Гребнев, Андрей Петрович
| Андрей Петрович Гребнев | |
|---|---|
| | |
| Шочмо кече | 1902 ий 25 идым |
| Шочмо вер | Кӱчыкэҥер, Ирмучаш волость, Вӱрзым уезд, Виче губерний, Россий империй |
| Колымо кече | 1983 ий 22 шорыкйол (80 ий) |
| Колымо вер | Моско, СССР |
| Гражданлык |
|
| Паша сомыл | политработник, партий пашаеҥ, журналист, краевед |
| Награде да премий | |
Андрей Петрович Гребнев (1902 ий 25 сентябрь, Кӱчыкэҥер ял, Ирмучаш волость, Уржум уезд, Виче губерний — 1983 ий 22 январь, Моско) — совет сарзе да партий пашаеҥ, журналист, краевед. Туркмен ССР Кӱшыл Каҥашын 1 созывысо депутатше (1938—1947). Кугу Ачамланде сар годым — Касвел фронтышто 645 автомобиль батальонын комиссарже да 3-шо Белорус фронтышто политуправлений, майор. СССР аралтыш министерствын Тӱҥ политуправленийын инспекторжо, полковник (1955). 1926 ий гыч ВКП(б) членже.
Илыш корныжо
1902 ий 25 сентябрьыште Марий Эл Параньга районысо Кӱчыкэҥер ялыште[1] нужна кресаньык ешеш шочын[2][3].
1924 ий сентябрьыште Москосо Краснопутилов район военкомат гыч Йошкар Армийыш налыныт. 1926 ий мартыште — Туркестанысе РККА эскадронысо кавалерий бригадын старшинаже[2].
1926—1930 ийлаште Марий автоном областьын Марий Турек, Морко, Оршанке кантонлаште совет-партий пашаеҥ лийын. 1929 ийыште Марий совет партий школым тунемын пытарен. 1930—1933 ийлаште — «Марийская правда» газетын партий илыш пӧлкажым вуйлатыше[2].
1936 ийыште Пӱтынь ушемысе коммунист журналистике институтым тунем пытарен. 1936—1939 ийлаште — «Туркменийысе искра» газетын тӱҥ редакторжо, муткучышо секретарьже. 1938—1947 ийлаште Туркмен ССР Кӱшыл Каҥашыш депутатлан сайлалтын.
1940 ийыште Москосо «Пропагандист» журналын муткучышо секретарьже лийын[2].
1941 ий июльыште угыч Йошкар Армийыш каен. Кугу Ачамланде сарын салтакше: Касвел фронтышто 645 автомобиль батальонын да 3-шо Белорус фронтлаште политуправленийын комиссарже, майор. Икмыняр гана сусырген. Йошкар Шӱдыр орден, II да I степенян Ачамланде сар орден да медаль-влак дене суапландаралтын[2].
Сар деч вара — СССР Аралтыш министерствысе Тӱҥ политуправленийын инспекторжо, полковник. 1955 ий июльышто сарзе службым мучашлен[2].
Марий республикыште шочшо да илыше-влакын сарысе тале пашашт нерген историйым шымлыше семын палыме, "Герои земли марийской (1965)[4], «Ради жизни» (1971)[5], «Через огненные рубежи» (1972)[6], «Солдатская слава» (1974)[7], «Родиной награждённые» (1976)[8][9], «Победители» (1983)[2][10][11] книга-влакын авторжо. Сареш колышо-влакын ешыштлан полшен, Марий книга савыктыш, «Марийская правда» газет редакций да Марий шанче-краевед тоштер дене эреак кылым кучен. Смоленск мландыште да Белоруссийыште Кугу Ачамланде сарыште ойыртемалтше талешке-влаклан чапкӱм почмаште лийын[12].
1983 ий 22 январьыште Москошто илыш ден чеверласен[2].
Сарзе награде-влак
- I степенян Ачамланде сар орден (06.05.1945)[12]
- II степенян Ачамланде сар орден (03.11.1944)[12]
- Йошкар Шӱдыр орден (01.10.1942; 05.11.1954)[12]
- «Сарзе суапланлан» медаль (15.11.1950)[12]
- «Москвам аралымылан» медаль (01.05.1944)[12]
- «1941—1945 ийласе Кугу Ачамланде сарыште Германийым сеҥымылан» медаль (09.05.1945)[12]
- «Кёнигсбергым налмылан» медаль (09.06.1945)[12]
- «Сарысе чолгалыклан. Владимир Ильич Ленинын шочмыжлан 100 ий темме лӱмеш» медаль (1970)
Палемдымаш
- ↑ Данилово (Пинжанур) | Родная Вятка. rodnaya-vyatka.ru. Тергыме кече: 6 ага 2023. Архивлыме 6 ага 2023 ий.
