22 шыжа
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| 2026 ий | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
22 шыжа (22 октябрь) — григориан кечышот почеш идалыкын 295-ше (кужемдыме ийлаште — 296-шо) кечыже. Идалык пытыме марте 70 кече кодеш.
Йошкар-Олаште ☀️ Кече 6 шагатат 50 минутлан лектеш, 16 шагатат 46 минутлан шинчеш. Кечын кужытшо 🕒 9 шагатат 55 минут.
🌔 Ешаралт толшо тылзе (10.78 тылзе кече).
Пайрем да шарныктарыше кече-влак
- Тутынышо еҥ-влакын тӱнямбал кечышт (руш. Международный день заикающихся людей).
- Яков Дровопилец (руш. Яков Дровопилец).
- Корсунысо Шочынава юмоҥан пайремже (руш. Праздник Корсунской иконы Божией Матери).
- Ош турнян пайремже (руш. Праздник Белых журавлей).
Лӱмгече
- Абрам, Афанасия, Максим, Петр, Яков.
Событий-влак
Тугак ончо: Категорий:Шыжа тылзын 22 кечысе событий-влак
- 1938 — изобретатель Честер Карлсон историйыште икымше гана ксерокопийым ыштен.
- 1962 — Карибский кризис тӱҥалын. США-н президентше Джон Кеннеди Куба дене экономический кылым кӱрлын.
- 1990 — Горький олалан тудын ончычсо лӱмжымак пӧртылтымӧ.
Марий тӱняште
- 1990 — Марий Эл Республикын суверенный улмыжым увертарыме.
Шочыныт
Тугак ончо: Категорий:Шыжа тылзын 22 кечынже шочшо-влак
- 1896 — Яков Николаевич Тюлькин, Совет Ушемын Талешкыже. Марий Турек район Руш Купто ялыште шочын-кушкын. Граждан сар корным эртен. Кугу Ачамланде сарыште кредалын. Пулемёт расчётын командирже лийын. Днепр эҥерым форсироватлыме годым тушманым чактарен кертын да шкенан-влаклан вончаш полшен. Сар деч вара Ставропольышто илен.
- 1915 — Александр Ягельдин, марий серызе, туныктышо, Кугу Ачамланде сарын участникше.
- 1953 — Евгений Юрьевич Марков, Марий Элысе образованийын сулло пашаеҥже, Россий федерацийысе физкультурын отличникше. Советский район Шудасола ялыште шочын-кушкын. Илыш корныжым тудо спорт да физкультур дене кылден. 1988-ше ий гыч Кельмаксола кыдалаш школышто туныктышылан тыршаш тӱҥалын. Ялысе школышто таза кап-кылым шуарыме методик книган авторжо. Евгений Юрьевич кажне ийын тазалык да спорт фестивальым эртарымыже дене кугу пагалымашым сулен. Спорт да туризмын ветеранже.
- 1954 — Александр Львович Маклыгин, семлызе, Россий Федераций сымыктышын сулло пашаеҥже. Киров вел Куммер ял гыч. Йошкар-Оласе музык училищыште, Озаҥ, Моско оласе консерваторийлаште тунемын. Паша корныжо Озаҥ оласе консеваторий дене кылдалтын. Искусствоведений доктор. Марий Элысе шанчын сулло пашаеҥже.
- 1966 — Татьяна Викторовна Батракова, сӱретче, Марий Элысе кугыжаныш премийын лауреатше. Киров вел Ӱлыл Пузинер ялеш шочын. Паша корныжо 1988-ше ийыште тӱҥалын: курчак театрыште бутафор, оформитель лийын. Вара Республикысе курчак театрыште художник-постановщиклан тыршаш тӱҥалын. «После дождичка» спектакльлан кугыжаныш премийымат налын.
Коленыт
Тугак ончо: Категорий:Шыжа тылзын 22 кечынже колышо-влак
- 2014 — Юрий Сергеевич Белков, совет да россий сӱретче, 1961 ий гыч СССР сӱретче-влак ушемын йыжыҥъеҥже. Россий Федерацийын сулло сӱретчыже (2005). Кугу Ачамланде сарын участникше.
- 2014 — Ринат Ибрагимович Сафин, совет биатлонист, олимпий чемпион (1972), ныл гана тӱнямбал чемпион, СССР-ын сулло спорт мастерже (1969).
Калык пале
- Лыстанвӱнчӧ (лиственнице) гыч име-шамыч але велын огыт пыте гын, телым лум шагал лиеш да вашке шулен пыта.
- Эрдене йӱршӧ йӱр каслан лум лийшашым шижтара.
- Яковын кечыже. Тиде кечын ожно телылан пум ямдыленыт: пӱчкыныт, нӱжыныт, руэныт, шелыштыныт…