Владимир Путин дене вияш линий (2024)

РУВИКИ — эрыкан энциклопедий гыч материал
Прямая линия с Владимиром Путиным (2024)
Российын президентше Владимир Путин вияш линий годым (2024)
Российын президентше Владимир Путин вияш линий годым (2024)
Икымше эртарыме кече 2001 ий 24 теле
Эртарыме чӱчкыдылык ий еда
Пашавиктызе Россий президентын администрацийже
Сайт москва-путину.рф

Владимир Путин дене вияш линий (2024) — Россий президентын ий еда эртарыме пресс-конференцийже, вияш линий дене пырляштарыме. 2024 ий 19 декабрьыште 4 шагат 27 минут шуйнен[1][2]. Граждан-влак деч телефон кыл, СМС-увертарымаш да интернет полшымо дене чумырымо йодыш 2,5 миллион утла лийын[3]. Ончышо-влакын чотыштат 17 миллионыш шуын[4].

Ямдылалтмаш

2024 ий 8 декабрь 00:00 гыч 19 декабрь марте Россий президент деке серыме да видеойодыш-влак лӱмын ыштыме мобил приложений дене налалтыныт, телефон гоч, СМС-увер, «ВКонтакте», «Одноклассники», илышкыл вапш гоч, тыгак moskva-putinu.ru (моско-путину.рф) сайтыште чумыралтыныт[5].

2024 ийыште «Калык фронт» штабыште сall-рӱдерын пашаеҥже-влак граждан-влакын йодмашыштым терген аклашлан икымше гана искусственный интеллектым кучылтыныт. GigaChat илыш кыл вапшлаште толшо увер-влакым аудиоувер да SMS-влакым теме шот дене ойырен[6].

2024 ий 11 декабрьыште Владимир Путин Москошто «Сбер» рӱдӧ офисыш миен, тушто ончерым ончен, ИИ сферысе у паша-влдак дене палыме лийын. Тидын годым GigaChat ончылгоч вияш линийыште элысе граждан-влакым могай йодыш-влак утларак тургыжландарыме нерген кугыжаныш вуйлатышым палдарен:

Пале лийын, могай йодыш-влак шотышто утларак ямдылалтман: илыме верын сайлыкше да налын кертме йӧн, транспорт инфракышкар, медицине, кугыжаныш кышкар да тӧнеж-влак, пособий[7].

Владимир Путин граждан-влакым вияш линийыш (2024) йодмашышт гоч тӱҥ теме-влак дене палыме лийын

2024 ий 19 декабрьыште ончыктымо увер почеш тӱрлӧ сынан йодыш-влакын чотышт 2,5 миллион деч шукырак лийын[3]. Йодышым пуымо чот шот дене эн ончылно (лидер) Рӱдӧ, Йӱдвел-Касвел да Кечывалвел федерал округ-влак лийыныт[8].

2024 ийысе иктешлымаш

Эфирын ик эн тӱҥ темыж коклаште Российын социал политикыже (20 % йодмаш), илыме вер (9 %), экономике (9 %), тазалыкым аралымаш (8 %), ЖКХ (8 %) да СВО (6 %) йодыш-влак лийыныт[9].

Экономике

2024 ийысе экономике пашам кугыжаныш вуйлатыше «ӱшанлык кугем толшо» семын аклен, ВВП кушмыжым 3,9 % дене аклен, а 2025 ийыште 2,5 % лийшаш нерген ончылгоч ойлен. Тидын годым тудо ЕС-ысе сӱрет дене таҥастарен (2024 ийыште ВВП нигунарат кушкын огыл), США-ште (6 %). Посна пашадымылык шотышто палемден: Российыште ты числа эн изи (2,3 %) улеш. Тыгак Владимир Путин ыштен лукшо йӧнозанлыкын сату лектышыже сайынак кугемме нерген палемден, тидат элын йолымбаке шогалаш полша, суверинетшым пеҥгыдемдаш йӧным ышта[9].

Владимир Путин: «Экономикын кушмыжо вий шутымо семын да ӱшанле»

2024 ийыште 9 % деч кугурак инфляций нерген президент палемден, тидлан шке амалже уло, тудо объективныят, субъектив сынанат[9]. Объектив амал-влак:

  • Российыште кучылтмо (потреблений) кушмаш;
  • тӱнямбалысе ак кушмаш, кудыжо логистикылан шӱкалтышым ышта.

