Романов, Михаил Платонович

РУВИКИ — эрыкан энциклопедий гыч материал
РУВИКИ-ште тыгай тукымлӱм дене вес еҥ нерген статьям лудаш лиеш: Романов.
Михаил Платонович Романов
Романов, Михаил Платонович.png
Чыкма оласе каҥашын председательже
1979 — 1982
Шочын 29 идым 1926(1926-09-29)
Колен 7 кылме 2009(2009-11-07) (83 ий)
Партий КПСС
Шинчымаш КПСС ЦК пелен Кӱшыл партий школ
Награде

Михаи́л Платóнович Ромáнов (29 идым 1926, Отар (Килемар кундем) — 7 кылме 2009, Чыкма, Марий Эл Республик) ― марий совет тӱвыра пашаеҥ, муниципал да озанлык пашаеҥ. Марий АССР-ысе Чыкма оласе каҥашын председательже (1979―1982). Чыкмасе почмо кава йымалне этнографий тоштерын организаторжо да икымше директоржо (1982―2003). Чыкман Чапланыше гражданинже (2003). Кок гана Паша Йошкар Тисте орденын кавалерже (1966, 1971). Кугу Ачамланде да совет-япон сар-влакын салтакше. КПСС йыжыҥъеҥ.

Илыш корныжо

1926 ий 29 сентябрьыште Марий Элын кызытсе Килемар район Отар ялеш шуко шочшан кресаньыкын да суртозан ешыштышт шочын[1].

Шочмо районыштыжо Дубовский кыдалаш школым тунем пытарен. 1942―1943 ийлаште школым тунем пытарымеке, шочмо колхозышто ферме вуйлатышылан пашам ыштен.

1943 ий ноябрьыште РККА-шке ӱжалтын. Кугу Ачамланде сарын участникше: Марий АССР-ысе Медведево район Сурок посёлкышто самырык боец школым эртен, вара Таганрогышто 3-шо сарзе-теҥыз авиаций училищыште тунемын. Шем теҥызыште  (руш.) (мар. сарзе-теҥыз авиацийын 2-шо посна тунемме автомобиль полкыштыжо служитлен. 1951 ийыште сержант лӱмпалан армий гыч пӧртылын. II степенян Ачамланде сар орден да медаль-влак дене, нунын коклаште «Лӱддымылыклан» медаль да Жуков медаль дене палемдалтын[2][3].

Сар деч вара Марий АССР-ысе Килемар район Дубовый станцийыш пӧртылын, тусо кӱртньыгорнышто нормировщиклан пашам ыштен.

КПСС ЦК пелен Кӱшыл партий школым, 1955 ийыште ― Москошто Чодыра йӧнозанлык пашаеҥ-влакын шинчымашыштым нӧлтышӧ Пӱтынь ушемысе институтым тунем пытарен[1].

1951―1953 ийлаште Юлсер чодыра озанлыкын кӱртньыгорно начальникын алмаштышыжлан пашам ыштен[2]. 1955―1978 ийлаште ― Мелковысо, Йӱрнӧ чодыра пункт-влакын начальникше, 1959 ий гыч ― Рӹде, 1962 ий гыч ― Юлсер чодыра озанлыкын директоржо. 1976 ийыште ― Чебоксар ГЭС-ын инженер аралтыш шотышто директор[1].

1979―1982 ийлаште ― Чыкма оласе каҥашын председательже[1]. Тиде постышто вӱд йымак кайыше зоно гыч граждан-влакым кусарыме, Чыкмаште илыме верым, социал объект-влакым чоҥымо шотышто кугу пашам шуктен. 1982―2003 ийлаште ― марий калыкын шкешотан тӱвыра комплексше ― Чыкмасе почмо кава йымалне этнографий тоштерын организаторжо, тудын икымше директоржо[1][4]. Тудын годым чыла тӱҥ тоштер павильон чоҥалтын, тоштерын фондшым пойдарыме шотышто кугу паша ышталтын[5].

1994 ийыште Э. Д. Меджитова дене пырля «Почмо кава йымалне этнографий тоштер» фотоальбомым ямдылен[2][6][7].

