Иванов, Энсай Макарович
| Энсай Макарович Иванов | |
|---|---|
| | |
| Шочмо кече | 1933 ий 25 пеледыш |
| Шочмо вер | Марий-Йошкарэҥер, Кужэҥер район, Марий автоном область, РСФСР, СССР |
| Колымо кече | 2003 ий 9 ӱярня (69 ий) |
| Колымо вер | Советский (Марий Эл), Марий Эл, Россий |
| Гражданлык |
|
| Паша сомыл | тоштер пашаеҥ, краевед, журналист, педагог |
Энсай Макарович Иванов (1933 ий 25 июнь, Марий-Йошкарэҥер ял, Кужэҥер вел, Марий автоном область, РСФСР, СССР ― 2003 ий 9 март, Советский посёлко, Марий Эл, Россий) ― марий совет тоштер пашаеҥ, краевед, журналист, туныктышо, меръеҥ, СССР журналист-влак ушемын йыжъеҥже. Марий Элысе Совет вел краевед тоштерым негызлыше да икымше директоржо (1995—2003). Кужэҥер вел Йывансола кыдалаш школын директоржо (1956―1960), Совет районысо Орша (1962―1967) да Роҥго (1967―1971) школ-влакын директоржо. КПСС йыжъеҥ.
Илыш корныжо
1933 ий 25 июньышто кызытсе Марий Эл Кужэҥер вел Марий-Йошкарэҥер ялыште[1] ветеринар-фельдшер да туныктышын ешыштышт шочын[2].
1955 ийыште Н. К. Крупская лӱмеш Марий педагогике институтын историй пӧлкажым тунем пытарен. Тудым тунем лекмеке, Свердловск область Красноуфим вел Кыдал Бугалыш селасе кыдалаш школыш туныктышылан колтымо, тушто 1 ий пашам ыштен.
1956 ий гыч Марий АССР Кужэҥер вел Йывансола кыдалаш школын директоржылан пашам ыштен[3], 1960 ий гыч — Кужэҥер райисполком председательын алмаштышыжлан[2].
1962 ий гыч — Совет вел Орша школын, 1967―1971 ийлаште — Ронго школын директоржо[2][4].
1971 ий гыч — Марий АССР Совет велысе «Коммунизм верч» газетын корреспондентше, редакторын алмаштышыже[2].
1995 ий гыч — Марий АССР Совет вел краеведений тоштерым негызлыше да икымше директоржо[2][5][6].
2003 ий 9 мартыште Марий Эл Советский посёлкышто колен, туштак тойымо[2].
Тоштер да краевед пашаже
Кужэҥер вел Йывансола кыдалаш школышто да Совет вел Ронго школын директоржылан пашам ыштыме ийлаште школ краевед тоштер-влакым негызлен[2].
1995 ийыште Марий АССР Совет район краевед тоштерым почаш темлен, шкеак ты пашам шуктен[2][5][6][7].
Марий Эл Совет районышто шочшо палыме еҥ-влак нерген «Шочмо вел, йӧратыме» (1995), «Районын кугешнымашыже да чапше» (2000) книга-влакын[8] авторжо[2].
Илышыжын пытартыш кечыж марте журналистике дене кылым кучен, газетлаш статья ден заметке-влакым возен, «Нуно Ачамландымым араленыт» районысо шарнымаш книган 2 томжым савыктен лукташ ямдылен.
СССР журналист-влак ушемын йыжъеҥже[4].
Шарнымаш
Палемдымаш
- ↑ Мари-Йошкаренер | Родная Вятка. rodnaya-vyatka.ru. Тергыме кече: 27 теле 2022. Архивлыме 27 теле 2022 ий.
- ↑ 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Мочаев, 2017, с. 172.
- ↑ Куженерский район, Республика Марий Эл, Сайт газеты Заря, Наследие народа мари. moyaokruga.ru. Тергыме кече: 27 теле 2022. Архивлыме 27 теле 2022 ий.
- ↑ 1 2 3 Прошлое и настоящее рядом. sovetskiy.bezformata.com. Тергыме кече: 27 теле 2022. Архивлыме 27 теле 2022 ий.
- ↑ 1 2 Советский районный краеведческий музей им.Э.М. Иванова. old.mari-el.gov.ru. Тергыме кече: 27 теле 2022. Архивлыме 27 теле 2022 ий.
- ↑ 1 2 Советский районный краеведческий музей им. Э.М. Иванова. museum.ru. Тергыме кече: 27 теле 2022. Архивлыме 27 теле 2022 ий.
- ↑ 1 2 Советский районный краеведческий музей (руш.). komanda-k.ru (9 теле 2021). Тергыме кече: 27 теле 2022. Архивлыме 27 теле 2022 ий.
- ↑ Энсай Макарович Иванов. Гордость и слава района: Док. очерки о знат. земляках Совет. р-на. — пос. Советский (Респ. Марий Эл), 2000. — 104 с. Архивировано 27 теле 2022 года.
Литератур
- Иванов Энсай Макарович // Марийская биографическая энциклопедия / Авт.-сост. В. А. Мочаев. — Йошкар-Ола: Марийский биографический центр, 2007. — С. 148. — 2032 экз. — ISBN 5-87898-357-0.
- Васильев А. Е., Мочаев В. А. Иванов Энсай Макарович // Марийская биографическая энциклопедия / Авт.-сост. В. А. Мочаев. — 2-е изд. — Йошкар-Ола: Марийский биографический центр, 2017. — С. 172. — 606 с. — 1500 экз. — ISBN 978-5-905314-35-3.
- Пеледыш тылзын 25 кечынже шочшо-влак
- 1933 ийыште шочшо-влак
- Алфавит почеш персоналий-влак
- Ӱярня тылзын 9 кечынже колышо-влак
- 2003 ийыште колышо-влак
- Советский районышто (Марий Эл) колышо-влак
- Алфавит почеш шанчыеҥ-влак
- Алфавит почеш краевед-влак
- СССР-ысе краевед-влак
- Российысе краевед-влак
- XX курымысо краевед-влак
- Алфавит почеш журналист-влак
- СССР-ысе журналист-влак
- Российысе журналист-влак
- XX курымысо журналист-влак
- Алфавит почеш педагог-влак
- СССР-ысе педагог-влак
- Российысе педагог-влак
- XX курымысо педагог-влак