30 кылме
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| 2026 ий | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
30 кылме (30 ноябрь) — григориан кечышот почеш идалыкын 334-ше (кужемдыме ийлаште 335) кечыже. Идалык пытыме марте 31 кече кодеш.
Йошкар-Олаште ☀️ Кече 8 шагатат 8 минутлан лектеш, 15 шагатат 28 минутлан шинчеш. Кечын кужытшо 🕒 7 шагатат 20 минут.
🌖 Катыкем толшо тылзе (20.24 тылзе кече).
Пайрем да шарныктарыше кече-влак
— Уверым аралыме тӱнямбал кече (руш. Международный день защиты информации).
— Суртвольыкын тӱнямбал кечыже (руш. Всемирный день домашних животных).
Россий — Российыште аван кечыже (руш. День матери в России) — кылме тылзын пытартыш рушарнян палемдалтеш.- Слонын тӱнямбал кечыже (руш. Всемирный день слонов).
- Телым ончыктышо Григорий (руш. Григорий Зимоуказатель).
- Якутийысе хомусын кечыже (руш. День хомуса в Якутии).
Лӱмгече
Эртынчык-влак
Тугак ончо: Категорий:Кылме тылзын 30 кечысе событий-влак
Шочыныт
Тугак ончо: Категорий:Кылме тылзын 30 кечынже шочшо-влак
- 1908 — Израиль Владимирович Миримский, совет литературовед, кусарыше.
- 1912 — Николай Арбан, марий серызе, драматург, семлызе, сӱретче, балейтместер, Марий АССР-ысе тӱвыран сулло пашаеҥже (1944), СССР серызе-влак ушемын йыжыҥъеҥже (1958), Марий Эл Республикын Калык серызыже (1994).
- 1920 — Александр Владимирович Козлов, совет администраций вуйлатыше, чоҥымаш пашаеҥ, йӧнозанлык пашаеҥ. Марий АССР Министр-влак Каҥаш председательжын алмаштышыже (1968—1981). Марий АССР-ын сулло чоҥышыжо (1967). Кугу Ачамланде сарын салтакше.
- 1921 — Алексей Илларионович Бороухин, марий совет ялозанлык, партий да комсомол пашаеҥ. Марий АССР Кӱшыл Каҥаш Вуйвер вуйлатышын полышкалышыже. Советский районысо «Вперёд» колхозын вуйлатышыже (1943—1962), Марий АССР Медведево районысо «Победитель» колхозын вуйлатышыже (1964—1975). Ленин орденын кавалерже (1971). Кугу Ачамланде сарын салтакше. ВКП(б) йыжъеҥ.
- 1940 — Раиса Сергеевна Чебатурина, совет да российысе театр сӱретче. Марий музык-драме театрын (1975―1980) да Мурманскыште Йӱдвел флотын драме театржын (1981 ий гыч) тӱҥ сӱретчыже. Россий Федерацийын сулло сӱретчыже (2006). Марий АССР сымыктышын сулло пашаеҥже (1979). Марий АССР кугыжаныш премийын (1973) да О. Ипай лӱмеш марий комсомол премийын (1972) лауреатше. Мурманск область губернатор премийын лауреатше (2008). Россий сӱретче-влак ушемын, Россий театр пашаеҥ-влак ушемын да ЮНЕСКО-н сӱретсымыктыш (изобразительный искусство) тӱнямбал ассоциацийжын йыжъеҥже.
- 1967 — Евгения Борисовна Москаленко, российысе театр актрисе, Марий Эл Республикын Г. Константинов лӱмеш руш академ драме театрын вӱдышӧ актрисыже.
Кӧ колен
Тугак ончо: Категорий:Кылме тылзын 30 кечынже колышо-влак
- 1993 — Василий Орлов, марий йоча серызе, тӱвыра пашаеҥ, журналист, краевед, книгагудызо, Марий радион икымше дикторжо, РСФСР- ысе тӱвыран сулло пашаеҥже (1965).
- 2014 — Иван Горный, курыкмарий серызе, поэт, журналист, кусарыше, Совет Ушем серызе-влак ушемын йыжъеҥже (1984), Марий АССР-ысе тӱвыран сулло пашаеҥже (1976), РСФСР-ысе тӱвыран сулло пашаеҥже (1980), Марий Эл Республикын Калык почеламутчыжо (2003).
Калык пале
- Игече сай лиеш — телат сай лиеш, уда игече — уда телылан, кече ояр — телат ояр, пылан игече — телымат кечым ит вучо.
- Игече могай — теле мучко тыгаяк лийшаш.