Вӱдйоктарыше (шӱдыръеш)

Вӱдйоктарыше
лат. Aquarius   (р. п. Aquarii)
Кӱчыкын	Aqr
Ӱжвата	вӱдшупшыктышо
Вик нӧлтмаш	20h 32m гыч 23h 50m марте
Вашталтмаш	−25° 30′ гыч +2° 45′ марте
Кумдык	980 кв. градус (10 вер)
Лопкытлаште коеш	+65° гыч −87° марте.
Эн чолга шӱдыр-влак (койшо шӱдыр кугыт < 3m)
Садальсууд (β Aqr) — 2,9m Садальмелик (α Aqr) — 2,96m
Метеор йогын
Мартовские Акварид-влак Эта-Акварид-влак Дельта-Акварид-влак Иота-Акварид-влак
Пошкудо шӱдыръеш
Кол Пегас Изи Имне Дельфин Арыслангайык Тӱкан Каза Кечывалвел Кол Скульптор Кит
РУВИКИ.Медиаште медиафайл-влак

Вӱдйоктарыше (лат. Aquarius) — Тӱкан Каза ден Кол коклаште улшо кугу шӱдыръеш. Вӱдйоктарышын кумдан палыме шӱдыр тӱшкаже — «Кувшин», Y-м шарныктарыше, кава экваторлан лач келшен толшо вич шӱдыр гыч шогышо изи тӱшка. Нине шӱдыр-влак кокла гыч рӱдыжӧ — Вӱдйоктарышын ζ, — кок пачашан. Тыгак шарым шарныктарыше M 2 чумыргымаш да «Сатурн» ден «Улитка» планете тӱтыра-влак оҥай улыт (NGC 7009 и NGC 7293). Вӱдйоктарыше шӱдыръешыште июль мучаште вияҥше Дельта-Аквариде метеор йогынын радиантше кия.

Эскерымаш

Шукыж годым Кече 16 февраль гыч 11 март марте шӱдыръешыште улеш. Поснак сайын тудым август-сентябрьыште эскераш лиеш. Ты шӱдыръеш Российын рӱдӧ да кечывалвел районлаштыже сайынрак коеш.

Историй

Акрет годым шумер-влак Вӱдйоктарышым ик эн кӱлешан шӱдыръешлаш шотленыт, молан манаш гын тудо мланде йымалсе вӱдын юмыжым, Эам, ончыктен. Грек-влакын ойлымыштлан келшышын, Вӱдйоктарыше иканаште икмыняр миф персонажым ончыкта, мутлан, Ганимедым — Олимпыште аракам темкалыше троян рвезым; Девкалионым — вӱд шарлымашын тӱнямбал геройжым; Кекропым — Аттикын кугыжажым. Вӱдйоктарыше Клавдий Птолемейын «Альмагест» шӱдыран кава каталогышкыжо пурталтын.

Моло оҥай объект-влак

• Шӱдыръешыште ныл экзопланетан Глизе 876 йошкар карлик уло.
• 2008 ийыште астроном-влак BD−22°5866-ым, тичмаш пайлалтше ныл ужаш гыч шогышо шӱдырым, почыныт.

Тыгак ончо

• Вӱдйоктарыше (зодиак пале)
• Вӱдйоктарыше шӱдыръешын шӱдыржӧ-влак

Палемдымаш

Кылвер-влак

• Водолей Архивысе копий 4 ӱярня 2016 гыч на wikisky.org
• Астромиф: Водолей Архивысе копий 25 ӱярня 2008 гыч