Мосунова, Анна Александровна

РУВИКИ — эрыкан энциклопедий гыч материал
РУВИКИ-ште тыгай тукымлӱм дене вес еҥ нерген статьям лудаш лиеш: Мосунов.
Анна Александровна Мосунова
Мосунова, Анна Александровна.jpg
Шочмо кече 1905 ий 21 кылме(1905-11-21)
Шочмо вер Руш Сенде, Уржум уезд, Виче губерний
Колымо кече 2003 ий 15 кылме(2003-11-15) (97 ий)
Колымо вер Йошкар-Ола, Марий Эл
Гражданлык  СССР →  Россий
Подданстве  Россий империй
Паша сомыл партий да администраций пашаеҥ, депутат, туныктышо, мер пашаеҥ
Награде да премий

Орден «Знак Почёта»  — 1946 Орден «Знак Почёта»  — 1951 SU Medal For Valiant Labour in the Great Patriotic War 1941-1945 ribbon.svg «Чапле пашалан (Сарзе патырлыклан) лӱмгече медаль. Владимир Ильич Ленинын шочмыжлан 100 ий лӱмеш палемдалтын» «Пашан ветеранже» медаль
Марий АССР Кӱшыл Каҥаш Президиумын Чаптаныкше (1944, 1946, 1955)

Анна Александровна Мосунова (21 кылме 1905, Руш Сенде, Вӱрзым уезд, Виче губерний, Россий империй — 15 кылме 2003, Йошкар-Ола, Марий Эл Республик, Россий) — марий совет партий да администраций пашаеҥ, туныктышо, мер пашаеҥ. Марий АССР Кӱшыл Каҥаш Президиумын секретарьже (1950—1960), МАССР Кӱшыл Каҥашын депутатше (1951—1963). Москосо Тыныс верч шогышо-влакын Пӱтынь Совет Ушемысе конференцийын делегатше (1952). ВКП(б) йыжъеҥ.

Илыш корныжо

1905 ий 29 ноябрьыште кызытсе Марий Эл Мари-Турек район[1] [2][3] Руш Сенде[4] ялеш шочын.

1925 ийыште I ступенян Шернур совпартшколым, 1929 ийыште — Йошкар-Оласе II ступенян Марий областьысе совпартшколым тунем пытарен. Икмыняр жап Марий автоном областьысе Шернур кантон Зашижемье селасе лудмо пӧртым вуйлатен, комсомолын чолга еҥже лийын. Шернур потребобществыште инструкторлан да Шернур МТС политпӧлкаште технике секретарьлан ыштен, Шернур сельпом да «Заготлён» район пӧлкам вуйлатен[1][2][3].

1930-шо ийлаште Йошкар-Олаш илаш куснен: Йошкар-Оласе ВКП(б) олакомын инструкторжо, пӧлка вуйлатыше, вара — Марий радио комитетыште пытартыш увер-влакын тӱҥ редакторжо. 1938 ийыште Н. К. Крупская лӱмеш Марий кугыжаныш педагогике институтым тунем пытарен[1][2][3].

1941 ийыште, Кугу Ачамланде сар тӱҥалмеке, шке кумылын элым аралаш кӱлшӧ чодырам руымашке, аралтыш верым чоҥымо паша фронтыш возалтын[1][3].

Тудо ийыштак туныктымо пашам тӱҥалын: Йошкар-Оласе школлаште историйым туныктен. 1943 ий сентябрь марте Марий АССР Калыкым туныктымо комиссариатын школ секторжым вуйлатен. 1943—1949 ийлаште кадр пӧлка инструкторлан пашам ыштен, 1949—1950 ийлаште Марий ВКП(б) обкомын школ, кӱшыл тунемме тӧнеж, тӱвыра-туныктыш тӧнеж, капкультур да спорт секторжым вуйлатен[1][3].

1952 ийыште Москосо Тыныс верч шогышо-влакын Пӱтынь Совет Ушемысе конференцийыштышт делегат лийын[1][3].

1950—1960 ийлаште Марий АССР Кӱшыл Каҥаш  (руш.) (мар. Президиумын II, III, IV да V созывласе секретарьже лийын. Тиде пашаште республик кӱкшытан лӱмал пенсионер лӱм дене сулен налме канышыш лекмешкыже тыршен[1][3][5].

Партий да администраций паша аланысе суаплан 2 «Почёт пале» орден (1946, 1951), «1941-1945 ийласе Кугу Ачамланде сарыште чолга пашалан», «Пашан ветеранже» медаль-влак, «КПСС-ыште 50 ий лиймылан» пале, Марий АССР Кӱшыл Каҥаш Президиумын, Республикысе эскерыше калык комитетын да Марий кундемысе ВЛКСМ комитетын Чаптаныкше-влак дене суапландаралтын[1][3].

2003 ий 15 сентябрьыште Йошкар-Олаште илыш дене чеверласен, Турун шӱгарлаш тойымо[1][2].

Еш

Марлан лекше, ӱдыржӧ — Р. В. Артищева (1934 ийыште шочын), кумдан палыме марий семым шымлыше, СССР композитор-влак ушемын йыжъеҥже, Марий Эл Республик тӱвыран сулло пашаеҥже, Марий Элын И. С. Палантай лӱмеш Кугыжаныш премийжын лауреатше[2].

Суаптар

Палемдымаш

  1. ↑ 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 Официальный сайт Госсобрания Республики Марий Эл (руш.). web.archive.org. Тергыме кече: 22 пургыж 2026.
  2. ↑ 1 2 3 4 5 6 7 Мочаев, 2017, с. 291.
  3. ↑ 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Листая страницы историиК 100-летию Республики Марий Эл (руш.). web.archive.org. Тергыме кече: 22 пургыж 2026.
  4. ↑ Информационный ресурс Республики Марий Эл "12rus.ru": Мари-Турекский район. www.12rus.ru. Тергыме кече: 22 пургыж 2026. Архивлыме 23 шыжа 2021 ий.
  5. ↑ Официальный сайт Госсобрания Республики Марий Эл (руш.). web.archive.org. Тергыме кече: 22 пургыж 2026.

Литератур

  • Мосунова Анна Александровна // Марийская биографическая энциклопедия / Авт.-сост. В. А. Мочаев. — Йошкар-Ола: Марийский биографический центр, 2007. — С. 244. — 2032 экз. — ISBN 5-87898-357-0.
  • Артищева Р. В., Мочаев В. А. Мосунова Анна Александровна // Марийская биографическая энциклопедия / Авт.-сост. В. А. Мочаев. — 2-е изд. — Йошкар-Ола: Марийский биографический центр, 2017. — С. 291. — 606 с. — 1500 экз. — ISBN 978-5-905314-35-3.

Кылвер-влак

"https://mhr.ruwiki.ru/w/index.php?title=Мосунова,_Анна_Александровна&oldid=1212084" гыч налме