Субъектив амал-влак:

  • Центрбанкын инфляцийлан улшо ӱзгарым жапыштыже огыл кучылтмаш, нуно тӱҥ ставке дене кылдалтын огытыл;
  • Южо отрасль-влакым вияҥдыме шотышто РФ виктерын жапыште ыштен шуктыдымо пашаже.

Президент посна акым Российын у регионжо-влаклан пуэн, тыгодым ЛНР-ыште чумыр налогын ешаралтмыжым (90 % кугемын), ДНР-ыште (79 %), Херсон да Запорожье кундемлаште (200 %) палемден.

СВО

Владимир Путин теҥыз пехотын 155-ше посна гвардийысе бригадыжын флагше дене (2024)

СВО кумдыкысо югдур (ситуаций) нерген йодышлан вашмутым пуымо деч ончыч Владимир Путин каласен: теҥыз пехотын 155-ше гвардий бригадыжын салтакше-влак тудлан шке сӧй тистыштым пуэныт да тудым студийыште шаралтен ончыкташ йодыныт, президент нунылан аралтышым, сеҥымашым да мӧҥгӧ сайын пӧртылаш сугыньлен. Кугыжаныш вуйлатышын мутшо почеш, сарзыслужышо-влак кажне кечын пӱтынь фронт кумдыкто ончыко эртат, «квадратан уштыш дене мландым кумдыкым эрыкаҥдат[9]. Курск кундемысе илыше-влак дене мутланыме годым, кунам ВСУ-м Россий чек деч кораҥдат йодышлан президент каласен, «рвезе-влак кредалыт, кызытат кредалыт» да ӱшандарен: «ме чынак нуным йӧршын поктен луктына»[9]. Курск кундемыште кырен шалатыме техникын чотшо, палемден россий лидер, пӱтынь фронт мучко 2023 ийысе шалатыме танк, БМП да моло сургурал чот деч ятырлан шукырак. Тидын годым Владимир Путин палемден: эҥгекыш логалше граждан ден илышкыл объектлам уэш чоҥаш тӱҥалыт, а шке пӧртышт, пачерышт деч посна кодшо граждан-влаклан илыме верым налаш сертификатым пуат, тидлан 108 млрд теҥгем ойырымо. Тыгак Херсон ден Запорожье кундемым, ЛНР ден ДНР-ым уэш чоҥымо нерген ойлен. Мутлан, кум ий жапыште, нине кундем-влакын корнысо вапшыштым нормын кӱштымыж семын шотышко кондымо лиеш, Азов теҥыз йыр ныл корнан колчан корным чоҥат[10]. Кызыт 20 тӱжем утла социал кӱлешлыкан да илыме вер объект-влакым уэш нӧлтымӧ[9].

Владимир Путин вияш линий жапыште (2024)

Президент СВО-што лийше сарзыслужышо-влаклан сарыште лийше статусым, а КТО-те лийше огылым пуымо йодыш шотыштат умылтарымашым ыштен. Путин каласен, тиде ситыдымаш тӧрлымӧ лиеш, да сарзыслужышо-влак «Мо лийшаш, чылажымат налыт, эртыше пагытысымат шотлен луктына»[9].

Владимир Путин «Талешке-влакын жапышт» программым шуктен толмым аклен, ты почеш СВО салтак-влак гыч кадр резерв ямдылалтеш. Тыгай курсым почаш шонымаш Лӱмын ыштыме сар операций гыч толшо студент-влак дене вашлийме годым шочын. Тудын мутшо почеш, сарзыслужышо-влак кокла гыч еҥ-влакым ойырен налман, нуно кугу компаний, муниципал образованийым, министерстве да ведомство-влакын вуйлатышышт лийыт ыле:

Пуста мут тыште лийын огыл... Ятырыштлан темлымаш-влак лийыныт, бизнесышкат логалыт, кучем органлаштат тӱрлӧ кӱкшытыштӧ улыт[9].

Владимир Путин тыгак каласен, СВО тӱҥалме нерген йодышым ондакрак лукташ кӱлеш ыле, тидлан ямдылалтман ыле, спецоперацийын кайыме кум ий жапыште кузе вашталтмыж нерген ойлен:

Мый ынде шагалрак мыскарам ыштылам да воштылмым йылт гаяк чарненам[9].

