Кузнецова, Алевтина Петровна

Алевтина Петровна Кузнецова
Алевтина Петровна Кузнецова
Шочмо кече	1971 ий 9 кылме (54 ий)
Шочмо вер	РСФСР, Башкир АССР, Мишкан кундем, Тымбай ял
Эл	СССР; Россий
Шанче алан	йылмызе
Образований	Марий кугыжаныш университет
Шанче степень	филологий шанче кандидат
Шанче вуйлатыше	З. В. Учаев

Алевтина Петровна Кузнецова (шоч. 9 кылме 1971, Тымбай, Башкир Автоном Совет Социалистик Республик) — марий йылмызе, шанчызе, туныктышо, кусарыше, филологий шанче кандидат (2012)^[1].

Илыш корныжо

1971 ий 9 ноябрьыште Пошкырт АССР Мишкан вел Тымбай ялеш шочын. 1979—1987 ийлаште Тымбай кыдалаш школышто тунемын. 1987—1991 ийлаште Благовещенск педагогике училищыште тунемын, тудым «Тӱҥалтыш класслаште туныктышо, воспитатель» специальностьым налын^[1].

1991—1996 ийлаште Марий кугыжаныш университетын историй-филологий факультетыштыже «Филолог. Марий йылме ден сылнымутым, руш йылме ден сылнымутым туныктышо» пашалан тунемын. 2000—2003 ийлаште Марий кугыжаныш университет пелен аспирантурышто, филологий шанче кандидат, профессор З. В. Учаевын шанче вуйлатымыж почеш, «Йот элласе Европа, Азий, Африке калык-влакын йылмышт, Америкын да Австралийын абориген-влакын (финн-угор да самодий йылме-влак)», специальностьлан тунемын. «В. М. Васильевын пашалаштыже марий сылнымут йылмын лексико-семантике поянлыкше» теме дене диссертацийым возен, тудым 2011 ийыште Марий кугыжаныш университет пелен лӱмын ыштыме каҥашыште сайын арален^[2].

Кузнецова А. П. — кугу марий шанчызе В. М. Васильевын шанче югыпогыжым шымлыше. 1996—2004 ийлаште Марий кугыжаныш университетын историй-филологий факультетыштыже тӱрлӧ кафедрылаште пашам ыштен: марий сылнымут кафедрыште (1996—2002), журналист да спецкурс-влакым туныктен; марий йылме кафедрыште кугурак туныктышо (2002—2004), Марий кугыжаныш университетыште историй-филологий факультетын марий студент-влакын аудиторий деч ӧрдыжсӧ пашаштлан муткучышо лийын (2000—2004). 2007 ий ноябрь гыч 2015 ий август марте «Марий Эл ТВ» («РенТВ — Регион 12» телеканалыште) корреспондент-кусарыше, сылнымут редакторлан пашам ыштен^[1].

2008 ий гыч 2014 ий марте «Марий Эл Радиошто» пырляштарен пашам ыштен. 2015 ий сентябрь гыч "Газета «Марий Эл» ООО-што редактор. 2017 ий кеҥежым «Традиции и инновации. Современное культурное наследие восточных марийцев» (чумырышо И. Лехтинен) книгам марлаҥден. 2017 ий 1 сентябрь гыч декабрь марте — М. Шкетан лӱмеш марий калыкле драме театрын администраторжо.

2018 ий январь гыч ВГТРК-ан «Марий Эл» филиалыштыже: 2021 ий марте радиоувер службын корреспондентше, 2021 ий гыч марла тӱшкан шеф-редакторжо, «Марий тӱня» программын авторжо да вӱдышыжӧ.

Суаптарже

Марий Эл Республикын Тӱвыра, савыктыш да калык-влакын пашашт шотышто министерствын (2014) да Марий Мер Каҥашын (2015) «РЕН ТВ — Регион 12» телеканалыште национал телевещанийым вияҥдымашке надырлан тауштымашышт, «Саскавий» мер ушемын дипломжо (2014) дене палемдалтын.
2019 ийыште Марий Эл кугыжаныш погынын Чаптаныкше дене палемдалтын, Пӱтынь российысе «Смиротворец» конкурчын йырвелысе ужашыштыже сеҥыше лийын.
2020 ийыште Марий Эл Республикын тӱвыра, печать да калык-влак шотышто министерствын Марий Эл Республикылан 100 ий темме лӱмеш, тыгак Марий облисполкомын икымше председательже, мер да политике пашаеҥ Иван Петровым шарныме лӱмеш «Калык верч тыршымаш» лӱмгече медаль дене палемдалтын.
2021 ийыште ВГТРК-ан Тӱҥ директоржо Р. А. Сабитовын Тауштымашыж дене палемдалтын.
2025 ийыште Марий Эл Республикым Вуйлатыше Ю. В. Зайцевын Тауштымашыжым кучыктымо.

