12 шыжа

←
→
Шыжа
← →Шыжа
	2026 ий

12 шыжа (12 октябрь) — григориан кечышот почеш идалыкын 285-ше (кужемдыме ийлаште — 286-шо) кечыже. Идалык пытыме марте 80 кече кодеш.

Йошкар-Олаште ☀️ Кече 6 шагатат 27 минутлан лектеш, 17 шагатат 9 минутлан шинчеш. Кечын кужытшо 🕒 10 шагатат 42 минут.
🌑 У тылзе (0.78 тылзе кече).

Пайрем да шарныктарыше кече-влак

ООН — Чоҥештен кайыше кайык-влакын тӱнямбал кечышт (руш. Всемирный день мигрирующих птиц).
Россий — Кадр пашаеҥын кечыже (руш. День кадрового работника).
Покро шуматкече (руш. Покровская родительская суббота).
Россий гомеопатийын кечыже (руш. День российской гомеопатии).
Артрит дене кучедалме тӱнямбал кечыже (руш. Всемирный день борьбы с артритом).
Феофан Милостивый (руш. Феофан Милостивый).
Ару стаканын кечыже (руш. Праздник чистого стакана).
Шоколад сюрпризын кечыже (руш. День шоколадных сюрпризов).
Кумыл волымын тӱнямбал кечыже (руш. Международный день вопля разочарования).

Лӱмгече

Киприан, Серафим.

Эртынчык-влак

Тугак ончо: Категорий:Шыжа тылзын 12 кечысе событий-влак

1492 ий — Христофор Колумб Америкым почын.
1931 ий — Рио-де-Жанейро олаште Христос Утарышылан тӱняште ик эн кугу чапкӱм шогалтыме.
1957 ий — «Летят журавли» лӱман кинофильмын премьерыже лийын.
1810 ий — Икымше Октоберфест: Мюнхен олаште илыше-влакым кронприны Людвиг Баварский ден принцесса Тереза Саксен Гильденбурггаузенскаямытын сӱанышкышт ӱжыныт.

Шочыныт

Тугак ончо: Категорий:Шыжа тылзын 12 кечынже шочшо-влак

1919 — Валентин Фёдорович Гуденко, совет сарзывуй. Кугу Ачамланде да совет-япон сар-влакын салтакше. Марий АССР-ысе Медведево район Сурок посёлкысо Сар-теҥыз флотысо посна ужашын командирже (1962—1978), артиллерийын генерал-майоржо (1972). 1947 ий гыч ВКП(б)-н йыжъеҥже.
1922 — Илья Васильевич Кузьмин, совет юрист, сар прокурор, туныктышо. РСФСР-ын сулло юристше (1977). Кугу Ачамланде сарын салтакше. ВКП(б)-н йыжъеҥже.
1930 — Лилия Александровна Орлова, тӱрлызӧ, Марий республик сымыктышын сулло пашаеҥже, Россий Федерацийын сулло сӱретче. Тудо Провой кундем Кокшайск села гыч. Шуко ий Йошкар-Оласе «Труженица» фабрикыште пашам ыштен. Тудын пашажым моткоч кӱкшын аклыме: кугыжаныш премий дене палемдыме.
1940 — Вячеслав Иванович Кочергин, Марий Элын сулло журналистше, Россий Федераций тӱвыран сулло пашаеҥже. Татарстан республикысе Бугульма олаште кыдалаш школым тунем пытарымек, фрезеровщик специальность дене пашам ыштен. Озаҥыште журналистик пӧлкаште шинчымашым нӧлтымӧ деч вара «Марийская правда» газет редакцийыште тыршаш тӱҥалын: тӱҥ редакторжат лийын. Ятыр очеркын авторжо. Суапле пашажлан кугыжаныш чап танык дене палемдалтын.
1957 — Евгений Викторович Пайдышев, менеджер, кугыжаныш пашаеҥ. Шернур посёлкышто шочын-кушкын. Ончычсо паша корныжо «Одо чодыра», «Сельхозтехник» ушем-влак да «Знамя» колхоз дене кылдалтын. 4 ий Шернур кундемысе администрацийын вуйлатышыже лийын. Вара республикысе кугыжаныш погыным вуйлаташ шогалын.
1966 — Татьяна Леонидовна Швецова, тӱвыра пашаеҥ. У Торъял кундем Пектубай селаште шочын. Паша корныжо Маскасола кундемысе тӱвыра пӧлка дене кылдалтын: 2003-шо ий гыч тудо тыште вуйлатышылан шогалын. Татьяна Леонидовна 2000-шӧ ийын эн сай тӱвыра пашаеҥ лӱм дене палыме.

Коленыт

Тугак ончо: Категорий:Шыжа тылзын 12 кечынже колышо-влак

1925 — Павел Фёдорович Бычков, амалкалче, Кугыжаныш думын Озаҥ губерний деч IV созывысе депутатше.
2010 — Евгений Николаев, руш серызе, журналист, Россий журналист-влак ушемын йыжыҥъеҥже (1983).

Калык пале

Вишне гыч лышташ велын пытен огыл гын, кеч-мыняр лум лумжо — шулен пыта.
Пушеҥге-влак пӧршаҥыт гын, кечан игече шогышаш.
Шӱдыр шуко — кукшо шыжылан.
Кӱдырчӧ йӱкым тиде кечын колыда гын, теле луман лиеш.
Тылзе шапалгын коеш — йӱр толшаш.
Чиевондо (вишне) гыч лышташ велын пытен огыл гын, кеч-мыняр лум лумжо, тудо садак шула.
Феофанын кечыже. Ты кечын мераҥым лӱен кертат гын, телым сонарлымаш сайын эрта манын ӱшаненыт.