Стратегий лӱдыкшыдымылык

Касвел СМИ-н «Пӱкшерме» ваштареш НАТО вашештен кертмышт нерген ойлымыштлан Владимир Путин эскпериментым эртараш ойым ыштен:

Тек Касвел эл-влак да Украине Киевыште верым палемдат, тек тушто чыла ПВО кышкарыштым чумырат, а ме тушко «Пӱкшерме» дене лӱйена, тек кучен ончаш тӧчат, мо лиеш, ончалына[9].

Тиде БРСД-лан тыгай лӱмым пуымо шотышто президент каласен: «Чыным каласаш? Ом пале»[10].

Тӱнямбал йодыш

Вияш линий эртыме годым Владимир Путин тӱнямбалне пӱсын шогышо йодыш-влакланат вашмутым пуэн. Мутлан, каласен, але марте Сирийын ондаксе президентше Башар Асад дене, тудын Москошко куснымекыже але вашлийын огыл, Сирий шотышто рашемден: Российын шонымашыже шукталтын, РФ ВС террорист анклавлан вияҥаш йӧным пуэн огыл[9]. NBC репортёрын «Россий СВО-то шке шонымашкыже шуын огыл, генерал-влакым йомдара, вийже шагал» манмыжлан каласен: Мӧҥгешла, Россий пытартыш ийлаште шке экономикыжым, суверенитетшым, аралалтме куатшым пеҥгыдемден:

Те Российым вийдымым пешак ужнеда, но мый вес шонымашан улам[10].

Тыгак Путин америкысе репортёрын генерал Игорь Кирилловым пуштмо нерген ойжылан вашмутым пуэн[10]. Туге гынат тудо палемден: лӱмын улшо службо-влак эскерен шуктен огытыл / «пропустили этот удар»[9]. «Синьхуа» китай увер агентствын ӱшанъеҥже Россий ден КНР-ын вашкылышт нерген акым пуаш йодын. Путин каласен: кок элын сату кылже 200 млрд долларыш шуын, инвест проект-влакын чотышт 600 шуын, кундем-влак кокласе вашкылат вияҥеш:

Мемнан кундемласе вуйлатыше-влакын китай еҥ-влак дене вашкылышт моткоч кӱлешан. Туштат арака уло, но шотлан гына[9].

Илышкыл политике

Российыште демографий йодыш пеш пӱсын шога, каласен Россий президент, молан манаш гын, аза шочмо чот пеш ӱлыкӧ волен каен — 1,41 % марте, йоча шочыктышо ийготан ӱдырамаш-влакын чотыштат 30 % шагалемын. Владимир Путинын ойжо почеш, аза шочмашым эн шагалже 2,3 % марте кӱзыкташ кӱлеш[10]. Кугыжаныш полышым пуымо шотышто президент ава капиталын программыжым, еш ипотеке программым да йочан еш-влаклан ик полышыкым тӱлымӧ программым палемден[9].

Миграций политикын йодышыжым кугыжаныш вуйлатыше «пеш кӱлешан» манын. Мигрант-влакын чотыштым иземдаш манын, кӱкшӧ технологиян сферыште пашалектышым нӧлталаш кӱлеш. Тыгак Российыш паша дене толшо-влак деч йодмашым пеҥгыдемдыман, нуным туныктымо пашам саемдыман, йот элысе граждан-влак РФ тӱвыра ойыртемжым, йылмыжым палышаш улыт[9]. Посна ошкыл-влак, россий лидер палемден, уже ышталтыныт. Мутлан, руш йылме дене пайдаланыше йоча-влакым школыш налме нерген тӧртык лектын.

Тазалыкаралтыш

Владимир Путин Угарманыште илыше-влакын поликлиникыште кадр дефицит нерген вуйшиймашыштлан вашештен. Тудын мутшо почеш, тазалыкаралтышын икымше йыжыҥыштыже эмлыше-влак утларак пӱсын огыт сите, тидын шотышто верысе кучемъеҥ-влак самырык кадр-влакым куштымо пашам шуктышаш улыт, тыгак мутым кучымо пашан кугытшым тӧремдыман. Тыгак вияш линий годым фармацевт йӧнозанлыкын вияҥмыжым да шке препаратым ыштен лукмо йодышым каҥашеныт[9].

