Никифоров, Пётр Никифорович

Пётр Никифорович Никифоров
Шочмо кече	28 кылме 1912(1912-11-28)
Шочмо вер	Элнеттӱр (Морко кундем), Морко ола шотан илем[d], Морко кундем
Колымо кече	14 вӱдшор 1987(1987-04-14) (74 ий)
Колымо вер	Йошкар-Ола, РСФСР, СССР
Гражданлык	Россий империй →  СССР
Паша сомыл	семмастар, дирижёр, туныктышо
Награде да премий	Марий АССР сымыктышын сулло пашаеҥже (1951) Марий АССР Кӱшыл Каҥаш Президиумын Чаптаныкше (1956, 1972)

Пётр Никифорович Никифоров (28 кылме 1912, Элнеттӱр (Морко кундем), Морко ола шотан илем^[d] — 14 вӱдшор 1987, Йошкар-Ола) ― марий совет семмастар, дирижёр, туныктышо. Йошкар-Оласе сем училищын туныктышыжо (1945―1983), калык семӱзгар оркестрым чумырышо да дирижёржо (1937―1972). Историйыш марий калыкын кылан семӱзгар школжым негызлыше семын пурен. Марий АССР сымыктышын сулло пашаеҥже (1951). Кугу Ачамланде сарын салтакше.

Илыш корныжо

1912 ий 28 кылмыште кызытсе Марий Элын Морко кундемысе Элнеттӱр ялеш шочын.

Интернат-школым тунем пытарен, И. Ключников-Палантайын хорыштыжо мурен. 1935 ийыште Горькийысе сем училищым тунем пытарен. 1935―1937 ийлаште РККА радамыште служитлен. 1937―1941 ийлаште ― Марий сем-театр училищын туныктышыжо, йоча-влаклан сем школын завучшо.

1941 ийыште уэш Йошкар Армийыш каен. Кугу Ачамланде сарын салтакше: Кечывалвел фронтышто гвардий миномёт полкын озанлык ужашын кагазвиктарыше вуйлатыше, интендант службын гвардий лейтенантше. 1946 ий 13 пеледышыште демоблизоватлалтын. Йошкар Шӱдыр орден (1945), сарзе медаль-влак дене, туштак «Сарзе суаплан» медаль дене (1943) палемдалтын. 1985 ийыште тудлан II степенян Ачамланде сар орденым кучыктеныт.

1945—1983 ийлаште Йошкар-Оласе сем училищын туныктышыжо лийын. 1957 ийыште Гнесинмыт лӱмеш Москосо сем-педагогике институтым тунем пытарен.

1987 ий 14 вӱдшорышто Йошкар-Олаште колен.

Сем сымыктыш пашаже

Историйыш марий калыкын кылан семӱзгарже школым негызлыше семын пурен. 1937―1972 ийлаште Йошкар-Оласе сем училищын калык семӱзгар оркестрым чумырышо да дирижёржо лийын (1937―1972).

1959 ийыште «Марий калык семӱзгар-влак» книгам савыктен.

Марий телевиденийыште марий сем тӱвыра нерген передаче-влакын авторжо лийын.

1951 ийыште «Марий АССР сымыктышын сулло пашаеҥже» чаплӱмым пуымо. Тудо ийынак «Пашаште ойыртемалтмылан» медаль дене палемдалтын. Кок гана Марий АССР Кӱшыл Каҥаш Президиумжын Чаптаныкше дене палемдалтын (1956, 1972).

Суаптар да чаплӱм-влак

• II степенян Ачамланде сар орден (06.04.1985)
• Йошкар Шӱдыр орден (20.05.1945)
• «Сарзе суаплан» медаль (14.02.1943)
• «Сталинградым аралымылан» медаль
• «1941—1945 ийласе Кугу Ачамланде сарыште Германийым сеҥымылан» медаль (09.05.1945)
• «Пашаште ойыртемалтмылан» медаль (1951)
• Марий АССР Кӱшыл Каҥаш Президиумын Чаптаныкше (1956, 1972)
• Марий АССР сымыктышын сулло пашаеҥже (1951)

Палемдымаш

Литератур

• Никифоров Пётр Никифорович // Марийская биографическая энциклопедия / Авт.-сост. В. А. Мочаев. — Йошкар-Ола: Марийский биографический центр, 2007. — С. 255. — 2032 экз. — ISBN 5-87898-357-0.
• Незнакина Л. Ю. Пётр Никифорович Никифоров: очерк о жизни и творчестве. ― Йошкар-Ола, 2010. ― 16 с.
• Женжурист Л. Л. Страницы истории музыкального училища имени И. С. Палантая. 80 лет профессионального музыкального образования в Республике Марий Эл. 1931―2011. — Йошкар-Ола, 2012. ― 231 с.
• Артищева Р. В., Мочаев В. А. Никифоров Пётр Никифорович // Марийская биографическая энциклопедия / Авт.-сост. В. А. Мочаев. — 2-е изд. — Йошкар-Ола: Марийский биографический центр, 2017. — С. 306. — 606 с. — 1500 экз. — ISBN 978-5-905314-35-3.

Кылвер-влак

• Память народа. Никифоров Пётр Никифорович. Год рождения: __.__.1912