Кишкым нумалше (зодиак пале)
| Кишкым нумалше | |
|---|---|
| Черет почеш кайыше | Пикшызе |
.svg) | |
| Черет почеш ончычсо | Скорпион |
| Негызеш ыштыме | Кишкым нумалше (шӱдыръеш) |
| Радаман номер | 9 да 13 |
.svg){kind=small}
Кишкым нумалше (руш. Змееносец, лат. Ophiuchus) — касвел астрологийыште зодиакын йӱлашке пурыдымо, латкумшо палыже, символ шот дене Кишкым нумалше зодиак шӱдыръешлан келшен толеш да 30 ноябрьлан — 17 декабрьлан логалеш[1].
Шуко астрологшо тиде палын мом ончыктымыжым кӧргӧ гычак корректныйлан огыл шотлат, молан манаш гын зодиак эклиптикын кажныже 30 градусан 12 секторжо гай коеш шӱдыръеш дене кылдалтын огыл[2]. Туге гынат тиде йодышлан чылалан келшыше ик тӱрлӧ вашмут уке, молан манаш гын астрологий шанче направленийлан ок шотлалт — кызытсе науко тудым шоя науко семын онча[3][4][5].
Йодышын историйже
Йӱлашке пурышо астрологий эклиптикым 30 градусан 12 секторлан шелеш. Кажне секторлан кок тӱжем ий утла ондак зодиак шӱдыръеш-влак гыч иктыжын, кушто Кече келшен толшо тылзыште улеш, келшен толшо палыже шындалтын. Нине тӱжемийлаште кечын тура шогымыжын ончыко кайымыжлан кӧра зодиак пале-влак (тропик зодиак) чын шӱдыръеш-влак (сидерик зодиак) деч ик тичмаш наре палылан — иктаж 24°-лан ӧрдыжкӧ кораҥыныт[2].
Акрет годым, тиде системе чумыргымо жапыште, шӱдыръеш нерген умылымаш раш палемдалтын огыл, да шӱдыръеш семын тӱрысшӧ культурно ойырымо астеризм-влакым шотленыт. 1920-шо ийла мучашыште Тӱнямбал астрономий ушем (ТАУ) шӱдыръеш нерген умылымашым уэш ончен лектын, тыгодым тудым кавасе параллель ден меридиан-влак почеш ыштыме чек кокласе кава сферын ужашыже семын палемден. 88 шӱдыръешын спискыжым да раш схемыжым 1931 ийыште пеҥгыдемдыме. Тунам пале лийын: эклиптике линий каваште Кишкым нумалше шӱдыръешыш пуртымо изирак ужашым пӱчкын кая.
Варарак тидым астролог-влак ужыныт, да южышт зодиакын латкумшо палыже нерген ойлаш тӱҥалыныт. Тидлан шотан негыз лийын огыл, молан манаш гын зодиак пале-влак зодиак шӱдыръеш-влак дене лӱмжылан веле кылдалтыныт. Кишкым нымалше шӱдыръешын эклиптикыш логалмыже ТАУ-н шонен лукмо пунчалже веле. Туге гынат южо астролог-влак зодиакын латкумшо палыже нерген кутырат, молан манаш гын тиде тыглай огыл, сымыстарен шогышо да изишыже умылаш лийдыме деталь нунын рекламе пашаштлан пайдале[6].
Палемдымаш
- ↑ The Constellations of the Zodiac. Тергыме кече: 18 сӱрем 2012. Архивлыме 1 сӱрем 2012 ий.
- ↑ 1 2 Левин М. Сколько рёбер у астронома? «Московская Академии Астрологии» (20 шорыкйол 2011). Архивлыме 4 шорыкйол 2014 ий.
- ↑ Осипов Ю. С. Обращение Российской академии наук (к научным работникам России, профессорам и преподавателям вузов, учителям школ и техникумов, всем членам российского интеллектуального сообщества) Архивысе копий 19 сорла 2013 гыч // Успехи физических наук. — 1999. — № 169. — С. 592.
- ↑ Пружинин Б. И. Псевдонаука сегодня Архивысе копий 14 сӱрем 2014 гыч // Вестник РАН. — 2005 — том 75. — № 2. — С. 117—125.
- ↑ Belief in Pseudoscience. Тергыме кече: 27 шорыкйол 2013. Архивлыме 30 теле 2011 ий.
- ↑ Владимир Сурдин: нормальным людям астрология не нужна Архивысе копий 31 теле 2011 гыч // «Вести FM», 17.01.2011
Литератур
- Mosley J. The Real, Real Constellations of the Zodiac (англ.) // Planetarian : журнал. — International Planetarium Society, 1999. — December (vol. 28, no. 4). — P. 5. — ISSN 0090-3213. Архивлыме 27 вӱдшор 2011 ий.
- Shapiro L. T. The Real Constellations of the Zodiac (англ.) // Planetarian : журнал. — International Planetarium Society, 1977. — March (vol. 6, no. 1). — P. 17—18. — ISSN 0090-3213. Архивлыме 26 вӱдшор 2011 ий.
- Ward B. Sign of the times: Astrology story soars like a comet (англ.) // Star Tribune : газета. — Minneapolis, 2011. — 14 January. Архивлыме 22 шорыкйол 2011 ий.
Кылвер-влак
- Змееносец — Особая миссия, журнал Астрома
- О тринадцатом знаке Зодиака на сайте эзотерической астрологии
- Змееносец — тринадцатый знак Зодиака
| Зодиак шӱдыръеш-влак | ||
|---|---|---|
| Зодиак пале-влак | ||
Кишкым нумалше шӱдыръешым йӱла почеш зодиак шӱдыръешыш огыт пурто гынат, Кече тудын гоч эрта. | ||