Интернет

Блогер Влад А4 Российыште YouTube пашажым эркештарыме нерген Владимир Путинын шонымыжым йодын. Кугыжаныш вуйлатыше каласен, платформым кучышо Google РФ-те шке предприятийже-влаклан оксам ойырымым иземден, техникымат ок колто, тиде сервис пашалан чаракым ыштен[9].

Политик-влак нерген

Эфир жапыште Владимир Путин Российысе да йотэл политик-влак нергенат каласен. Кӧн дене чайым йӱмӧ нерген йодышлан, тудо Гельмут Кольым шарналтен:

Канцлер Коль дене вашлиям ыле... Тиде кугу политик еҥ ыле, тудо Германийлан шуко ыштен[9].

Владимир Жириновскийын Украин, Лишыл Эрвел шотышто ончылгоч каласен кодымыж нерген рашемден:

Тудо калыкым ӧрыктараш (эпатаж) йӧрата ыле, но пеш шуко палыше (эрудированный) да ямдылалтше айдеме ыле. Санденак тудын ончылгоч ойлымыжо шукталтын: нуно илыш чын да шинчымаш негызеш шочыныт[9].

Байденын Хантер эргыжым чаманыме нерген:

Кеч-кунамат палыман, мо тыйын утларак шуко уло: политике але айдеме. Байденыште айдеме шукырак улмаш[9].

Борис Ельцин нерген:

Ельциным касвелне йӧратеныт, туге гынат Белградым пудештарылмылан кӧра шке йӱкшым нӧлталын веле, тудым вигак покташ да аракалогар ман лӱмдылаш тӱҥалыныт[10].

Зеленскийын ончыкылыкшо нерген:

Тудым кучаш тӱҥалыт ту еҥ-влак, кудыштын кумылыштым тудо кызыт шукта[10].

Президент деч анекдот

Передачым эртыме годым, Россий элгӧргӧ йодыш-влак нерген утларак шонаш кӱлмым ушештарен, президент анекдотым ойлен:

Еш ӱстел коклаште шинча. Рвезе аваж деч йодеш: «Кум буква гыч могай мут кроссвордышто?». Да тунамак саҥгажлан совла перна. Почешыжак ватын саҥгажлан толын перна, пелашыж деч. «Пӧрт нерген шонаш кӱлеш», — манеш тудо[10].

Колыштшо-влак

Mediascope шымлыше компаний увертарен, «Владимир Путин дене идалыкым иктешлымаш» передачым 17 миллион еҥ ончен[4]. Тидын годым ончышо-влакын ужашыже (кокла шот дене ончышо тӱшкан чотшо процент дене) чыла каналым иктеш шотлымаште 63,4 %. Трансляцийын рейтингше (телепрограммым ончышо-влакын кокла чотышт пӱтынь калыкын чотшо гыч процент дене ончыктымаште) 12,5 % шуын[4]. Программе тыгай телеканал дене ончыкталтын:

  • Икымше канал;
  • «Россий-1»;
  • «Россий-24»;
  • НТВ;
  • «Соловьёв Live»;
  • «Тӱня» / «Мир»;
  • «Визымше канал»;
  • РЕН ТВ[4].

Вияш линий почеш пунчал-влак

Вице-премьер Дмитрий Чернышенко увертарен: чӱчкыдынак граждан-влак деч ятыр вуйшиймашым виктерын тӧрлен шогышо рӱдерыштыже чын жап режимыште онченыт. Палемденыт: ведомство-влак коклаште кылым кучымо механизм пашам ыштен, тидын годым министр-влакын полышкалышышт-влак чыла тӱрлӧ йодыш-влакым решатленыт:

  • шуко йочан ешлан чоҥештылаш 50 % акым волтеныт (вице-премьер Виталий Савельев Минтранслан келшен толшо кӱштымашым пуэн, 2025 ий 14 январь гыч 12 ий марте чыла йочалан ак волталтеш)[11];
  • банке-шамычлан кредитым возымо да тудым пуымо жап коклаште «йӱкшемме жап» / «период охлаждения» лийшаш (50 тӱжем теҥге деч шукырак налме годым, ныл шагат гыч кок кече марте)[12];
  • виктерын председательже Михаил Мишустин Курск кундемыште аралыше-влаклан СВО-н моло участникше семынак тӱлымашым налаш правам пуышо документ-влакеш кидпалым пыштен[13];
  • кугыжаныш программе почеш льготан ипотеке шотышто лимит уке нерген увертарыме[14];
  • еш ипотекым тошто илыме верлан утларак кумдаҥдаш темлыме[15];
  • мӱшкыран ӱдырамашлан тӱлымӧ пособий кугытым илен лекташ кӱлмӧ окса кугыт марте кугемдаш темлыме (РФ паша да илынкыл аралтыш министр Антон Котяков каласен: студент-влаклан мӱшкыраҥме да азам ыштыме пособий 17 тӱжем теҥге марте кугемын кертеш[15];
  • изи парышан еш-влаклан илышкыл контракт дене пайдаланыме йӧным кумдаҥдаш темлыме[15].