Библиографий

Книга

Эрвелмарий калыкын тӱвыра поянлыкше: ожнысо тӱсшӧ да тачысе сынже. Этнографий очерк-влак / МарНИИЯЛИ; Чум. И. Лехтинен; кус. А. П Кузнецова. — Йошкар-Ола, 2020.

Статья-влак

В. М. Васильев и газета «Ӱжара» // Ончыко. — 2000. — № 9. — С. 171—176.
Вопрос о языке в газете «Ӱжара» // Марийское краеведение: опыт и перспективы его использования в школе: материалы VII науч.-практ. конф. — Йошкар-Ола, 2001. — С. 49—53.
«Помню добрый завет отца…» К 119-летию со дня рождения В. М. Васильева (интервью с дочерью ученого) // Ончыко. — 2002. — № 1. — С.129—140.
В. М. Васильевын тоштерже // Актуальные вопросы подготовки специалистов для национальной школы: материалы науч.-практ. конф., посвященной 45-летию открытия марийского отделения Благовещенского педагогического коллдежа. — Благовещенск, 2002. — С. 28—30.
«Марла календарьыште» кагазвиктыш йылмын «шочаш» тӱҥалмыже. «Марла календарьын» лекташ тӱҥалмыжлан 95 ий теме лӱмеш // Ончыко. — 2002. — № 4. — С. 188—192.
Устаревшие слова в современном марийском языке (на материале «Марийских календарей» 1907—2013 гг) // Актуальные проблемы межъязыковых и межкультурных контактов: материалы региональной науч. конф., посвященной 70-летию проф. Л. И. Грузова. — Йошкар-Ола, 2003. — С. 96—103.
Вольык ончымаште кучылталтше мут-влак // Ончыко. — 2003. — № 7. — С. 157—162.
Языческая лексика в книге В. М. Васильева «Материалы для верований и обрядов народа мари» // Финно-угристика — 5: межвузовский сборник. — Саранск, 2003. — С. 129—133.
Метафорический перенос наименования в трудах В. М. Васильева П Актуальные проблемы финно-угроведения: материалы региональной науч.-практ. конф. 22—23 апреля. Ч. 1. — Бирск, 2004. — С. 89—92.
Диалектная лексика марийского литературного языка в трудах В. М. Васильева // Формирование и развитие литературных языков народов Поволжья: материалы V Международного симпозиума. — Ижевск, 2004. — С. 155—161.
Метафоризация как один из способов образования терминов марийского литературного языка // Материалы Х Международного конгресса финно-угроведов. Linguistika. Pars И. — Йошкар-Ола, 2005. — С. 89—90.
Уникальная находка // Ончыко. — 2004. — № 8. — С. 97—102.
Подготовка к печати труда В. М. Васильева «Родство и свойство в представлениях марийского народа» // Ончыко. — 2004. — № 8. — С. 98-123; № 9. — С. 92—115; № Ю. — С. 84—107; № 11. — С. 94—130; № 12. — С. 127—158.
Язык публицистических произведений Г. Г. Кармазина на страницах «Марла календарей» // Марийская филология. Ученые записки историко-филологического факультета / Мар. гос. ун-т. — Йошкар-Ола, 2006. — В. 16. — С. 42-49.
Языческая лексика в трудах В. М, Васильева // Марийская филология. Ученые записки историко-филологического факультета / Мар. гос. ун-т. — Йошкар-Ола, 2006. — В. 16. — С. 49-54.
Лексико-семантические группы слов в словаре В. М. Васильева «Марий мутер» // Вестник Чувашского университета. — 2010. — № 1. — С. 211—2015.
Расширение лексического значения соматизмов в марийском языке (по матераилам трудов В. М. Васильева) // Вестник Чувашского университета. — 2011. — № 1. — С. 244—247.
Погонан тӱрызӧ. Очерк // Марийский мир — Марий сандалык. — 4 №. — 2014. — 46-48 л.
«Ӱжаран» волгыдыжо. В. М. Васильев — редактор, суроза, ача // Марий Эл. Марийын еҥын чон шепкаже. — 2015. — С. 95—98.
Тымбай ялем шуко унам чумырен (Ямакай тукымын пайремже) // Кугарня, 2015. — 14 июль.
Валериан Васильевын корныж дене // «Марий Эл» газет. — 2015 ий 26 сентябрь. — 9 л.
Еш йӱла: Шинча вочмаш // Марийский мир — Марий сандалык. — 2 №. — 2020. — 26-27 л.
Порылык да йöратымаш // Марийский мир — Марий сандалык. — 3 №. — 2020. — 43 л.
Мелнат чевер мо, оръеҥ? // Марийский мир — Марий сандалык. — 1 №. — 2021. — 26 л.
Пагалымаш да келшен илымаш // Марийский мир — Марий сандалык. — 2 №. — 2021. — 23 л.
Еш йӱла: Пырля чумырышо Угинде // Марийский мир — Марий сандалык. — 3 №. — 2021. — 32 л.
Ме шкеат ший гай улына // Марийский мир — Марий сандалык. — 2021. — 4 №. — С.17-18.
Пидын моштет гын, поро вет // Марийский мир — Марий сандалык. — 1 №. — 2022. — 37-38 л.
Лышташ пайрем але Семык // Марийский мир — Марий сандалык. — № 2. — 2022. — 29-30 л.
Еш йӱла: Эрвелмарий сӱан. Пуртымо ача-ава деке лукмо йӱла // Марийский мир — Марий сандалык. — 2022. — 3 №, — 36-39 л.
Анатолий Сайметович Сайметов // Чолман 52 №. — 28 декабрь 2022. — 2 л.
Марий психотерапевт В. Янышева да тудын ешыже // Чолман. — 22 февраль 2023.
Айдеме пашаж дене мотор. Ялук шарныкта. Анатолий Шайбакович Ибатов нерген // Чолман. — 15 март 2023.
Ушмен гыч психотерапевт // Марийский мир — Марий сандалык. — 1 №. — 2023. 26-27 л.
Кугече пайрем — виян пагыт // Марийский мир — Марий сандалык. — 1 №. — 2023. 28-29 л.
Шарай кочай, вуйнам савена… // Чолман. — 3 май 2023. — 3 л.
Еш йӱла: Тичмаш киндым ямдылена // Марийский мир — Марий сандалык. — 2 №. — 2023. 39 л.
Шонымашын вийже кугу // Марийский мир — Марий сандалык — 2023. — 3 №. — 28 л.
Марий пӱтӧ — шып пагыт // Марийский мир — Марий сандалык. — 2023. — 4 №. — 24-25 л.
Вот тиде теле. Илыш сӱрет // Чолман. — 51 №. — 2023, 20 декабрь. — 3 л.
Шымлызе В.Васильев-Ӱпымарийым шарналтен // Кугарня. — 2024, 7 июнь. — 10 л.
Сӱан солык. Илыш сӱрет // Марийский мир — Марий сандалык. — 2024. — 4 №. — 49-51 л.
Шке йӱланан вийже. Илыш историй // Чолман. — 4 №. — 2025 ий 22 январь. — 2 л.
Молан коҥга кочкыш тамле? // Чолман. — 11 №. — 2025, 12 март. — 3 л.
Икшывым шочмо йылме дене туныктыман // Чолман. — 23 №. — 2025, 4 июнь. — 3 л.

