Багаев, Геннадий Никанорович

Геннадий Никанорович Багаев
Геннадий Никанорович Багаев
Шочмо кече	16 пургыж 1928
Шочмо вер	Крупино, Марий Турек район, Марий автоном область, РСФСР[d], СССР;
Колымо кече	28 шорыкйол 1978 (49 ий)
Колымо вер	Кугу Карлыган, Марий Турек район, Марий Автоном Совет Социализм Республик, РСФСР[d], СССР;
Гражданстве	СССР
Паша	совхоз председатель, ветеринар
Шинчымаш	Озаҥысе ветеринар институт
Партий	ВКП(б)-КПСС
Тӱҥ идей	коммунизм

Геннáдий Никанóрович Багáев (16 пургыж 1928, Крупино, Марий Турек район, Марий автоном область, РСФСР^[d], СССР — 28 шорыкйол 1978, Кугу Карлыган, Марий Турек район, Марий Автоном Совет Социализм Республик, РСФСР^[d], СССР) — совет кугыжаныш да озанлык пашаеҥ. Марий АССР-ысе Марий Турек район Кугу Карлыган ялысе «Восход» совхозым негызлыше да тудын директоржо (1963—1978). Марий АССР-ын сулло ветеринар врачше (1967). СССР Кӱшыл Каҥашын VIII созывысе депутатше (1970—1974), XXIII КПСС погынын делегатше (1966). Ленин орденын кавалерже (1971).

Илыш корныжо

1928 ий 16 февральыште кызытсе Марий Элын Марий Турек районысо Крупино ялысе^[1] кресаньык ешеш шочын^[2]^[3].

1952 ийыште Озаҥысе ветеринар институтым (руш.) (мар. тунем пытарен. 1953—1958 ийлаште — Марий АССР-ысе Хлебниково районын тӱҥ ветеринар врачше^[2]^[3].

1963—1978 ийлаште — Марий АССР-ысе Марий Турек район Кугу Карлыган ялысе «Восход» совхозым негызлыше да тудын директоржо^[4]^[5]. Озанлыкым республикыште ончыл радамыш луктын: шӧр лектыш 3 пачаш, шурно лектыш — 5 пачаш, шыл ужалымаш — 6 пачаш кушкын. Республикыште эн кугу сӧсна комплексым чоҥен, тушто илышйӧн пеш писын вияҥын^[2]^[3]. Тудын годым рӱдӧ илемыште кок пачашан кӱ пӧрт-влак, 330 веран тӱвыра пӧрт, 640 веран кыдалаш школ, 90 веран ясли-сад, ачалыме мастаргудо, гараж, быт пӧрт, монча чоҥалтыныт^[6].

1970—1974 ийлаште СССР Кӱшыл Каҥашын VIII созывысе депутатшылан да Марий АССР Кӱшыл Каҥашын депутатшылан сайлалтын. КПСС XXIII погынын делегатше (1966)^[6].

Ялозанлыкым вияҥдымашке надырлан Ленин орден, Паша Йошкар Тисте орден да медаль-влак дене суапландаралтын. 1967 ийыште тудлан «Марий АССР-ын сулло ветеринар врачше» чаплӱмым пуымо^[2]^[3].

1978 ий 28 январьыште Марий АССР-ысе Марий Турек район Кугу Карлыган ялыште колен^[2]^[3].

Паша чаплӱм ден суаптар-влак

Марий АССР-ын сулло ветеринар врачше (1967)^[2]^[3];
Ленин орден (1971)^[2]^[3];
Паша Йошкар Тисте орден (1965)^[2]^[3];
«Чапле пашалан. Владимир Ильич Ленинын шочмыжлан 100 ий темме лӱмеш» лӱмгече медаль (руш.) (мар. (1970).

Шарнымаш

2020 ий июльышто Марий АССР-ысе Марий Турек район Кугу Карлыган ялысе «Восход» совхозын оралте пырдыжыште, тудым негызлыше да икымше директоржым, Г. Н. Багаевым, шарныме лӱмеш мемориал оҥам вераҥденыт^[7].
2022 ий 17—18 февральыште Марий Элысе Марий Турек посёлкышто «Марий Турек районысо легенде-влак» муниципал сотемдарыше конференций эртен, тудын участникше-влак шымлыме пашаштышт шке геройыштлан иктыжым Кугу Карлыган ялысе «Восход» совхозын икымше директоржо, Марий АССР-ын сулло ветеринар врачше Г. Н. Багаевым ойыреныт^[8].