Палемдымаш

  1. Прямая линия и пресс-конференция Путина длились почти 4,5 часа - Российская газета, 2024-12-19, <https://rg.ru/2024/12/19/priamaia-liniia-i-press-konferenciia-putina-dlilis-pochti-45-chasa.html>. Тергыме: 20 теле 2024. 
  2. Прямая линия Путина состоится 19 декабря, 06.12.2024, <https://ria.ru/20241206/putin-1987707969.html>. Тергыме: 6 теле 2024. 
  3. 1 2 На прямую линию с Путиным поступило более 1,8 миллиона обращений, 18.12.2024, <https://ria.ru/20241218/putin-1990012480.html>. Тергыме: 19 теле 2024. 
  4. 1 2 3 4 "Итоги года" с Путиным посмотрели более 17 млн телезрителей, 25.12.2024, <https://tass.ru/obschestvo/22748985>. Тергыме: 25 теле 2024. 
  5. 19 декабря в 12:00 по московскому времени в эфир выйдет программа «Итоги года с Владимиром Путиным», 07.12.2024, <http://www.kremlin.ru/events/president/news/75792>. Тергыме: 8 теле 2024. 
  6. В call-центре прямой линии Путина рассказали об анализе обращений с помощью ИИ, 2024-12-10, <https://iz.ru/1804934/2024-12-10/v-call-tcentre-priamoi-linii-putina-rasskazali-ob-analize-obrashchenii-s-pomoshchiu-ii>. Тергыме: 10 теле 2024. 
  7. ИИ подсказал Путину, к каким вопросам на прямой линии уже можно готовиться, 11.12.2024, <https://ria.ru/20241211/putin-1988646397.html?in=l>. Тергыме: 11 теле 2024. 
  8. Число обращений на прямую линию Путина превысило полмиллиона, 12.12.2024, <https://ria.ru/20241212/obrascheniya-1988742421.html>. Тергыме: 12 теле 2024. 
  9. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 Итоги года с Владимиром Путиным, 19.12.2024, <http://www.kremlin.ru/events/president/news/75909>. Тергыме: 19 теле 2024. 
  10. 1 2 3 4 5 6 7 8 Итоги года с Владимиром Путиным. Онлайн-репортаж, 19.12.2024, <https://ria.ru/20241219/putin-1990056985.html>. Тергыме: 19 теле 2024. 
  11. Скидка на авиабилеты в 50 процентов будет у всех детей до 12 лет уже к 14 января - Российская газета, 2024-12-22, <https://rg.ru/2024/12/22/vziali-pod-krylo.html>. Тергыме: 25 теле 2024. 
  12. Банки обяжут выдавать кредиты с отсрочкой - Российская газета, 2024-12-24, <https://rg.ru/2024/12/24/moroz-po-telu-dolga.html>. Тергыме: 25 теле 2024. 
  13. Мишустин заявил о повышении выплат за выполнение боевых задач в Курской области - Российская газета, 2024-12-23, <https://rg.ru/2024/12/23/reg-cfo/mishustin-zaiavil-o-povyshenii-vyplat-za-vypolnenie-boevyh-zadach-v-kurskoj-oblasti.html>. Тергыме: 25 теле 2024. 
  14. Путин заявил о недопустимости исчерпания лимитов по госпрограммам - Российская газета, 2024-12-23, <https://rg.ru/2024/12/23/putin-zaiavil-o-nedopustimosti-ischerpaniia-limitov-po-gosprogrammam.html>. Тергыме: 25 теле 2024. 
  15. 1 2 3 Владимир Путин подвел итоги Года семьи в РФ и объявил о новых мерах поддержки - Российская газета, 2024-12-22, <https://rg.ru/2024/12/22/semejnyj-sovet.html>. Тергыме: 25 теле 2024.