Кашков, Антонин Алексеевич
| Антонин Алексеевич Кашков | |
|---|---|
| | |
| Шочмо кече | 24 сӱрем 1918 |
| Шочмо вер | |
| Колымо кече | 5 теле 2012 (94 ий) |
| Колымо вер | |
| Гражданлык |
|
| Паша сомыл | тӱвыра пашаеҥ, партий пашаеҥ, мер пашаеҥ |
| Награде да премий | |
Антони́н Алексе́евич Кашко́в (24 сӱрем 1918, Кожласола (Маскасола кундем), Марий Автоном Совет Социализм Республик — 5 теле 2012, Йошкар-Ола) — совет тӱвыра, партий да совет пашаеҥ, мер пашаеҥ. Марий республикысе шанче-краеведений тоштерын (кызыт Марий Эл Республикысе Т. Евсеев лӱмеш калыкле тоштер) директоржо (1967—1974). Кугу Ачамланде сарын участникше. 1947 ий гыч КПСС йыжыҥъеҥ.
Илыш корныжо
1918 ий 24 июльышто кызытсе Марий Элын Медведево районысо Ельняги ялеш шочын[1]. Паша корныжым 1936 ийыште Марий АССР Оршанке районысо Чирки медицине пунктын фельдшерже семын тӱҥалын[2].
1939 ий 15 октябрь гыч — Йошкар Армийыште. Кугу Ачамланде сарын участникше: Харьковысо сарзе округын стрелок-влак дивизийжын артиллеристше, старший лейтенант. 1941 ий 15 сентябрьыште II группо инвалидность дене армий гыч пӧртылын (демобилизоватлалтын)[3][4].
1947 ийыште КПСС радамыш пурен. 1949 ийыште Н. К. Крупская лӱмеш марий кугыжаныш педагогике институтым тунем пытарен, Йошкар-Оласе культпросветшколын тунемме пӧлкажын вуйлатышыжлан тыршен. 1957—1967 ийлаште — Марий АССР Министр-влак Каҥашын оргинструктор пӧлкажын инспекторжо, инструкторжо[2].
1967—1974 ийлаште — Марий республикысе шанче-краеведений тоштерын (кызыт — Марий Эл Республикысе Т. Евсеев лӱмеш калыкле тоштер) директоржо[2].
Тоштер паша
А. А. Кашковын вуйлатымыж почеш 1967 ийыште Совет кучемлан 50 ий темме лӱмеш тоштерыште совет пагытлан пӧлеклалтше историй пӧлка почылтын да совет жап деч ончычсо пагытын историй пӧлкан экспозицийже ышталтын. 1969—1970 ийлаште пӱртӱс да совет жапысе историй пӧлка-влакын экспозицийышт ышталтыныт. Тоштер оралтым уэмдыме паша ышталтын: кӧргӧ могырым ачалымаш, подсобный пӧлем-влакым, тӱҥ оралтын леведышыжым капитально олмыктымаш, И. С. Палантай ден С. Г. Чавайнын мемориал тоштер оралтыштым капитально олмыктымаш. 1968 ийыште тоштерлан автобусым пуэныт, тидлан кӧра ялысе калык дене тӱшка паша саемын. Агитпоезд составыште тоштерын тӱшка пӧлкажын пашаеҥже-влак 2 ий жапыште Марий республик мучко куснен коштшо (передвижной) ончер-влак дене коштыныт, шанче лекций-шамычым лудыныт[2].
Ик гана огыл Марий АССР-ысе ола ден районлаште лекцийым лудын. Пропагандист пашаште 38 ий стажше лийын, сандене тоштерыште шанче пашаеҥ-влак дене семинар занятийлам эртарен[2].
А. А. Кашков годым 1971 ийыште Марий республикысе шанче-краеведений тоштер 50 ияш лӱмгечыжым палемден. Палемдымаш вес жапыш кусаралтын, молан манаш гын 1970 ий мучко тоштерыште экспозиций-влакым ыштыме паша каен. Пайремле погынымаш 1971 ий 25 июньышто Республикысе руш драмтеатрын оралтыштыже эртен. Марий АССР-ысе вуйлатыше-влак деч посна тоштерым Йошкар-Олаш толшо Эстон ССР-ысе кугыжаныш этнографий тоштерын, Татар АССР-ысе кугыжаныш тоштерын, Саранскысе краеведений тоштерын да моло тоштер-шамычын вуйлатышышт саламленыт. Тоштерым МАССР Кӱшыл Каҥаш Президиумын Чаптаныкше дене палемденыт. А. А. Кашков шкеже тоштерын моло икмыняр пашаеҥже дене пырля КПСС Марий обкомын да МАССР Министр-влак Каҥашын Чаптаныкышт дене суапландаралтын[2][5].
