Бычков, Игорь Иванович

РУВИКИ — эрыкан энциклопедий гыч материал
Футбол
Игорь Бычков
Бычков, Игорь Иванович.jpg
Тичмаш увер
Тичмаш лӱмжӧ Игорь Иванович Бычков
Лӱмдылтыш Гара, Гора[1]
Шочын 19 вӱдшор 1958(1958-04-19)
Колен 8 пеледыш 2009(2009-06-08) (51 ий)
Гражданстве
Кӱкшыт 174[2] см
Позиций полузащитник, нападающий[2]
Клуб карьере[* 1]
1975—1977 Флаг СССР Дружба (Йошкар-Ола) 35 (4)
1977—1979 Флаг СССР ЦСКА (Москва) 17 (0)
1980—1986 Флаг СССР Искра (Смоленск) 224 (13)
1987—1989 Флаг ГДР Пноймант Шмёквиц
Калыкле сборный[* 2]
1977 Флаг СССР СССР (до 20 лет) 5 (0)
Тренер карьере
1997—1998 Флаг России Химки
Государственные награды и звания
  1. Модмо ден пуртымо гол чот калыкле студент чемпионатлаште кажне лигылан посна шотлалтеш.
  2. Официал матчлаште калыкле сборныйлан модмо ден пуртымо гол чот.

Игорь Иванович Бычков (19 вӱдшор 1958, Чебоксар, СССР8 пеледыш 2009, Моско) — совет футболист да футбол тренер, самырык-влакын командышт коклаште тӱнямбал чемпион (1977). СССР спортын мастерже[3].

Сеҥымашыже

Клубышто

1962 ий гыч Йошкар-Олаште илен. 1968 ийыште Николай Смола да Анатолий Подойников тренер-влакын вуйлатымышт почеш футбол дене модаш тӱҥалын[4]. 17 ияш годым Йошкар-Оласе «Дружба»  (руш.) командыш ушнен. Тиде команде СССР таҥасымашын кокымшо лигыштыже модын. 1976 ийыште «Дружбын» кугурак тренерже Александр Афонин Тренер-влакын кӱшыл школышкышт тунемаш каен да Москошто СССР-ын юниор сборныйын тренерже Сергей Мосягинлан Бычковым шке декыже налаш темлен. 1977 ийысе тӱнямбал чемпионат деч вара ЦСКА-шке налыныт. Армеец-влак коклаште кок ий жапыште шке вержым муын огыл, 17 модмашым гына эртен. Ик амалже — тренер-влакын чӱчкыдын вашталтмышт. Мутлан, Всеволод Бобров Бычковым жаплен, а Олег Базилевич тудым командыште ужын огыл. 1980 ийыште Бычковым вес армий командылан — икымше лигыште модшо Смоленскысе «Искралан» — темленыт. Офицер лиймыжлан кӧра, тудо армий клуб-влакым коден каен кертын огыл, садлан Москосо «Локомотив» да «Пахтакорыш» куснаш тореш лийын[4]. Спорт илышыжым 1986 ийыште мучашлен.

Сборныйыште

1977 ий февральыште Ташкентыш СССР командын тунемме-тренироватлыме сборыш ӱжыныт (тушко 20 ий марте ийготан футболист-влак миеныт)[5]. Варарак сборный радамыш пуртеныт, кудыжо Тунисыште эртыше тӱнямбал чемпионатыште  (руш.) лийшаш улмаш. Документ почеш Бычков, чӱчкыдын шола полузащитник лийын гынат, нападающий семын лийшаш ыле. Турнирын вич матчыштыжат тӱҥалтыште модаш лектын, кумытшым (эше полуфинал ден финалымат) вашталалтде модын эртарен. Полуфиналыште Уругвай сборный ваштареш модмо годым Бычков ӱчаштаҥ Виктор Диогом устан чарен шогалтен кертын да шкежат икмыняр лӱдыкшӧ татыш шуктен. Совет команде, 11-метран пенальти серийыште сеҥен да финалыш лектын. Мексике сборный ваштареш эн кӱлешан матч тыгак мучашлалтын. Финал матчыште Бычков, шола лукыш чумалын, шке пенальтижым пуртен (вратарь кучаш тӧчен гынат, мече капкаш пурен)[5].