Газет публикаций-влак

В. М. Васильев и марийская письменность И Марий Эл. — 2000. — 19 декабря.
Паледа мо шке родо-кылдам? П Марий Эл. — 2003. — 12 августа.
Тумна ялын лӱмлӧ эргыж дене кугешнена // Чолман. — 2008. — № 50. — 10 декабрь.
«Ӱжара» — В. М. Васильевым «шочшыжо» // Марий Эл. — 2015. — 4 апрель.

Палемдымаш

↑ ¹ ² ³ Кузнецова А. П. (руш.). mari-lab.ru. Тергыме кече: 28 шыжа 2025.
↑ Кузнецова, Алевтина Петровна. Лексико-семантическое обогащение марийского литературного языка в трудах В.М. Васильева (руш.) // disserCat. — 2011.

Литератур

Степанова И Кум йошкар дипломан специалист // Кугарня. — 2012. — 17 август.
Интервью «Шочмо йылмем да ешем мылам в ийым пуат» // Чолман. — 2009. — 21 январь.
Минаева Н. Выпускник-влак полек дене толыныт // Чолман. — 2013. — 10 июль.
Таныгина А. Кече гай улыт // Кугарня. — 2010. — 12 июль.
Марийские лингвисты: биобиблиографический сборник / Мар. гос. ун-т; сост.: И. Г. Иванов, В. Н. Васильев, В. Н. Максимов. — Изд. 3-е, испр. и доп. — Йошкар-Ола, 2016. — 504 с. C. 287—290.

Кылвер-влак

Диссертация на тему «Лексико-семантическое обогащение марийского литературного языка в трудах В. М. Васильева». (руш.)

[:0-1] ¹ ² ³ Кузнецова А. П. (руш.). mari-lab.ru. Тергыме кече: 28 шыжа 2025.

[2] Кузнецова, Алевтина Петровна. Лексико-семантическое обогащение марийского литературного языка в трудах В.М. Васильева (руш.) // disserCat. — 2011.

[1]

[2]