Медведево посёлкысо историй-сӱретсымыктыш тоштер
РФ-ын тӱвыра министерствыже
| Медведево муниципал районын «Историй-сӱретсымыктыш тоштерже» | |
|---|---|
 | |
| Негызлалтын | 1995 |
| Верланымаш | |
| Адрес | 425200, Марий Эл Республик, Медведево район, Медведево посёлко, Кооператив ур., 7-ше №-ан пӧрт |
| Директор | Иванова Лада Владимировна |
| Сайт | m-museum.mari-el.muzkult.ru |
 |
|
Медведево муниципал районын «Историй-сӱретсымыктыш тоштерже» (кӱчыкын — МБТУ «Медведево муниципал районын «Историй-сӱретсымыктыш тоштерже») (руш. Медведевский историко-художественный музей) — Марий Эл Республикысе муниципал оксавиктышан тӱвыра тӧнеж. Марий Эл Республикыште, Медведево район, Медведево посёлкышто, Кооператив уремын 7-ше №-ан пӧртыштыжӧ верлана[1].
Тоштерым 1995 ийыште негызлыме.
Историй
Медведево муниципал районын историй-сӱретсымыктыш тоштерже Кугу Сеҥымашын 50 ияш лӱмгечыже вашеш — 1995 ий 8 майыште — почылтын[2].
Тоштер тошто арвер ден погым аралаш, шотлаш, кычал чумыраш, шымлаш, савыкташ шонымаш дене ышталтын. Тоштерыште археологий шарныктыш, пӧрткӧргысӧ арвер, XIII—XIX курымласе паша ӱзгар-влак, Граждан сар да Кугу Ачамланде сар жапысе историй ончыкталтеш[3]. Тӧнежыш толшо-влакым марий калыкын йӱла, тӱвыра, илыш-йӱла, тӱҥ сомыл, Медведево посёлко ден Медведево районысо калыкын историйже дене палдара[2].
Тоштер шанче-шымлыше, шинчымашым шарыме пашам вӱда. Тоштерын шанче пашаеҥже-влак шанче-практик конференцийлаште, форумлаште чолган тыршат, тӱрлӧ экспонатым погаш экспедицийыш дене лектыт[4].
Идалык мучко тоштерыш 18 000 утла еҥ толеш[4].
Тоштерым тӧнежлышылан Марий Эл Республикын Медведево муниципал районын администрацийже шотлалтеш[1].
Тоштерын вуйлатышыже — Иванова Лада Владимировна[1].
Экспозиций
Тоштерыште тыгай экспозиций-влак улыт: «Икымше (первобытный) мер калыкын ӱзгарже-влак», «XIX—XX курымласе пӧрткӧргӧ ӱзгар», «XIX—XX курымласе мланде паша ӱзгар-влак», «XIX—XX курымласе семӱзгар-влак», «1918—1922 ийласе граждан сарын геройжо-влак», «Пионер организацийын историйже», «1941—1945 ийласе Кугу Ачамланде сар», «Медведево районын шочмыжо» да «Пӱртӱсын лукшо»[2].
Кугу Ачамланде сарлан, шочмо мландысе талешкына-влаклан пӧлеклалтше экспозиций-влак. XIX курымысо черке-влакын шергакан картышт да Мироносицкий монастырьым ыштыме историй дене палдарыше православий лук. «Пӱртӱсын лукшо» орнитологий да янлык тӱнян чонанже-влак дене пойдаралтеш. Медведево районын тӱрлӧ аланыште тыршыше пашаеҥ-влак нерген «Чап аллей».
Коллекций-влак
Тоштерын фондыштыжо 10 000 утла тоштер арвер уло[2]. Фонд-влак пӧлек, эрелан пайдаланаш пуымо, еҥ-влак деч арверым налме йӧн дене пойдаралтыт[2].
Тоштерыште шергакан арвер-влак ончыкталтыт. 24 килограмм да 900 грамм нелытан, 51 сантиметр кӱкшытан Кӱыш савырныше пушеҥге (Petrified Wood). Тиде кунчен лукмо лӱсан пушеҥге, очыни, пӱнчӧ. Пушеҥгын колымыжо жаплан ийготшо — 60 ий деч шукырак. Кӱыш савырныме ийготшо 300 миллион гыч 252 миллион ий марте лийын кертеш[5].
Паша радам
Тылызе еда ончер залыште 15 утла ончер почылтеш. Тоштер туныктыш тӧнеж-влак дене кылым куча. Тоштер шинчымашым пуышо программе, квиз, квест, урок, посна йодыш дене мутланымаш-влакым эртара[2].
Тоштер пашаеҥ-влак ий еда «Мыланна Россий Марий Эл гыч тӱҥалеш. Шке вер-шӧретым пален нал», «Нуно Сеҥымашым чоҥеныт», «Медведево велын интеллигенцийже» йодыш дене конференцийлам эртарат[4].
«Былина» тоштерысе историй-йӱла муро ансамбль тошто руш йӱла почеш сӱаным эртара, тиде у ешым чумырышо да нунын унашт-влак коклаште кугу йодмаш дене пайдалана.
Палемдымаш
- ↑ 1 2 3 Государственный каталог Музейного фонда Российской Федерации (руш.). Госкаталог.РФ ©. Тергыме кече: 2 сӱрем 2025.
- ↑ 1 2 3 4 5 6 ВМузей (руш.). ВМузей ©. Тергыме кече: 2 сӱрем 2025.
- ↑ Историко-художественный музей Медведевского района (руш.). Культура.РФ ©. Тергыме кече: 2 сӱрем 2025.
- ↑ 1 2 3 Историко-художественный музей (п. Медведево) (руш.). МБУК «Медведеская ЦБС» (18 ага 2015). Тергыме кече: 2 сӱрем 2025.
- ↑ Национальный музей Республики Марий Эл имени Тимофея Евсеева (руш.). Национальный музей Республики Марий Эл им. Т. Евсеева ©. Тергыме кече: 2 сӱрем 2025.