Чемпионат деч ончыч СССР Спорткомитет сеҥышыш лекмылан кажне футболистлан кок тӱжем доллар, лу тӱжем совет теҥге да «Жигули» автомашинам пуаш сӧрен. Но чемпионат деч вара кажнылан кандаш шӱдӧ теҥге наре гына логалын — кодшо оксажым палыдыме амал дене тӱрлӧ шке кумылын поро пашам шуктышо организаций-влаклан кусареныт[4].

Сборный радамыште кокымшо лиге гыч шкетын лийын. СССР-ыш пӧртылмеке, тудым вигак ЦСКА-шке налыныт.

Футбол карьере деч вара

Футбол карьера деч вара Бычков Касвел войска тӱшкан командыштыше модаш йӧратыше семын модын. Мӧҥгӧ пӧртылмеке, йолташыжын да сборныйысе партнёржын Александр Новиковын (тӱнямбал чемпионатыште тудо вратарь лийын) автокатастрофышто колымыж нерген пален налын. Элысе неле саманлан кӧра, 1990-ше ийлаште Игорь Ивановичлан пазарыште йолчиемым ужалкалаш да шоферлан пашам ышташ логалын[4]. Варарак футболыш пӧртыл кертын да моско воктенысе «Химки» клубышто пашам ыштен. Клуб ты жапыште Россий первенствын ӱлыл дивизионлаштыже таҥасен. Самырык-влакын да тӱҥ составыштым туныктен. 1998 ий сентябрьыште, начар лектышлан кӧра, клубым коден. Вара эмлыше-влак тудын эмлаш лийдыме чержым верештыныт — руш. рассеянный склероз[6]. Бычков I группо инвалид лийын[4]. Пытартыш ийлаште консьержлан пашам ыштен.

Кужу жап черланыме деч вара 2009 ий 8 июньышто колен.

Тунеммыже

1977 ийыште Йошкар-Оласе строительный техникумым, 1986 — Смоленскысе кап-кыл тӱвыра да спорт институтым  (руш.)[4], 1999 — ше ийыште тренер-влакын Кӱшыл школыштым (визытан дене) тунем пытарен.

Шке илышыже

Ешан лийын. Ватыже колымеке, эргыже кодын[4].

Шарнымаш

2011 ий 18 ноябрьыште Марий Элын спорт чап тоштерыштыже Игорь Бычковын бюстшым почмо. Авторышт: скульптор-влак Анатолий Ширнин ден Сергей Яндубаев. Туштак тудлан пӧлеклалтше посна экспозиций уло[7].

Палемдымаш

  1. Гара, держись! (руш.). web.archive.org. Тергыме кече: 6 пургыж 2026.
  2. 1 2 Бычков Игорь Иванович (руш.). FootballFakts.ru | Футбольная статистика и история. Тергыме кече: 6 пургыж 2026.
  3. Ушел из жизни Игорь Бычков. Тергыме кече: 6 пургыж 2026. Архивлыме 5 шорыкйол 2010 ий.
  4. 1 2 3 4 5 6 7 Марийская биографическая энциклопедия-2, 2017, с. 68.
  5. 1 2 Лауреатами премии "Гордей 2008" стали Игорь Бычков, Владимир Малков и сборная Марийской АССР-78, <https://mike-yola.livejournal.com/245879.html>. Тергыме: 6 пургыж 2026. 
  6. История футбольного клуба «Химки» (руш.). web.archive.org. Тергыме кече: 6 пургыж 2026.
  7. Селфи-палка Филимонова и шаржи на победителей: как выбирали лучшего футболиста Марий Эл. Марийская правда (7 шорыкйол 2017). Тергыме кече: 6 пургыж 2026. Архивлыме 20 вӱдшор 2017 ий.

Литератур

  • Бычков Игорь Иванович // Марийская биографическая энциклопедия / Авт.-сост. В. А. Мочаев. — Йошкар-Ола: Марийский биографический центр, 2007. — С. 60. — 2032 экз. — ISBN 5-87898-357-0.
  • Колесников А. Ю. Бычков Игорь Иванович // Марийская биографическая энциклопедия / Авт.-сост. В. А. Мочаев. — 2-е изд. — Йошкар-Ола: Марийский биографический центр, 2017. — С. 68. — 606 с. — 1500 экз. — ISBN 978-5-905314-35-3.

Кылвер-влак