Мер паша
Верысе комитетым вуйлатыше, Н. К. Крупская лӱмеш МГПИ-н да Марий АССР Министр-влак Каҥашын партий организацийыштын бюро йыжыҥъеҥже, Тӱвыра профушем-влакын Марий обком Каҥашын, ВООПИиК Каҥаш Президиумын, «Знание» пӱтынь ушемысе обществын, МарНИИ Шанче Каҥашын йыжыҥъеҥже лийын[2].
Суаптар-влак
- II степенян Ачамланде сар орден (06.04.1985)[6];
- «1941—1945 ийласе Кугу Ачамланде сарыште Германийым сеҥымылан» медаль (1945)[6];
- «1941—1945 ийласе Кугу Ачамланде сарыште чолга пашалан» медаль[2];
- «Чапле пашалан. Владимир Ильич Ленинын шочмыжлан 100 ий темме лӱмеш» медаль;
- КПСС Марий обком ден Марий АССР Министр-влак Каҥашын Чаптаныкышт[2];
- Марий АССР-ысе тӱвыра министерствын ден Тӱвыра пашаеҥ-влак профушемын Марий обкомжын Чаптаныкышт[2];
- КПСС-ын Йошкар-Оласе ола комитетшын Чаптаныкше (1968)[2];
- ВДПО Республикысе ушемын Чаптаныкше (1967)[2];
- «Знание» пӱтынь ушемысе обществын Чаптаныкше (1967, 1968)[2].
Палемдымаш
- ↑ Ельняги (Кожласола) | Родная Вятка. rodnaya-vyatka.ru. Тергыме кече: 8 теле 2025. Архивлыме 10 сӱрем 2021 ий.
- ↑ 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 Национальный музей им. Т. Евсеева. Страницы истории / сост. Ан. В. Муравьёв. — Йошкар-Ола: ГБУК "Национальный музей РМЭ им. Т. Евсеева", 2011. — С. 22. — 104 с. — ISBN 978-5-904558-10-9.
- ↑ #дорогапамяти Участник ВОВ ✩ Кашков Антонин Алексеевич (руш.). Музейный комплекс "Дорога Памяти". Тергыме кече: 7 теле 2025.
- ↑ Кашков Антонин Алексеевич :: Память народа. pamyat-naroda.ru. Тергыме кече: 8 теле 2025. Архивлыме 9 сӱрем 2021 ий.
- ↑ Национальный музей РМЭ им. Евсеева (руш.). Национальный музей РМЭ им. Евсеева. Тергыме кече: 18 теле 2025.
- ↑ 1 2 Кашков Антонин Алексеевич :: Память народа. pamyat-naroda.ru. Тергыме кече: 8 теле 2025. Архивлыме 9 сӱрем 2021 ий.
Литератур
- Кашков Антонин Алексеевич, с 1967 по 1974 год // Национальный музей им. Т. Евсеева. Страницы истории / Сост. Ан. В. Муравьёв. — Йошкар-Ола: ГБУК РМЭ «Национальный музей Республики Марий Эл им. Т. Евсеева», 2011. — С. 22. — ISBN 978-5-904558-10-9.
Кылвер-влак
- Сӱрем тылзын 24 кечынже шочшо-влак
- 1918 ийыште шочшо-влак
- Медведево районышто шочшо-влак
- Теле тылзын 5 кечынже колышо-влак
- 2012 ийыште колышо-влак
- Йошкар-Олаште колышо-влак
- II степенян Ачамланде сар орден дене суапландаралтше-влак
- «1941–1945 ийласе Кугу Ачамланде сарыште Германийым сеҥымылан» медаль дене суапландаралтше-влак
- «1941–1945 ийласе Кугу Ачамланде сарыште чолга пашалан» медаль дене суапландаралтше-влак
- Алфавит почеш персоналий-влак
- СССР-ысе тоштер-влакын директорышт
- Марий Элысе тоштер пашаеҥ-влак
- Марий краеведений тоштерын пашаеҥже-влак
- СССР-ысе мер пашаеҥ-влак
- ВКП(б) йыжъеҥ-влак
- Кугу Ачамланде сарын артиллеристше-влак
- Кугурак лейтенант-влак (СССР)