Ефремов, Пётр Григорьевич

РУВИКИ — эрыкан энциклопедий гыч материал
РУВИКИ-ште тыгай тукымлӱм дене вес еҥ нерген статьям лудаш лиеш: Ефремов.
Пётр Григорьевич Ефремов
Ефремов, Пётр Григорьевич.jpg
Шочмо кече 1908 ий 15 сӱрем(1908-07-15)
Шочмо вер У Александровка, Ардатов уезд, Симбирск губерний, Россий империй
Колымо кече 2000 ий 17 вӱдшор(2000-04-17) (91 ий)
Колымо вер Йошкар-Ола, Россий
Эл  Россий империй
 СССР
 Россий
Шанче алан зоологий, орнитологий
Паша вер Н. К. Крупская лӱмеш Марий педагогике институт
Шанче степень биологий шанче кандидат
Шанче званий доцент
Награде ден премий-влак
Марий АССР-ын шанче да техник шотышто сулло пашаеҥже (1957)

Пётр Григорьевич Ефремов (1908 ий 15 июль, У Александровка ял, Ардатов уезд, Симбирск губерний, Россий империй — 2000 ий 17 апрель, Йошкар-Ола, Россий) — совет шанче пашаеҥ, шымлыше-зоолог, шымлыше-орнитолог, биологий шанче кандидат. Марий туныктышо-влакым шуарыме институтын директоржо (1944—1946), физике-математике да химий-биологий факультет-влакын деканже, Н. К. Крупская лӱмеш Марий педагогике институтышто зоологий кафедрын вуйлатышыже (1946—1979). Марий АССР-ын шанче да технике шотышто сулло пашаеҥже (1957). Кугу Ачамланде сарын салтакше. 1952 ий гыч КПСС йыжыҥъеҥ.

Илыш корныжо

1908 ий 15 июльышто Мордовийын Большеигнатов вел У Александровка ялысе икмарда кресаньык ешеш шочын[1].

1932 ийыште Угарманысе педагогике институтым, 1935 ийыште тиде институт пелен аспирантурым тунем пытарен[1].

Йошкар-Олаш колтымо: Марий педагогике институтышто зоологийым туныктышо, тыште биологий кабинетым почын[1][2].

1941 ийыште Йошкар армийыш налыныт. Кугу Ачамланде сарын салтакше: Ташкентысе интендант академийын колыштшыжо, Сталинград фронтышто 72-шо гвардий стрелок-влак дивизийын 224-ше гвардий стрелок-влак полкын стрелокшо, гвардийын рядовойжо. Йолжо сусырген, госпитальлаште эмлалтын, 1944 ий апрельыште комиссоватлыме. I степенян Ачамланде сар орден да медаль-влак дене суапландарыме, ты шотыштак «Лӱддымылыклан» медаль дене[3][4].

1944 ий гыч — Марий туныктышо-влакым шуарыше институтын директоржо. 1946 ий гыч — Н. К. Крупская лӱмеш Марий педагогике институтын физике-математике да химий-биологий факультет-влакын туныктышыжо, деканже, зоологий кафедрын вуйлатышыже, доцентше[1][5][6].

1952 ийыште КПСС-ыш пурен[1].

1957 ийыште «Марий АССР-ын шанче да техник шотышто сулло пашаеҥже» чаплӱмым пуымо. Медаль-влак дене да кум гана — Марий АССР Кӱшыл Каҥаш Президиумын Чапкагазше дене суапландарыме[1].

2000 ий 17 апрельыште Йошкар-Олаште колен[1].

Шанче пашаже

3 монографийын да 60 утла шанче статьян авторжо[7][6].

1935 ийыште кандидат диссертацийым сайын арален[6].

1938 ийыште Н. К. Крупская лӱмеш Марий педагогике институтын естествознаний факультет пелен зоологий тоштерым негызлен[1][6].

1974 ийыште Пӱртӱсым аралыме пӱтынь российысе обществын пагалыме йыжъеҥже лийын[5][6].

Шанче паша-влак

Умбакыже П. Г. Ефремовын тӱҥ шанче паша-влак радамышт ончыкталтеш[8]:

  • Животный мир Марийской АССР: Назем. позвоночные. Земноводные, пресмыкающиеся, млекопитающие / П. Г. Ефремов, В. А. Корнеев, Ю. Н. Русов. — Йошкар-Ола: Марийское книжное издательство, 1984. — 126 с.: рис.
  • Животный мир Марийской АССР: Птицы / П. Г. Ефремов, Х. Ф. Балдаев. — Йошкар-Ола: Марийское книжное издательство, 1985. — 158 с.
  • Животный мир Марийской АССР. Беспозвоночные / В. А. Матвеев, П. Г. Ефремов. — Йошкар-Ола: Марийское книжное издательство, 1988—1991. Ч. 1. — 1988. — 110 с.: ил.

