Презе (зодиак пале)
| Презе | |
|---|---|
.svg) | |
| Черет почеш кайыше | Йыгырмыт |
| Ончыктымаш | ♉[d] |
| Радаман номер | 2 |
| Черет почеш ончычсо | Шорык (зодиак пале) |
 | |
 РУВИКИ.Медиаште медиафайл-влак | |
Презе[1] (руш. Телец, лат. Taurus) — астрологийысе умылымаш, шотлымаш почеш зодиакын кокымшо палыже, тудо Шорык ден Йыгырмыт коклаште верланен да шошымсо кече иктӧрлык точко гыч шотлымаште эклиптикын 30° гыч 60° секторжылан келшен толеш[2][3][4].
Презе палыш 21 апрель гыч 20 май марте шочшо-влак пурат манын шотлалтеш, молан манаш гын, касвел астрологийын ончымаштыже, тиде жапыште Кече Презын палыштыже улеш[5][6].
Астролог-влакын шонымашышт дене келшышын, Платонын Кугу идалыкше, але шошо кечын иктӧр шогымаш точкын эклиптике мучко коштмыжын тичмаш йырже 25 920 ий лиеш гын, Презын астрологический эрыже мемнан эра деч иктаж 4000 ий гыч мемнан эран 2000 ийже марте шуйнен[7].
Презе палылан Мланде стихий келшен толеш[3].
Палым виктарыше планет — Венера[2].
Презын тӱсшӧ — лимон тӱс дене варналтше ошо[8].
Презым утларакше ӱшкыж семын ончыктат. Шонымо почеш, тидыже Европым шолышташ ӱшкыж сыным налше Зевс нерген грек миф дене кылдалтын[9].
Презе палым Презе шӱдыръеш дене лугаш огеш кӱл, кушто Кече, астрономий почеш, 14 май гыч 19 июнь марте верлана[10].
Мифологий
Акрет грек мифологийыште Презе Финикий гыч финикий кугыжан Европо ӱдыржым теҥыз гоч Критыш вончыктарыше ӱшкыж дене иктеш шындалтеш. Тудын почеш вольыкым колтышо Зевс тудлан награде семын кававомышто верым пӧлеклен[11].
Вес легенде почеш, Презе — тиде ушкал, Зевс тушко, ушкалыше Гера деч аралаш манын, шке йӧратымыжым Иом савырен, тудым вара Зевс шӱдыръешыш савырен[11].
Классификаций
Презым зодиак пале семын тӱрлӧ критерий почеш тыге классифицироватлат:
- квадрант але идалыкысе жап дене — сангвиникан, шокшо да вӱдыжгӧ кеҥеж чырык[3]
- триплицет (стихий) почеш — мландысе (кукшо, йӱштӧ да мландысе)[3]
- кече икгайлык точко-влак дене ончымаште вераҥмышт дене — йӱдвел[12]
- тригон почеш — Афродитын тригонжо кечывалым, Тылзын — йӱдым[4]
- экзальтаций почеш — Тылзе экзальтацийыште[4][13], Марс поктен колтымаште[14][13][15][16]
- виктарыше планет дене — Венера[2]
- палын пӱртӱслыкшӧ дене — пеҥгыде але фиксироватлыме[4] или фиксированный[12]
- гендерлык шот дене — ӱдырамаш[2][4][12]
- илыме вер шот дене — Афродита юмын (Венеран) илыме верже[4]
- кундем шот дене — Вавилон[4]
- айдеме кап ужаш шот дене — шӱй[4]
- подчинений шот дене — командоватлыше[3]
- асцендентыште лийме жап дене — кӱчык але тайылын кӱзымӧ пале[3]
Символ
Презын символжо ♉ (южо браузерыште ончыкталтын ок керт) Юникодышто 9801 луымшо манме номер дене але латкудымшо манме 2649 номер дене верланен. Негызлык вариант U+2649: ♉; текстлык вариант VS15: ♉︎ селектор дене; эмодзи вариант VS16: ♉️ селектор дене. HTML-кодыш ♉ семын але ♉ семын пурталт сеҥа[17].
