Кузнецов, Владимир Васильевич

РУВИКИ — эрыкан энциклопедий гыч материал
Владимир Васильевич Кузнецов
Кузнецов, Владимир Васильевич.jpg
Шочмо кече 29 идым 1950(1950-09-29) (75 ий)
Шочмо вер
Эл
Шанче алан кушкыл физиологий
Паша вер
Образований
Шанче степень биологий шанче доктор (1992)
Шанче званий профессор (1994 ий),
РАН член-корреспондент (2008 ий)
Шанче вуйлатыше П. А. Генкель
Награде ден премий-влак
RUS Medal In Commemoration of the 850th Anniversary of Moscow ribbon.svg
К. А. Тимирязев лӱмеш премий

Владимир Васильевич Кузнецов (шоч. 29 идым 1950, Угарман область) — совет да российысе ботаник, биологий шанче доктор (1992), профессор (1994), Российысе шанче академийын йыжыҥъеҥ-корреспондентше (2008).

1997—2017 ийлаште К. А. Тимирязев лӱмеш Российысе шанче академийын Кушкыл физиологий институтшын вуйлатышыже лийын. Российысе калык-влак келшымаш университетысе Аграрный факультетын ботанике, физиологий, кушкыл патологий да агробиотехнике кафедрын профессоржо.

Илыш корныжо

1950 ий 29 июньышто Горький областьысе Шахунья район Сява посёлкышто шочын[1].

Марий политехник институтым тунем пытарен (1973). 1973—1974 ийлаште Германийыште совет войска-влакын тӱшкаштышт срочный службым эртен[1].

СССР-ысе Шанче академийын Кушкыл физиологий институтын аспирантурыжым тунем пытарен (1977), кандидатлык диссертацийым арален (1979). 1977 ий гыч — СССР Шанче академийын Кушкыл физиологий институтын изирак шанче пашаеҥже, институтын шанче секретарьже, директорын алмаштышыже, директоржо; 1986—90 — стресс-реакций ден адаптацийын молекуляр механизм-влак шотышто шанче тӱшкам вуйлатыше; 1990 ий гыч — адаптацийын физиологий да молекуляр механизм-влак лабораторийым вуйлатыше.

1997 ий гыч — Российысе калык-влак келшымаш университетын  (руш.) ботанике, физиологий, кушкыл чер да агробиотехнологий кафедрым вуйлатыше; К. А. Тимирязев лӱмеш РША-н Кушкыл физиологий институтшын (РША КФИ) директоржо, физиологий процесс-влакым, адаптацийым да биотехнологийым виктарыме молекуляр механизм-влак пӧлкан вуйлатышыже, биолӱдыкшыдымылык шанче тӱшкам вуйлатыше[1].

Шанче паша

Шанче шымлымашыже-влак: кушкыл физиологий да биохимий, эн ончычак стресс, адаптаций да илен кодмо шотышто йодыш-влак, геномын экспрессийжым виктарымаш, трансгеноз да биолӱдыкшыдымылык.

Докторлык диссертацийын темыже: «Индуцибельный манме системе-влак да кушкылын стрессше годым илен лекташ полшымаште нунын верышт» («кушкыл физиологий» специальность).

Эртарыме шымлымаш-влак у шанче аланым — кушкыл-влакын молекуляр физиологийыштым, эн ончычак молекуляр экологийым — вияҥдымашке виктаралтыныт.

Тиде шымлымаш-влак кушкыл-влакын стрессышт годым, адаптаций да илен кодмо жапыште, тидын шотыштак мегаполис условийыште, фундаментал негызым ямдылымаште рӱдӧ верым налыт да азапым чытыше-толерант кушкыл-влакым шочыкташ у йӧным почыт.

Шанче пашам виктарымаш

«Физиология растений» журналын тӱҥ редакторжо, РША-н кушкыл физиологий да фотосинтез шотышто Шанче каҥашын председательже, Российысе кушкыл шотышто физиолог-влак ушемын президентше, Европысо биолог-влак ушем федерацийын (FESPB) калыкле ӱшанъеҥже.

РФ-ысе Техник виктарымаш да метрологий шотышто агентствын «Кочкыш сату, курго, калыклан пуымо асулыкышто биологий лӱдыкшыдымылык да тудым тергыме йӧн-влак» техник комитетын председательже; студент да самырык шанчызе-шамычлан грант да медаль-влаклан конкурсым эртарыме шотышто РША комиссийын йыжыҥъеҥже.

Йотэлысе икмыняр вӱдышӧ шанче ушемын (FESPB, ASPB, SSPB да JSPP) да йотэлысе ныл шанче журналын редколлегий йыжыҥъеҥже. «Applied Botany» тӱнямбал ассоциацийын йыжыҥъеҥжылан, Грузийын Шанче академийжын  (руш.) йотэлысе йыжыҥъеҥжылан, РАЕН-ын йыжыҥъеҥжылан сайлалтын.

Шуко ий Москосо Виктерын Пӱртӱсым аралыше департаментше пелен иян корно ваштареш йӧн-влак шотышто комиссийын йыжыҥъеҥже улеш.

Суаптар-влак

  • Российысе шанче академийын К. А. Тимирязев лӱмеш премийжын лауреатше[1];
  • Москон 850 ийжылан пӧлеклалтше лӱмгече медаль дене палемдалтын;
  • «Моско оласе Марфино муниципал илемын почётан еҥже» чаплӱмым пуымо;
  • Келшымаш орден дене суапландаралтын[2].

Савыктымаш-влак

Тӱнямбал да ачамландысе вӱдышӧ шанче изданийлаште савыкталтше 250 утла шанче пашан, тӱшкан серыме да йотэллаште савыктыме икмыняр монографийын авторжо; вуз-влаклан «Физиология растений» учебникын кок изданийжын (2006, 2007), «Богиня флоры в Москве» (2003) книган соавторжо[1].

Палемдымаш

Литератур

  • Кузнецов Владимир Васильевич // Марийская биографическая энциклопедия / Авт.-сост. В. А. Мочаев. — Йошкар-Ола: Марийский биографический центр, 2007. — С. 198. — 2032 экз. — ISBN 5-87898-357-0.
  • Мочаев В. А. Кузнецов Владимир Васильевич // Марийская биографическая энциклопедия / Авт.-сост. В. А. Мочаев. — 2-е изд. — Йошкар-Ола: Марийский биографический центр, 2017. — С. 234. — 606 с. — 1500 экз. — ISBN 978-5-905314-35-3.

Кылвер-влак