Ласточкина, Прасковья Ивановна
| Прасковья Ивановна Ласточкина | |
|---|---|
| | |
| Шочмо кече | 1922 ий 20 пургыж |
| Шочмо вер | Шудасола, Советский район (Марий Эл), Марий автоном область, РСФСР |
| Колымо кече | 2014 ий 2 сӱрем (92 ий) |
| Колымо вер | Йошкар-Ола, Марий Эл, Россия |
| Гражданлык |
|
| Паша сомыл | декоративно-прикладной сымыктыш мастар |
| Награде да премий | |
Прасковья Ивановна Ласточкина (1922, Шудасола ял, Чарла кантон, Марий автоном область, РСФСР — 2014, Йошкар-Ола, Марий Эл, Россий) — совет жапысе марий тӱрызӧ. Йошкар-Оласе «Труженица» фабрикын тӱрызыжӧ (1950—1982). Йошкар-Олан Чап гражданинже (1968). 1953 ий гыч КПСС йыжъеҥ.
Илыш корныжо
1922 ий 20 февральыште Шӱдысола ялысе, кызыт Марий Эл Республикын Совет велже, кресаньык ешыште шочын[1][2][3].
Шочмо ялыштыже шымияш школым, 1940 ийыште — 8 март лӱмеш Йошкар-Оласе профтехшколым тунем пытарен. Профтехшколым тунем пытарымек, Марий АССР Роҥго вел «Трудовик» илыш йӧн артельыш тӱр шотышто инструкторлан колталтын. Вара шочмо ялыштыже ферме вуйлатышылан пашам ыштен. 6 тылзаш курс деч вара тудым Роҥго ВЛКСМ райкомыш инструкторлан шогалтеныт. Идалыкат пеле гыч марийже деке Мӱндыр Эрвелыш кудалын[4].
1950 ийыште Йошкар-Олашке пӧртылын. 1950–1982 ийлаште — Йошкар-Оласе «Труженица» фабрикын тӱрызыжӧ (2-шо №-ан цех). Шке пашаштыже марий калыкле тӱрын ожнысо сымыктыш йӱлажым умбакыже шуен. 12 тӱнямбал ончерыште марий тӱрым ончыктен, тыгак 1958 ийыште Брюссельыште лийын[1]. Сулен налме канышыш лекмек, мӧҥгыштӧ пашам виктарыме шотышто мастерлан тыршен[4].
1953 ийыште КПСС-ыш пурен, икмыняр созыв Йошкар-Ола комитетын, КПСС Марий обком пленумын йыжъеҥже лийын. 1964 ийыште коммунал-илыш асулышо профушем ЦК пленумын йыжъеҥжылан сайлалтын[4].
1968 ийыште «Йошкар-Олан Чап гражданинже» пуымо[5]. 1977 ийыште тудо Марий АССР-ын илыш-касыш асулымо пашаеҥже лийын. «Чап Тамга» да Марий АССР-ын Кӱшыл Совет Президиумын Чап грамотшо дене суапландаралтын[1][4].[
2014 ий 2 июльышто Семёновка селаште (кызыт — Йошкар-Ола кышкарыште) колен.
Чапланымыже
- Марий АССР-ын илыш асулыкын сулло пашаеҥже (1977)[1][4]
- Йошкар-Олан Чап гражданинже (1968)[1][3]
- «Чап Тамга» орден (1966)[1][4]
- «Владимир Ильич Ленинын шочмыжлан 100 ий темме лӱмеш» медаль[4]
- Марий АССР Кӱшыл Каҥаш Президиумын Чап грамотшо (1957)[1][4]
Шарнымаш
П. И. Ласточкинан тӱрлымӧ пашаже-влак Йошкар-Оласе Т. Евсеев лӱмеш да Йошкар-Оласе историй тоштер фондлаште аралалтыт, тӱрлӧ ончерлаште ончыкталтыт[6][7][8].
Палемдымаш
- ↑ 1 2 3 4 5 6 7 Мочаев, 2007, с. 209.
- ↑ Шудасола (Шуда-Сола малая, Оканай-Палко) | Родная Вятка. rodnaya-vyatka.ru. Тергыме кече: 30 пеледыш 2023. Архивлыме 30 пеледыш 2023 ий.