Ончыктымаш
«Презе» Россий окса
«Презе» Россий окса
«Презе» армян ший окса
«Презе» армян шӧртньӧ окса
Палемдымаш
- ↑ Большой толковый словарь русского языка. Гл. ред. С. А. Кузнецов. Первое издание: СПб.: Норинт
- ↑ 1 2 3 4 Клавдий Птолемей.
- ↑ 1 2 3 4 5 6 Лилли У., 1999, с. 101—106.
- ↑ 1 2 3 4 5 6 7 8 Абдулманова И. В., 2021, с. 155—158.
- ↑ Smith J. C., 2010.
- ↑ Сурдин В. Г. Астрология и общество // Природа. — 1994. — № 5.
- ↑ Михайлов О. В., 2011, с. 58—59.
- ↑ Лилли У., 1999, с. 101.
- ↑ Taurus (англ.). Britannica (20 вӱдшор 2023). Тергыме кече: 22 сорла 2023.
- ↑ Shapiro L. T., 1977.
- ↑ 1 2 Эратосфен. Катастеризмы.
- ↑ 1 2 3 Лилли У., 1999, с. 102.
- ↑ 1 2 Аль-Бируни. Наука о звездах. — начало XI века.
- ↑ Лилли У., 1999, с. 85—86.
- ↑ Лео А. Экзальтация // Полный астрологический словарь.
- ↑ Глоба П., Глоба Т. О чем молчит луна. — 1991.
- ↑ Unicode Decimal Code ♉. Code Table .NET. Тергыме кече: 22 сорла 2023.
Литератур
- Normand H. Bélier // Словарь универсальных символов, основанных на принципе ключа к знаниям = Dictionnaire des symboles universels basés sur le principe de la clef de la connaissance (фр.). — Dervy, 2012. — Т. 1. — С. 207—210. — 338 с. — ISBN 978-2844549358.
- Shapiro L. T. The Real Constellations of the Zodiac (англ.) // Planetarian. — International Planetarium Society, 1977. — March (vol. 6, no. 1). — P. 17—18. — ISSN 0090-3213.
- Slosman A. L'astronomie selon les Égyptiens (фр.). — Omnia Veritas Ltd, 2017. — 330 с. — ISBN 978-1910220993. Архивысе копий 28 кылме 2020 гыч
- Smith J. C. Pseudoscience and extraordinary claims of the paranormal : a critical thinker's toolkit (англ.). — Malden, MA: Wiley-Blackwell, 2010. — P. 52—53. — ISBN 9781405181235.
- Zodiaque // Petit Larousse des symboles (фр.) / Nanon Gardin, Robert Olorenshaw. — Larousse, 2011. — С. 655—659. — 680 с. — ISBN 978-2035969248.
- Абдулманова И. В. «Введение в астрологию» Павла Александрийского: особенности структуры и содержания // Самарский научный вестник. — 2021. — Т. 10, № 4. — С. 155—158. — doi:10.17816/snv2021104204.
- Знаки астрономические // Советский энциклопедический словарь / Научно-редакционный совет: А. М. Прохоров (пред.). — М.: Советская энциклопедия, 1981. — С. 470. — 1600 с.
- Клавдий Птолемей. Четверокнижие.
- Лилли У. Глава XVI. О двенадцати знаках Зодиака и их множественном делении // Христианская астрология, смиренно изложенная в трёх книгах = Christian astrology. — М.: Академия мировой астрологии и метаинформации, 1999. — С. 101—106. — 160 с.
- Михайлов О. В. Блеск и нищета астрологии. — 2-е изд. — М.: КомКнига, 2011. — 240 с.
 | |
|---|---|
| Библиографий каталоглаште |
|
| Зодиак шӱдыръеш-влак | ||
|---|---|---|
| Зодиак пале-влак | ||
Кишкым нумалше шӱдыръешым йӱла почеш зодиак шӱдыръешыш огыт пурто гынат, Кече тудын гоч эрта. | ||