Эртымгорно да археологий тоштер (Йошкар-Ола)

РУВИКИ — эрыкан энциклопедий гыч материал
Эртымгорно да археологий тоштер
Йошкар-Оласе Эртымгорно да археологий тоштер
Йошкар-Оласе Эртымгорно да археологий тоштер
Негызлалтын 2015 ий 3 кылме
Адрес Россия: Йошкар-Ола, Эшкинин ур., 10а
Директор Ирина Геннадьевна Якаева
Сайт fumus.ru

Эртымгорно да археологий тоштер (руш. Музей истории и археологии) — Марий Эл Республикын рӱдолаштыже — Йошкар-Олаште — верланыше краевед тоштер. Марий Эл Республикысе Тимофей Евсеев лӱмеш калыкле тоштерын структур подразделенийжылан шотлалтеш.

Эртымгорно

2015 ий 3 ноябрьыште, Калыкын икоян улмо кечыже да Марий Эл Республик кече вашеш, Йошкар-Олан эҥерсерыштыже Республикысе В. Х. Колумб лӱмеш йоча ден самырык-влаклан книгагудо  (руш.) (мар. воктене але гына чоҥымо тоштер оралтыште (Эшкинин урем, 10а) икымше гана Йоча пагыт Тоштерым пайремлын почмо, тудо Марий Эл Республикысе Т. Евсеев лӱмеш калыкле тоштерын структур подразделенийжылан шотлалташ тӱҥалын. Тоштерым почмаште Марий Эл Республикым Вуйлатыше Л. И. Маркелов лийын:

«Тиде тоштерын идеологийже — тиде шуко усталык кружокан ончычсо пионер пӧртым уэш ыштымаш огыл. Тыште мыланна мемнан йочана-влаклан чыла велымат поян вияҥашышт йӧным ыштымаш кӱлешан ыле»[1].

Тоштерыште, паша кабинет-влак деч посна, сувенир кевыт, конференц-зал, вургем сакалыме вер да начар тазалыкан йоча-влаклан пӧлем верланеныт. Почмо годым историйыште лийше палыме еҥ-влакын — летописец Несторын, Иван Грозныйын, Екатерина II-ын да молынат — манекеныштын экспозицийышт, Республикысе курчак театрын тоштерже гыч да посна еҥ-влакын коллекцийышт гыч курчак ончер-влак, Марий Эл Республикысе Т. Евсеев лӱмеш калыкле тоштерын фондшо гыч модыш коллекций да Марий Элысе Йоча да самырык-влакын усталык полатышт да Калыкле президент сымыктыш школ гыч йоча-влакын усталык пашашт ончыкталтыныт[1][2][3][4].

2018 ий 4 ноябрьыште «Сымыктыш йӱд»  (руш.) (мар. тӱвыра акций кышкареш ончычсо Йоча пагыт Тоштер оралтыште Эртымгорно да археологий тоштерым да Йоча тоштер рӱдерым почмо[5][6][7][8]:

«Республикыште зал-влак ситышын улыт, но археологийлан пӧлеклалтше зал лийын огыл. Тыште ончыкталтше оборудований складлаште аралалтын, тидыже йӧрдымӧ, да ынде сай — тичмаш ончер зал лектын».

— Марий Эл Республикым Вуйлатыше А. А. Евстифеев

2021 ий декабрьыште тоштерыште «Этноархеологий: Imniscaris гыч Мари марте» экспозиций почылтын[9][10].

Оралте

Эртымгорно да археологий тоштерын оралтыже Йошкар-Олан эҥер вес ужашыштыже, Сомбатхей микрорайон воктене Изи Какшан эҥер серыште архитектур ансамбль комплексыште верланен да тачысе ола архитектурын ужашыже улеш[7].

Оралтын икымше пачашыштыже Тоштерысе туныктыш рӱдер верланен, кокымшо пачашыште — «Этноархеологий: Imniscaris гыч Мари марте» экспозиций, кумшо пачашыште — «Марий кундем. Эртымгорно пале-влак» экспозиций[8][10].

Экспозиций-влак

  • «Этноархеологий: Imniscaris гыч Мари марте»[11][12].
  • «Марий кундем. Эртымгорно пале-влак»[6][8][13].

Пашам ыштымаш

Тоштерыште эреак шанче-шымлыше сынан мероприятий (конференций, семинар-влак, проект, шанче савыктыш-влакын презентацийышт да молат), тыгак тӱвыра-туныктыш мероприятий-влак (тӱвыра акций-влак, экспозиций-влак мучко экскурсий, интерактиван программе, клуб-влакын вашлиймашышт да молат) эртаралтыт[14][15][16].

Регионын эртымгорныжын да археологийжын вияҥмаштышт иктаж-могай аспектлан, шанче, туныктымашш, тӱвыра да сымыктыш пашаеҥ-влаклан да молыланат пӧлеклалтше тематике ончер-влак чумыралтыт[17][18][19].

Тоштер — Марий Элыш да Йошкар-Олаш шкетын але турист тӱшка дене толшо турист-влакым ӱжын шогышо вер[20][21][22].

