статей - Сернурская ЦБС (руш.). sernurlib.ru. Тергыме кече: 1 теле 2025.
Литератур
- Писатели Марий Эл: биобиблиографический справочник / сост.: А.Васинкин, В.Абукаев и др. — Йошкар-Ола: Марийское книжное издательство, 2008. — 752 с. С. 105—106.
- Мариоз В. Ик ойлымаш нерген // У вий. 1933. № 11. С. 63—64.
- Краткая биогр. справка // Пу кидетым. Йошкар-Ола, 1975. С. 2.
- Писатели Марийской АССР : биобиблиогр. справ. Йошкар-Ола, 1976. С. 42—43.
- Любимов В. Йылмыже лывырге // Марий коммуна. 1982. 29 янв.
- Любимов В. Ял илышын мурызыжо // Марий коммуна. 1986. 4 сент.
- Ермакова 3. А. П. Березинлан : почеламут // Пӧлек вашмут. Йошкар-Ола, 1995. С. 112.
- МБЭ. Йошкар-Ола, 2007. С. 48.
- Сорла тылзын 25 кечынже шочшо-влак
- 1914 ийыште шочшо-влак
- Теле тылзын 19 кечынже колышо-влак
- 1986 ийыште колышо-влак
- Алфавит почеш персоналий-влак
- У Торъял кундемыште шочшо-влак
- Шернур районышто колышо-влак
- Марий серызе-влак
- Марий туныктышо-влак
- «Лӱддымылыклан» медаль дене суапландаралтше-влак (СССР)
- «Паша чолгалыклан» медаль дене суапландаралтше-влак
- I степенян Ачамланде сар орден дене суапландаралтше-влак