Калинин, Яков Кириллович

РУВИКИ — эрыкан энциклопедий гыч материал
РУВИКИ-ште тыгай тукымлӱм дене вес еҥ нерген статьям лудаш лиеш: Калинин.
Яков Кириллович Калинин
Яков Кириллович Калинин.jpg
Тӱҥ увер
Эл  РСФСР → СССР
Шочмо кече 1918 ий 23 шыжа(1918-10-23)
Шочмо вер Пушкарёво с., Туринск уезд, Тобольск губерний, РСФСР
Колымо кече 1981 ий 30 шорыкйол(1981-01-30) (62 ий)
Колымо вер Йошкар-Ола, Марий АССР, РСФСР, СССР
Паша да сеҥымаш
Тунеммаш Свердловскысо архитектур техникум
Олалаште пашам ыштен Йошкар-Ола
Архитектур стиль классицизм, сталин ампир
Тӱҥ чоҥымаш В. И. Ленин лӱмеш площадь (Йошкар-Ола), Чавайн бульвар (Йошкар-Ола), Свердлов бульвар (Йошкар-Ола), Сомбатхей микрорайон (Йошкар-Ола), «Келшымаш» стадион (Йошкар-Ола), Юлтех кугыжаныш университетын корпусшо-влак (Йошкар-Ола)
Суаптар «Чапле пашалан (Сарзе патырлыклан) лӱмгече медаль. Владимир Ильич Ленинын шочмыжлан 100 ий лӱмеш палемдалтын»
Марий АССР Кӱшыл Каҥаш Президиумын чапкагазше (1968, 1978)
Чаплӱм Марий АССР-ын сулло чоҥышыжо (1967)

Яков Кириллович Калинин (23 шыжа 1918, Пушкарево 1-е[d], Туринск уезд[d], Тобольск губерний[d], РСФСР[d] — 30 шорыкйол 1981, Йошкар-Ола, Марий Автоном Совет Социализм Республик, РСФСР[d], СССР) — совет архитектор, СССР Архитектор-влак Ушемын йыжыҥъеҥже. «Марийскгражданпроект» проект институтын тӱҥ инженерже, директоржо (1966—1981). Марий АССР-ын сулло чоҥышыжо  (руш.) (мар. (1967). Марий Элын рӱдолажын — Йошкар-Олан — архитектур сынжым XX курымын кокымшо ужашыштыже палемдыше специалист. Кугу Ачамланде сарын участникше.

Илыш корныжо

1918 ий 23 октябрьыште Свердловск областьыште кызытсе Слободо-Туринский районысо Пушкарёво селаште шочын[1][2].

1939 ийыште Свердловскысо архитектур техникумым пытарен[1].

1940 ий сентябрьыште Йошкар-Ола гыч РККА-ш ӱжыныт. Кугу Ачамланде сарын участникше: Тихоокеанский флот серым оролышо Артёмовский секторын 47-ше посна артиллерий дивизионын матросшо, краснофлотец. 1947 ий мартыште армий гыч демобилизоватлыме[3].

1948 ий гыч — Марий АССР Министр-влак Каҥаш пеленысе Республикысе проект конторын архитекторжо. 1964 ий гыч «Марийскгражданпроект» институтышто: автор-архитектор, 1966 ий гыч — тӱҥ инженер, 1968—1981 ийлаште — директор[1]. СССР Архитектор-влак Ушемын  (руш.) (мар. йыжыҥъеҥже[4].

Марий АССР-ысе Йошкар-Ола ден Волжск олан, Шернур, Медведево, Советский посёлкылан, Марий Турек районысо Хлебниково селан генеральный планыштым ыштыше семын палыме. Тудын проектше почеш Йошкар-Олаште йыр улшо пӧрт комплексла дене В. И. Ленин лӱмеш рӱдӧ площадь, Чавайн да Свердлов бульвар-влак, Сомбатхей микрорайон, 9-ше №-ан микрорайон, «Келшымаш» стадион да молат чоҥалтын[1][5][6][7][8][9].

1967 ийыште тудлан «Марий АССР-ын сулло чоҥышо» чаплӱмым пуымо. Кок гана Марий АССР Кӱшыл Каҥаш Президиумын Чапкагазше дене суапландаралтын[1][5].

1981 ий 30 январьыште Йошкар-Олаште колен[1].

Чаплӱм да суаптарже-влак

  • Марий АССР-ын сулло чоҥышыжо (1967)[1][5];
  • «Владимир Ильич Ленинын шочмыжлан 100 ий темме лӱмеш» медаль[5];
  • Марий АССР Кӱшыл Каҥаш Президиумын Чапкагазше (1968, 1978)[1][5].

Палемдымаш

  1. ↑ 1 2 3 4 5 6 7 8 Мочаев, 2007, с. 160.
  2. ↑ Слободо-Туринский муниципальный район - Центр традиционной народной культуры Среднего Урала. uraltradicia.ru. Тергыме кече: 24 теле 2025. Архивлыме 21 сӱрем 2023 ий.
  3. ↑ Калинин Яков Кириллович :: Память народа. pamyat-naroda.ru. Тергыме кече: 24 теле 2025.
  4. ↑ История. www.mgp-btpi.ru. Тергыме кече: 24 теле 2025. Архивлыме 19 теле 2021 ий.
  5. ↑ 1 2 3 4 5 Кто создавал архитектурный облик Йошкар-Олы - Официальный сайт администрации городского округа "Город Йошкар-Ола". www.i-ola.ru. Тергыме кече: 24 теле 2025. Архивлыме 21 сӱрем 2023 ий.
  6. ↑ Человек, благодаря которому создавался архитектурный облик Йошкар-Олы. www.marpravda.ru. Тергыме кече: 24 теле 2025. Архивлыме 21 сӱрем 2023 ий.
  7. ↑ Адрес на перекрестке эпох. www.marpravda.ru. Тергыме кече: 24 теле 2025. Архивлыме 21 сӱрем 2023 ий.
  8. ↑ История города в фотографиях: Второй корпус ПГТУ | Национальная библиотека имени С.Г. Чавайна Республики Марий Эл. nbmariel.ru. Тергыме кече: 24 теле 2025. Архивлыме 21 сӱрем 2023 ий.
  9. ↑ История второго корпуса «политеха» в Йошкар-Оле. news.myseldon.com (10 пеледыш 2019). Тергыме кече: 24 теле 2025. Архивлыме 21 сӱрем 2023 ий.

Литератур

  • Вязьмин Ю. П. Калинин Яков Кириллович // Марийская биографическая энциклопедия / Авт.-сост. В. А. Мочаев. — Йошкар-Ола: Марийский биографический центр, 2007. — С. 160. — 2032 экз. — ISBN 5-87898-357-0.
  • Вязьмин Ю. П. Калинин Яков Кириллович // Марийская биографическая энциклопедия / Авт.-сост. В. А. Мочаев. — 2-е изд. — Йошкар-Ола: Марийский биографический центр, 2017. — С. 189. — 606 с. — 1500 экз. — ISBN 978-5-905314-35-3.
"https://mhr.ruwiki.ru/w/index.php?title=Калинин,_Яков_Кириллович&oldid=1233544" гыч налме