Палемдымаш

↑ Верхнее Крупино | Родная Вятка (неопр.). rodnaya-vyatka.ru. Тергыме кече: 3 пургыж 2026.
↑ ¹ ² ³ ⁴ ⁵ ⁶ ⁷ ⁸ Мочаев, 2017, с. 40.
↑ ¹ ² ³ ⁴ ⁵ ⁶ ⁷ ⁸ Энциклопедия Республики Марий Эл, 2009, с. 236.
↑ Толтенур | Родная Вятка (неопр.). rodnaya-vyatka.ru. Тергыме кече: 3 пургыж 2026.
↑ Большой Карлыган (Старый Карлыган, Карлыганский починок) | Родная Вятка (неопр.). rodnaya-vyatka.ru. Тергыме кече: 3 пургыж 2026.
↑ ¹ ² Багаев Геннадий Никанорович (руш.). Марийская история в лицах. Тергыме кече: 3 пургыж 2026.
↑ «Со всех требую одного – честного отношения к работе», – говорит директор колхоза «Восход» Мунир Мухаметов, <https://www.marpravda.ru/news/business/so-vsekh-trebuyu-odnogo-chestnogo-otnosheniya-k-rabote-govorit-direktor-kolkhoza-voskhod-munir-mukha/>. Тергыме: 2 пургыж 2026.
↑ Правительство Республики Марий Эл (неопр.). m.vk.com. Тергыме кече: 3 пургыж 2026.

Литератур

Багаев Г. Многое зависит от механизаторов // Знамя. — 1969. — 25 марта. — С. 3.
Багаев Г. Под солнцем Октября // Знамя. — 1970. — 7 октября. — С. 3.
Ёлкин Ю. Первый директор // Знамя. — 1992. — 12 марта. — С. 3.
Мочаев В. А., Опарина Т. Т. Багаев Геннадий Никанорович // Марийская биографическая энциклопедия / Авт.-сост. В. А. Мочаев. — Йошкар-Ола: Марийский биографический центр, 2007. — С. 37. — 2032 экз. — ISBN 5-87898-357-0.
Моторов А. Памяти первого директора совхоза // Знамя. — 2008. — 29 февраля. — С. 2.
Багаев Геннадий Никанорович // Энциклопедия Республики Марий Эл / Отв. ред. Н. И. Сараева. — Йошкар-Ола, 2009. — С. 236. — 872 с. — 3505 экз. — ISBN 978-5-94950-049-1.
Мочаев В. А., Опарина Т. Т. Багаев Геннадий Никанорович // Марийская биографическая энциклопедия / Авт.-сост. В. А. Мочаев. — 2-е изд. — Йошкар-Ола: Марийский биографический центр, 2017. — С. 40. — 606 с. — 1500 экз. — ISBN 978-5-905314-35-3.

Кылвер-влак

[1] Верхнее Крупино | Родная Вятка (неопр.). rodnaya-vyatka.ru. Тергыме кече: 3 пургыж 2026.

[_8acbfa4055000080-2] ¹ ² ³ ⁴ ⁵ ⁶ ⁷ ⁸ Мочаев, 2017, с. 40.

[_a0f19fb7b8b6f925-3] ¹ ² ³ ⁴ ⁵ ⁶ ⁷ ⁸ Энциклопедия Республики Марий Эл, 2009, с. 236.

[4] Толтенур | Родная Вятка (неопр.). rodnaya-vyatka.ru. Тергыме кече: 3 пургыж 2026.

[5] Большой Карлыган (Старый Карлыган, Карлыганский починок) | Родная Вятка (неопр.). rodnaya-vyatka.ru. Тергыме кече: 3 пургыж 2026.

[:0-6] ¹ ² Багаев Геннадий Никанорович (руш.). Марийская история в лицах. Тергыме кече: 3 пургыж 2026.

[7] «Со всех требую одного – честного отношения к работе», – говорит директор колхоза «Восход» Мунир Мухаметов, <https://www.marpravda.ru/news/business/so-vsekh-trebuyu-odnogo-chestnogo-otnosheniya-k-rabote-govorit-direktor-kolkhoza-voskhod-munir-mukha/>. Тергыме: 2 пургыж 2026.

[8] Правительство Республики Марий Эл (неопр.). m.vk.com. Тергыме кече: 3 пургыж 2026.

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]