- ↑ 1 2 3 4 5 6 7 8 Мочаев, 2007, с. 96.
- ↑ Мастера культуры и искусства (выходцы Параньгинского района Республики Марий Эл) - 8 Февраля 2013 - Для гостей - Отдел культуры, ФК и спорта администрации Параньга. kultpar.ucoz.ru. Тергыме кече: 6 ага 2023. Архивлыме 6 ага 2023 ий.
- ↑ Скачать Гребнев А.П. (сост.) Герои земли марийской. Наградные листы Героев Советского Союза [PDF] (руш.). f.eruditor.one. Тергыме кече: 6 ага 2023.
- ↑ Ради жизни Очерки о Героях Сов. Союза В. Соловьеве, К. Кутрухине и З. Прохорове - Гребнев А.П.. — 1971. Архивировано 6 ага 2023 года.
- ↑ Андрей Петрович Гребнев, Ю. Грачев. Через огненные рубежи: Очерки о полных кавалерах орденов Славы. — Йошкар-Ола: Маркнигоиздат, 1967. — 87 с. Архивировано 6 ага 2023 года.
- ↑ Андрей Петрович Гребнев, Алексей Федорович Красноперов. Солдатская слава: Очерки. — Йошкар-Ола: Марийское кн. изд-во, 1974. — 176 с. Архивировано 6 ага 2023 года.
- ↑ Андрей Петрович Гребнев, В. Н. Крылов. Родиной награжденные: Сборник очерков. — Йошкар-Ола: Марийск. кн. изд-во, 1976. — 319 с. Архивировано 6 ага 2023 года.
- ↑ Из книги «Родиной награжденные» А. П. Гребнев Марийское книжное издательство Йошкар-Ола 1976 год. - История - Документы - Генеалогия - личный. bugrov.ucoz.ru. Тергыме кече: 6 ага 2023. Архивлыме 6 ага 2023 ий.
- ↑ Информационно-библиотечный центр Поволжского государственного технологического университета. ecatalog.volgatech.net. Тергыме кече: 6 ага 2023. Архивлыме 6 ага 2023 ий.
- ↑ Андрей Петрович Гребнев, В. Крылов, Александр Тихонович Липатов, А. Ф. Красноперов. Победители. — Йошкар-Ола: Марийское кн. изд-во, 1983. — 95 с. Архивировано 6 ага 2023 года.
- ↑ 1 2 3 4 5 6 7 8 Гребнев Андрей Петрович — Память народа. poisk.re. Тергыме кече: 6 ага 2023. Архивлыме 6 ага 2023 ий.
Литератур
- Краснов П. В. Гребнев Андрей Петрович // Марийская биографическая энциклопедия / Авт.-сост. В. А. Мочаев. — Йошкар-Ола: Марийский биографический центр, 2007. — С. 96. — 2032 экз. — ISBN 5-87898-357-0.
- Краснов П. В. Гребнев Андрей Петрович // Марийская биографическая энциклопедия / Авт.-сост. В. А. Мочаев. — 2-е изд. — Йошкар-Ола: Марийский биографический центр, 2017. — С. 109. — 606 с. — 1500 экз. — ISBN 978-5-905314-35-3.
- Идым тылзын 25 кечынже шочшо-влак
- 1902 ийыште шочшо-влак
- Алфавит почеш персоналий-влак
- Уржум уездыште шочшо-влак
- Шорыкйол тылзын 22 кечынже колышо-влак
- 1983 ийыште колышо-влак
- Москошто колышо-влак
- Алфавит почеш журналист-влак
- Российысе журналист-влак
- СССР-ысе журналист-влак
- Алфавит почеш шанчыеҥ-влак
- Алфавит почеш краевед-влак
- СССР-ысе краевед-влак
- Российысе краевед-влак
- XX курымысо краевед-влак
- I степенян Ачамланде сар орден дене суапландаралтше-влак
- Йошкар Шӱдыр орден дене суапландаралтше-влак
- «Сарзылык суаплан» медаль дене суапландаралтше-влак
- «Моском аралымылан» медаль дене суапландаралтше-влак
- «1941–1945 ийласе Кугу Ачамланде сарыште Германийым сеҥымылан» медаль дене суапландаралтше-влак
- «Кёнигсбергым налмылан» медаль дене суапландаралтше-влак
- «Владимир Ильич Ленинын шочмыжлан 100 ий темме лӱмеш» медаль дене суапландаралтше-влак