Чаплӱм да суаптар-влак

Пашалан

  • Марий АССР-ын шанче да техник шотышто сулло пашаеҥже (1957)[1]
  • «Чапле пашалан. Владимир Ильич Ленинын шочмыжлан 100 ий темме лӱмеш» лӱмгече медаль (1970)[6]
  • «Паша ветеран» медаль (1979)[6]
  • «Российысе пӱртӱсым аралымылан» пӱртӱсым аралыме пӱтынь российысе обществын чап тамгаже (1970)[6]
  • Пӱртӱсым аралыме пӱтынь российысе обществын Кугу шарнымаш медальже (1974)[6]
  • Марий АССР Кӱшыл Каҥаш Президиумын Чапкагазше (1956, 1958, 1968)[1]
  • КПСС Марий обкомын да Марий АССР Министр-влак каҥашын Чапкагазше (1975)[6]

Сарысе да лӱмгечылык

  • I степенян Ачамланде сар орден (06.04.1985)[9]
  • «Лӱддымылыклан» медаль (10.09.1943)[4]
  • «Сталинградым аралымылан» медаль (1942)[3]
  • «1941—1945 ийласе Кугу Ачамланде сарыште Германийым сеҥымылан» медаль (09.05.1945)[3]
  • «1941—1945 ийласе Кугу Ачамланде сарыште чапле пашалан» медаль (1946)[6]
  • «1941—1945 ийласе Кугу Ачамланде сарыште Сеҥымылан коло ий» медаль (1965)[6]
  • «1941—1945 ийласе Кугу Ачамланде сарыште Сеҥымылан коло вич ий» медаль (1970)[6]
  • «1941—1945 ийласе Кугу Ачамланде сарыште Сеҥымашын кумло ий» медаль (1975)[6]
  • «1941—1945 ийласе Кугу Ачамланде сарыште Сеҥымылан нылле ий» медаль (1985)[6]
  • «1941—1945 ийласе Кугу Ачамланде сарыште Сеҥымылан 50 ий» медаль (1995)
  • «СССР Саргурал Вийлан 50 ий» медаль (1969)[6]
  • «СССР Саргурал Вийлан 60 ий» медаль (1979)[6]
  • «СССР Саргурал Вийлан 70 ий» медаль (1988)[6]
  • Жуковын медальже (1995)[3]

Шарнымаш

  • 1974 ийыште тудын лӱмжым Пӱртӱсым аралыме пӱтынь российысе обществын Чап книгашкыже возеныт[6].
  • 2000 ий 30 июньышто Марий кугыжаныш университетын зоологий кафедрын тоштержылан П. Г. Ефремовын лӱмжым пуымо[1].

Палемдымаш

  1. ↑ 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Мочаев, 2017, с. 144.
  2. ↑ Воскресенская Ольга Леонидовна, Алябышева Елена Александровна. ИСТОРИЯ СТАНОВЛЕНИЯ ЕСТЕСТВЕННО-НАУЧНОГО ОБРАЗОВАНИЯ В РЕСПУБЛИКЕ МАРИЙ ЭЛ // Вестник Марийского государственного университета. Серия «Исторические науки. Юридические науки». — 2021. — Вып. 3 (27). — С. 209–216. — ISSN 2411-3522. Архивлыме 27 пеледыш 2024 ий.
  3. ↑ 1 2 3 4 Бессмертный полк. Йошкар-Ола. Ефремов Петр Григорьевич (руш.). www.moypolk.ru (4 вӱдшор 2015). Тергыме кече: 27 пеледыш 2024. Архивлыме 27 пеледыш 2024 ий.
  4. ↑ 1 2 Ефремов Петр Григорьевич :: Память народа. pamyat-naroda.ru. Тергыме кече: 27 пеледыш 2024. Архивлыме 27 пеледыш 2024 ий.
  5. ↑ 1 2 Кафедра биологии. marsu.ru. Тергыме кече: 27 пеледыш 2024. Архивлыме 27 пеледыш 2024 ий.
  6. ↑ 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 Выдающиеся деятели | Музей. museum.marsu.ru. Тергыме кече: 27 пеледыш 2024. Архивлыме 11 ӱярня 2023 ий.
  7. ↑ 500 - Представление не найдено [name, type, prefix]: article, htm, contentView. marihistory.ru. Тергыме кече: 27 пеледыш 2024.
  8. ↑ Животный мир Марийской АССР Назем. позвоночные. Земноводные, пресмыкающиеся, млекопитающие - Ефремов Петр Григорьевич. — 1984.
  9. ↑ Подвиг народа. podvignaroda.ru. Тергыме кече: 27 пеледыш 2024. Архивлыме 4 шыжа 2018 ий.

Литератур

  • Ефремов Пётр Григорьевич: биобиблиографический указатель / [сост. Н. А. Левенштейн]. — Йошкар-Ола: б. и., 2008. — 39 с.: ил. — (Материалы к биобиблиографии учёных МарГУ / Федеральное агентство по образованию, ГОУВПО «Марийский гос. ун-т», Научная б-ка; вып. 15).
  • Мочаев В. А. Ефремов Пётр Григорьевич // Марийская биографическая энциклопедия / Авт.-сост. В. А. Мочаев. — 2-е изд. — Йошкар-Ола: Марийский биографический центр, 2017. — С. 144. — 606 с. — 1500 экз. — ISBN 978-5-905314-35-3.

Кылвер-влак

"https://mhr.ruwiki.ru/w/index.php?title=Ефремов,_Пётр_Григорьевич&oldid=1199429" гыч налме