Мер пашаштат кумылын тыршен: Чыкма оласе каҥашын депутатшылан, Курыкмарий КПСС райком бюрон йыжыҥъеҥжылан сайлалтын. Шуко жап Чыкма оласе Ветеран-влак каҥашын пашаштыже чолган тыршен[5].

2003 ийыште Марий Элын Чыкма ола ончылно кугу суапшылан тудлан «Чыкман Чапланыше гражданинже» чаплӱмым пуымо. Йошкар Тистын паша орденже дене (кок гана), медаль-влак да Марий АССР Кӱшыл Каҥаш Президиумын Чаптаныкше дене палемдалтын[1].

2009 ий 7 ноябрьыште Чыкмаште колен, туштак тойымо[1].

Чаплӱм ден суаптар-влак

Пашалан

  • Чыкман Чапланыше гражданинже (2003)[1];
  • Паша Йошкар Тисте орден (1966, 1971)[1];
  • «Чапле пашалан. Владимир Ильич Ленинын шочмыжлан 100 ий темме лӱмеш» лӱмгече медаль (1970);
  • Марий АССР Кӱшыл Каҥаш Президиумын Чаптаныкше (1976)[1].

Сарысе

Палемдымаш

  1. ↑ 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Мочаев, 2017, с. 366.
  2. ↑ 1 2 3 4 5 6 7 Кто есть кто в Марий Эл, 2002, с. 445.
  3. ↑ Романов Михаил Платонович :: Память народа. pamyat-naroda.ru. Тергыме кече: 19 теле 2025.
  4. ↑ Разные люди, а любовь одна - Козьмодемьянск. www.marpravda.ru. Тергыме кече: 19 теле 2025.
  5. ↑ 1 2 Романов Михаил Платонович (руш.). Марийская история в лицах. Тергыме кече: 19 теле 2025.
  6. ↑ Этнографический музей под открытым небом в Козьмодемьянске (руш.). search.rsl.ru. Тергыме кече: 19 теле 2025.
  7. ↑ Этнографический музей под открытым небом в Козьмодемьянске : Фотоальбом - Сост.: Э.Д. Меджитова, М.П. Романов; Фот.: А. Щербинский, Э. Меджитова. — 1994.
  8. ↑ Романов Михаил Платонович :: Память народа. pamyat-naroda.ru. Тергыме кече: 19 теле 2025.
  9. ↑ Подвиг народа. podvignaroda.ru. Тергыме кече: 19 теле 2025.

Литератур

  • Книга Памяти: Вспомним их поимённо: [Российская Федерация, Республика Марий Эл]: Горномарийский район, г. Козьмодемьянск / Государственное Собрание Республики Марий Эл и др.; [Редкол.: Зенкин А. А. (отв. ред.) и др.]. ― Йошкар-Ола: Марийское книжное издательство, 1995. ― 521,[2] с.: ил.; 25 см; ISBN 5-7590-0818-8.
  • Романов Михаил Платонович // Кто есть кто в Марий Эл / Авт.-сост. В. А. Мочаев. — Йошкар-Ола: Марийский биографический центр, 2002. — С. 445. — 2000 экз. — ISBN 5-87898-197-1.
  • Мочаев В. А. Романов Михаил Платонович // Марийская биографическая энциклопедия / Авт.-сост. В. А. Мочаев. — Йошкар-Ола: Марийский биографический центр, 2007. — С. 304. — 2032 экз. — ISBN 5-87898-357-0.
  • Колесников А. Ю., Мочаев В. А., Виногоров Н. И. Романов Михаил Платонович // Марийская биографическая энциклопедия / Авт.-сост. В. А. Мочаев. — 2-е изд. — Йошкар-Ола: Марийский биографический центр, 2017. — С. 367. — 606 с. — 1500 экз. — ISBN 978-5-905314-35-3.

Кылвер-влак

"https://mhr.ruwiki.ru/w/index.php?title=Романов,_Михаил_Платонович&oldid=1233187" гыч налме