25 шыжа
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| 2026 ий | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
25 шыжа (25 октябрь) — григориан кечышот почеш идалыкын 298-ше (кужемдыме ийлаште — 299-ше) кечыже. Идалык пытыме марте 67 кече кодеш.
Йошкар-Олаште ☀️ Кече 6 шагатат 57 минутлан лектеш, 16 шагатат 39 минутлан шинчеш. Кечын кужытшо 🕒 9 шагатат 42 минут.
🌕 Тичмаш тылзе (13.78 тылзе кече).
Пайрем да шарныктарыше кече-влак
Россий — Россий Федерацийысе таможенникын кечыже (руш. День таможенника Российской Федерации).
Россий — Кабель йӧнозанлык пашаеҥын кечыже (руш. День работника кабельной промышленности).- Маркетологын кечыже (руш. День маркетолога).
- Франкенштейнын кугарняже (руш. Пятница Франкенштейна).
- Сӱретчын тӱнямбал кечыже (руш. Международный день художника).
- Макаронын тӱнямбал кечыже (руш. Всемирный день макарон).
- Вашполыш кече (руш. День круговой поруки).
- Кинде курика кече (руш. День хлебных палочек).
- Мӱндыр вер гыч пуалтарен ӱжмӧ кече (руш. День трубного зова дальних странствий).
- Шампанскийын тӱнямбал кечыже (руш. Международный день шампанского).
Лӱмгече
- Кузьма, Дарья, Петр.
Эртынчык-влак
Тугак ончо: Категорий:Шыжа тылзын 25 кечысе событий-влак
- 1922 — Российыште граждан сар мучашлалтын.
- 1971 — Тайвань элым ООН-ын составше гыч лукмо.
- 1990 — «Поле Чудес» телепередаче икымше гана эфирыш лектын.
Шочыныт
Тугак ончо: Категорий:Шыжа тылзын 25 кечынже шочшо-влак
- 1906 — Яныш Ялкайн, марий серызе, поэт, кусарыше, этнолог, фольклорист, СССР серызе-влак ушемын йыжыҥъеҥже (1934). Марий областьысе тоштерыште, Совет Ушем шанче академийыште пашам ыштен. «Андрий толкын», «Ужар жап», «Ола» роман-трилогийын авторжо. Ятыр повестьым, ойлымашым да почеламутым серен. Ленинын, Сталинын, Калининын пашаже-влакым, Пушкинын, Горькийын, Гайдарын произведенийыштым марлаш кусарен. 1938-ше ийыште репрессийыш логалын.
- 1921 — Василий Филиппович Филиппов, шанче пашаеҥ да литератор. Юлсер кундем Корамас ялеш шочын. Шинчымашым Козьмодемьянск педучилищыште налын. Вара Марий кугыжаныш педагогик институтышто, аспирантурышто шинчымашым келгемден. Кугу Ачамланде сарыште лийын. Нелын сусыргымылан кӧра шочмо кундемышкыже пӧртылын да кундемысе газет редакцийыште пашам ышташ тӱҥалын. Паша корныжо туныктымаш сомыл денат кылдалтын, вет Василий Филиппович Морко кундемысе да Йошкар-Оласе тӱрлӧ школын вуйлатышыже лийын. 1963—1987-ше ийлаште Марий политехник институтышто тыршен. Ятыр шанче пашан авторжо. Сылнымут аланыштат кугу чапым сулен: «Шоҥго ӱдырын мурыжо» пьесыжым театрын сценыштыже шынденыт. Философий шанче кадидат.
- 1928 — Нина Васильевна Чубукова, совет ялозанлык пашаеҥ. Марий АССР-ын Курыкмарий кундемысе Санук ялысе «Коммунизм» колхозын 12 №-ан пасу паша бригадын бригадирже (1963—1987). Кок гана Ленин орденын кавалерже (1971, 1973). Марий АССР Кӱшыл Каҥашын VIII созывысе депутатше (1971—1975).
- 1935 — Леонид Павлович Николаев, Россий Федерацийын да Марий Элын сулло туныктышыжо. Морко кундем Курыкӱмбал ял гыч. Шинчымашым Морко педучилищыште налын. Вара Крупская лӱмеш Марий кугыжаныш педагогик институтышто шуаралтын. Паша корныжо Морко кыдалаш школышто тӱҥалын. Физике дене туныктышо семын тыршен да вуйлатыше марте кушкын. Районысо туныктыш пӧлкаштат суапле пашам вӱден. Леонид Павлович Марий Элыште икымше туныктымо-производственный комбинатым чумырен. Кугыжаныш чап танык дене палемдалтын.
- 1948 — Татьяна Никандровна Кузнецова, туныктыш пашаеҥ, Россий Федерацийын сулло туныктышыжо, Марий Республикысе калык образованийын сулло пашаеҥже. Курыкмарий кундем Рутка ялеш шочын. Оршанке педучилищыште шуаралтын. 1969-ше ий гыч Козьмодемьянск олаште 1-ше номеран кыдалаш школышто пионервожатыйлан, школ паша деч ӧрдыжсӧ сомылым шуктымо шотышто организаторлан тыршен. 1980-ше ийыште гимназийын вуйлатышыже лийын. 2007—2009 ийлаште вуйлатышын алмаштышыжлан тыршен.
- 1942 — Геннадий Владимирович Тымбаев, кугыжаныш да партий пашаеҥ. Кужэҥер посёлкышто шочын. Паша корныжо Медведево кундемысе комитет дене кылдалтын, вара Параньгасе комитетыште тыршен. 1984-ше ий гыч Морко райисполкомын вуйлатышыже, икымше секретарьже лийын. 2 ий Марий Элысе калык дене пашам ыштымаште министрын алмаштышыжлан тыршен.
- 1951 — Геннадий Михайлович Танаев, Марий Эл Республикысе ялозанлыкын сулло пашаеҥже. Шернур кундем Марисола гыч. Шинчымашым Озаҥ оласе ялозанлык институтышто поген. Килемар кундемыште исполком вуйлатышылан, икымше секретарьлан тыршен. 1991—1997-ше ийлаште ялозанлык министрын алмаштышыже лийын. Вара «Марагроснаб» ушемыш куснен.
Коленыт
Тугак ончо: Категорий:Шыжа тылзын 25 кечынже колышо-влак
Калык пале
- Кечывалвел мардеж пуа гын, леве игечылан, йӱдйымал гын — йӱштылан.
- Кечывал ден йӱд температур коклаште ойыртем кугемеш гын, игече сай лиеш.
- Тӱрлӧ велым пуышо тале мардеж икмыняр кечылан пылан игечым сӧра.
- Ондронник кече. Ожно ты кечын каваште шӱдырым эскереныт. Кава яндар гын, шӱдырын чолгыжмыжым онченыт: шӱдыр шуко гын, вес ийын пурса сайын шочеш. Камвочшо шӱдыр кугу мардеж толмо нерген шижтара.