- ↑ 1 2 Почетному гражданину Йошкар-Олы Прасковье Ивановне Ласточкиной – 90 лет. - Официальный сайт администрации городского округа "Город Йошкар-Ола". i-ola.ru. Тергыме кече: 30 пеледыш 2023. Архивлыме 30 пеледыш 2023 ий.
- ↑ 1 2 3 4 5 6 7 8 20 февраля исполняется 100 лет со дня рождения марийской вышивальщицы Прасковьи Ласточкиной | ГАЗЕТА НАШЕГО ГОРОДА (неопр.) (9 пургыж 2022). Тергыме кече: 30 пеледыш 2023.
- ↑ Собрание депутатов городского округа "Город Йошкар-Ола" (руш.). gor-sobry-ola.ru. Тергыме кече: 30 пеледыш 2023. Архивлыме 19 сӱрем 2019 ий.
- ↑ «Неувядающие» орнаменты (к 95-летию со дня рождения П.И. Ласточкиной) | Статьи | Музей истории города Йошкар-Олы. i-ola-museum.ru. Тергыме кече: 30 пеледыш 2023. Архивлыме 30 пеледыш 2023 ий.
- ↑ В Йошкар-Оле откроется выставка изделий легендарной фабрики «Труженица». www.marpravda.ru. Тергыме кече: 30 пеледыш 2023. Архивлыме 8 ага 2023 ий.
- ↑ Выставка «Гордость республики. Фабрика строчевышитых изделий «Труженица» 2021, Йошкар-Ола — дата и место проведения, программа мероприятия. (руш.). Культура.РФ. Тергыме кече: 30 пеледыш 2023. Архивлыме 30 пеледыш 2023 ий.
Литератур
- Беляйкина Р. Ф. Играют узоры. Очерк о вышивальщице артели «Труженица» П. И. Ласточкиной. — Йошкар-Ола: Марийское книжное издательство, 1958. — 24 с.
- Брагилевская Е. О руках, что вышили судьбу // Служба быта. — 1968. — № 12. — С. 26—27.
- Фецина О. Ф. Неувядающие орнаменты. — Йошкар-Ола: Марийское книжное издательство, 1980. — 84 с.
- Путеводитель: Музей трудовой славы «Труженица» / Сост. Шипицын В. П. — Йошкар-Ола: Марийская республиканская типография, 1983. — 24 с.
- Двинянинов А. В. Ласточкина Прасковья Ивановна // Марийская биографическая энциклопедия / Авт.-сост. В. А. Мочаев. — Йошкар-Ола: Марийский биографический центр, 2007. — С. 209. — 2032 экз. — ISBN 5-87898-357-0.
- Двинянинов А. В. Ласточкина Прасковья Ивановна // Марийская биографическая энциклопедия / Авт.-сост. В. А. Мочаев. — 2-е изд. — Йошкар-Ола: Марийский биографический центр, 2017. — С. 250. — 606 с. — 1500 экз. — ISBN 978-5-905314-35-3.
- Вахитова Е. В. «Неувядающие» орнаменты (к 95-летию со дня рождения П. И. Ласточкиной) // Музейный вестник: ежегодный сборник. Вып. № 12 / ГБУК «Национальный музей РМЭ им. Т. Евсеева»; науч. ред. Д. Ю. Ефремова. — Йошкар-Ола, 2018. — С. 262—265.
Кылвер-влак
- Марийская история в лицах. Ласточкина Прасковья Ивановна
- «Газета «Марийская правда». 26.02.2022. Багина А. Как марийские узоры Брюссель покорили
Тиде статья РУВИКИ-н вес статьяшт дене кылдалтын огыл. |
- Пургыж тылзын 20 кечынже шочшо-влак
- 1922 ийыште шочшо-влак
- Алфавит почеш персоналий-влак
- Советский районышто (Марий Эл) шочшо-влак
- Сӱрем тылзын 2 кечынже колышо-влак
- 2014 ийыште колышо-влак
- Йошкар-Олаште колышо-влак
- «Почёт пале» орден дене суапландаралтше-влак
- «Владимир Ильич Ленинын шочмыжлан 100 ий темме лӱмеш» медаль дене суапландаралтше-влак
- РУВИКИ:Кылдалтдыме велыж-влак