Палемдымаш

  1. ↑ 1 2 В Марий Эл открылся уникальный Музей Детства. www.marpravda.ru. Тергыме кече: 30 вӱдшор 2023.
  2. ↑ В Йошкар-Оле открылся Музей за 125 миллионов рублей (видео) (руш.). Про Город Йошкар-Ола. Тергыме кече: 30 вӱдшор 2023.
  3. ↑ Музей детства открылся на набережной Малой Кокшаги (неопр.). Новости Марий Эл - Новости Йошкар-Олы - ГТРК «Марий Эл». Тергыме кече: 30 вӱдшор 2023.
  4. ↑ Ко Дню Республики в Йошкар-Оле будет открыт Музей детства. mari-el.gov.ru. Тергыме кече: 30 вӱдшор 2023.
  5. ↑ В Йошкар-Оле открылся Музей истории и археологии (неопр.). Новости Марий Эл - Новости Йошкар-Олы - ГТРК «Марий Эл». Тергыме кече: 30 вӱдшор 2023.
  6. ↑ 1 2 Посетители нового музея в Марий Эл повторили успехи первобытных художников. www.marpravda.ru. Тергыме кече: 30 вӱдшор 2023.
  7. ↑ 1 2 редакция «Кидшер». Музей истории и археологии открылся в Йошкар-Оле (неопр.). Кидшер (6 кылме 2018). Тергыме кече: 30 вӱдшор 2023.
  8. ↑ 1 2 3 Выставка об истории развития Марий Эл открылась в Йошкар-Оле (неопр.). ИА МедиаПоток (4 кылме 2018). Тергыме кече: 30 вӱдшор 2023.
  9. ↑ В Йошкар-Оле открылась выставка «Этноархеология: от имнискарис до мари» (неопр.). Новости Марий Эл - Новости Йошкар-Олы - ГТРК «Марий Эл». Тергыме кече: 30 вӱдшор 2023.
  10. ↑ 1 2 В Йошкар-Оле открывается уникальная выставка «Этноархеология: от Imniscaris до Мари». www.marpravda.ru. Тергыме кече: 30 вӱдшор 2023.
  11. ↑ В Йошкар-Оле откроется выставка «Этноархеология: от Imniscaris до Мари» (руш.). www.mk-mari.ru. Тергыме кече: 30 вӱдшор 2023.
  12. ↑ Этноархеология: от Imniscaris до Мари (руш.). МариМедиа. Тергыме кече: 30 вӱдшор 2023.
  13. ↑ Марийский край. Вехи истории , в музее истории и археологии, Йошкар-Олы (руш.). pg12.ru. Тергыме кече: 30 вӱдшор 2023.
  14. ↑ В Йошкар-Оле презентовали проект «Герои марийского эпоса. Современное прочтение». www.marpravda.ru. Тергыме кече: 30 вӱдшор 2023.
  15. ↑ Кино-клуб «Историческая память» в Музее истории и археологии Йошкар-Олы - Российское историческое общество. historyrussia.org. Тергыме кече: 30 вӱдшор 2023.
  16. ↑ Курсы марийского языка откроются в Йошкар-Оле — Министерство культуры, печати и по делам национальностей Республики Марий Эл (неопр.). Тергыме кече: 30 вӱдшор 2023.
  17. ↑ Марийская археология: на пути к открытиям, Музей истории и археологии, Йошкар-Ола (руш.). pg12.ru. Тергыме кече: 30 вӱдшор 2023.
  18. ↑ В Йошкар-Оле открылась выставка, посвященная ученому Анатолию Патрушеву (неопр.). Новости Марий Эл - Новости Йошкар-Олы - ГТРК «Марий Эл». Тергыме кече: 30 вӱдшор 2023.
  19. ↑ Выставка “470” открывается в Музее истории и археологии (неопр.). Новости Йошкар-Олы и Республики Марий Эл (4 теле 2022). Тергыме кече: 30 вӱдшор 2023.
  20. ↑ Музей истории и археологии в Йошкар-Оле. chemodan-tour.ru. Тергыме кече: 30 вӱдшор 2023.
  21. ↑ Музей истории и археологии города Йошкар-Олы презентовали свою сувенирную продукцию. news.myseldon.com. Тергыме кече: 30 вӱдшор 2023.
  22. ↑ ТОП-7 не избалованных туристами музеев Йошкар-Олы. www.marpravda.ru. Тергыме кече: 30 вӱдшор 2023.

Литератур

  • Музейный мир Республики Марий Эл: иллюстрированное научно-популярное издание / ГБУК «Национальный музей Республики Марий Эл им. Т. Евсеева». — Йошкар-Ола: [Б; и], 2019. — 220 с.
  • Марийская земля — очарование России. Презентационный альбом с интерактивным приложением / ГБУК «Национальный музей Республики Марий Эл им. Т. Евсеева». — Йошкар-Ола: [Б; и], 2019. — 124 с.: ил.

Кылвер-влак

"https://mhr.ruwiki.ru/w/index.php?title=Эртымгорно_да_археологий_тоштер_(Йошкар-Ола)&oldid=1233478" гыч налме