Соколов, Данил Петрович
| Данил Петрович Соколов | |
|---|---|
 | |
| Шочмо кече | 5 идым 1908 |
| Шочмо вер | |
| Колымо кече | 13 ага 2000 (91 ий) |
| Колымо вер | |
| Эл |
|
| Паша сомыл | туныктышо, спортсмен |
| Награде да премий | |
Дани́л Петрóвич Соколóв (5 идым 1908, Салтак Корем, Чарла уезд, Озаҥ губерний, Россий империй — 13 ага 2000, Салтак Корем, Медведево район, Марий Эл Республик, Россий) ― марий совет спортсмен да педагог. Марий Эл гыч ече дене куржталме дене СССР-ын икымше спорт мастерже. Н. К. Крупская лӱмеш Марий педагогике институтын туныктышыжо (1939—1968). Марий АССР тӱвыран сулло пашаеҥже (1967). Кугу Ачамланде сарын салтакше.
Илыш корныжо
1908 ий 5 сентябрьыште кызытсе Марий Элын Медведево район Салтак Корем ялысе кресаньык ешеш шочын[1].
1930—1932 ийлаште РККА-ште служитлен[2].
1939 ийыште Москосо физкультур институт пелен Кӱшыл тренер школым тунем пытарен[1].
1939 ий гыч — Н. К. Крупская лӱмеш Марий педагогике институтын туныктышыжо. 1940 ийыште ече дене СССР-ын спорт мастерже лийын[3]. Марий спортын символжо-влак кокла гыч иктыже, 1930—1940-ше ийласе ече дене куржталше-влак коклаште ойыртемалтше ончылъеҥ. Туныктышо-тренер семын спортын тӱрлӧ видше дене ятыр спортсменым ямдылен да туныктен, нунын коклаште В. Виноградов, Г. Ибраев, Н. Игнатьев, В. Смирнов, А. Осипов улыт[1].
1941 ийыште Йошкар Армийыш угыч налыныт. Кугу Ачамланде сарын салтакше: 5-ше артиллерий полкышто, вара 22-шо тунемме лӱйкалыше дивизийын 17-ше тунемме лӱйкалыше полкыштыжо служитлен, лейтенант[4]. 1945 ий ноябрьыште сар службым мучашлен.
Сулен налме канышыш лекмеке, 1968—1978 ийлаште — Марий АССР-ысе Медведево район Арбан 8-ияш школышто физкультурым туныктен[1].
Физкультур ден спортым вияҥдымаште надырлан 1967 ийыште «Марий АССР тӱвыран сулло пашаеҥже» чаплӱмым пуымо. Медаль-влак, нунын коклаштак «Пашаште чолгалыклан» медаль, тыгак Марий АССР Кӱшыл Каҥаш Президиумын 6 Чаптаныкше дене суапландаралтын[1].
2000 ий 13 майыште Марий Элын Медведево районысо Салтак Корем ялеш илыш дене чеверласен, туштак тойымо[1].
Чаплӱм ден суаптар-влак
Пашалан
- Марий АССР тӱвыран сулло пашаеҥже (1976)[5];
- СССР-ын спорт мастерже (1940)[1];
- «Пашаште чолгалыклан» медаль (1946)[1];
- «Чапле пашалан. Владимир Ильич Ленинын шочмыжлан 100 ий темме лӱмеш» медаль (1970)[1];
- Марий АССР Кӱшыл Каҥаш Президиумын Чаптаныкше (1946, 1948, 1956, 1965, 1978, 1988)[1].
Сарысе
Палемдымаш
- ↑ 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Мочаев, 2017, с. 412.
- ↑ Галерея памяти участников ВОВ (руш.). Музейный комплекс "Дорога Памяти". Тергыме кече: 25 пургыж 2026.
- ↑ СШОР по лыжным гонкам РМЭ - Основные сведения. ski-rme.ucoz.ru. Тергыме кече: 25 пургыж 2026.
- ↑ 1 2 Соколов Даниил Петрович, <https://marihistory.ru/index.php?option=com_content&view=article&id=31044:sokolov-daniil-petrovich&catid=54&Itemid=164>. Тергыме: 25 пургыж 2026.
- ↑ Мочаев, 2017, с. 399.
Литератур
- Мочаев В. А. Соколов Данил Петрович // Марийская биографическая энциклопедия / Авт.-сост. В. А. Мочаев. — Йошкар-Ола: Марийский биографический центр, 2007. — С. 339. — 2032 экз. — ISBN 5-87898-357-0.
- Мочаев В. А. Соколов Данил Петрович // Марийская биографическая энциклопедия / Авт.-сост. В. А. Мочаев. — 2-е изд. — Йошкар-Ола: Марийский биографический центр, 2017. — С. 412. — 606 с. — 1500 экз. — ISBN 978-5-905314-35-3.
- Идым тылзын 5 кечынже шочшо-влак
- 1908 ийыште шочшо-влак
- Чарла уездыште шочшо-влак
- Ага тылзын 13 кечынже колышо-влак
- 2000 ийыште колышо-влак
- Марий Элыште колышо-влак
- «Паша чолгалыклан» медаль дене суапландаралтше-влак
- «Владимир Ильич Ленинын шочмыжлан 100 ий темме лӱмеш» медаль дене суапландаралтше-влак
- «1941–1945 ийласе Кугу Ачамланде сарыште Германийым сеҥымылан» медаль дене суапландаралтше-влак
- СССР спорт мастер-влак
- Марий Эл Республикысе тӱвыран сулло пашаеҥже-влак
- Алфавит почеш персоналий-влак
- Москосо кап-кыл тӱвыра академийым тунем лекше-влак
- Кугу Ачамланде сарын артиллеристше-влак
- Лейтенант-влак (СССР)
- Марий педагогике институтын туныктышыжо-влак
- Марий Элысе спортсмен-влак
- Марий Элысе туныктышо-влак
- Медведево районышто тойымо-влак