Кивалкина, Вера Поликарповна

Вера Поликарповна Кивалкина
Вера Поликарповна Кивалкина
Шочмо кече	25 идым (8 шыжа) 1912
Шочмо вер	Коротни (сола), Чыкма уезд, Озаҥ губерний, Россий империй;
Колымо кече	28 пеледыш 1990 (77 ий)
Колымо вер	Озаҥ, Татар Автоном Совет Социалистик Республик, РСФСР[d], СССР;
Эл	СССР
Шанче алан	микробиологий
Паша вер	Озаҥысе ветеринарий медицине кугыжаныш академий
Образований	Озаҥысе университет[d];
Шанче степень	ветеринарий шанче кандидат, биологий шанче доктор
Шанче званий	профессор
Шанче вуйлатыше	Х. Х. Абдуллин
Тунемшыже-влак	Р. Т. Маннапов
Палыме	шеҥгашым (прополисым) шымлыше
Награде ден премий-влак

Ве́ра Полика́рповна Кива́лкина (25 идым [8 шыжа] 1912, Коротни (сола), Чыкма уезд, Озаҥ губерний, Россий империй — 28 пеледыш 1990, Озаҥ, Татар Автоном Совет Социалистик Республик, РСФСР^[d], СССР) — совет микробиолог, шеҥгашым (прополисым) шымлымаште тыршен. Биологий шанче доктор, ветеринарий шанче кандидат, профессор (1966), 1969—1987 ийлаште Озаҥысе Н. Э. Бауман лӱмеш ветеринарий медицине кугыжаныш академийын микробиологий, вирусологий да иммунологий кафедрыжым вуйлатыше. Татар АССР шанчын сулло пашаеҥже (1973).

Илыш корно

1912 ий 25 сентябрьыште Озаҥ губерний Чыкма уезд Коротни селаште икмарда кресаньык ешеш шочын.

1931 ийыште Озаҥысе кугыжаныш университетыш (руш.) (мар. биологий факультетыш тунемаш пурен. Тудым 1936 ийыште тунем пытарен, микробиолог специальностьым налын^[1]. Ты ийынак «Ижминводы» акционер ушемыште пашам ышташ тӱҥалын.

1940 ийыште Озаҥысе ветеринарий институтын микробиологий кафедрышкыже кугурак лаборантлан пурен.

1942 ийыште Озаҥысе Ленин лӱмеш врач-влакым саемдыме институт пеленысе медицине микробиологий дене специализаций курсым тунем лектын.

1943 ийыште Озаҥысе ветеринарий институтын микробиологий кафедрыж пеленысе аспирантурыш профессор М. В. Рево деке тунемаш пурен, тудым тунем пытарен да 1946 ийыште «Изучение 2-ой сибиреязвенной вакцины Ланге 40-летней давности сравнительно с вирусом сибиреязвенного микроба Ценковского» теме дене кандидатлык диссертацийым арален (вуйлатыше М. В. Рево) ветеринарий шанче кандидат^[1].

Профессор Х. Х. Абдуллинын тунемшыже, тудын шанче школышкыжо пура.

1964 ийыште Озаҥысе ветеринарий институтын диссертаций каҥашыштыже «Прополис, его антимикробные и лечебные свойства» теме дене докторлык диссертацийым арален.

1969—1987 ийлаште Н. Э. Бауман лӱмеш Озаҥысе ветеринарий медицине кугыжаныш академийын микробиологий, вирусологий да иммунологий кафедрын вуйлатышыже. Тиде должностьышто профессор Х. Х. Абдуллиным алмаштен.

Районысо пашазе депутат-влак каҥашын депутатше лийын.

«Апимондия» организаций-влакын мӱкшым ончымо шотышто Тӱнямбал конгрессыштын (Чехословакий, Румыний, Югославий) участникше лийын, микробиологий дене (Моско, 1967 ий).

Тудын вуйлатымыж почеш шеҥгашым (прополисым) шымлыме да медицине ден ветеринар практикыш тудын негызеш тӱрлӧ препаратым шыҥдарыме направлений дене ушымо 12 диссертацийым возымо да аралыме.

В. П. Кивалкина эн ончыч прополисын шуко тӱрлӧ бактерий шотышто антимикробный действийжым рашемден, тудын эм формыжым ямдылен да терген, прополисын иммуномодулирующий действийжым пален налын.

Прополисым чыла могырымат шымлымыжлан тудым Чехословакийысе шанче академий «Шӧртньӧ мӱкш» медаль дене да Югославийысе мӱкшым ончышо ушем «Антон Яаншын шӧртньӧ медальже» дене палемденыт^[2].

2012 ийыште Озаҥысе ветеринарий медицине кугыжаныш академийыште тудын шочмыжлан шӱдӧ ий темме лӱмеш шанче конференций эртен, тыгак тудлан пӧлеклалтше брошюрым лукмо.

90 утла савыктыме пашан авторжо.

Пашаже-влак

Кивалкина, В. П. Бактерицидные свойства прополиса / В. П. Кивалкина // Пчеловодство. — 1948. — № 10. — С. 50-51.
Кивалкина В. П. Прополис, его антимикробные и лечебные свойства: Автореф. дисс. докт. биол. наук. Казань, 1964. − 30 с.
Кивалкина, В. П. Лекарственные формы прополиса / В. П. Кивалкина, А. А. Барсков // Пчеловодство. — 1991. — № 11. — С. 36-37.
Прополис, его антимикробные, иммуностимулирующие и лечебные свойства. Монография / Госманов Р. Г., Галиуллин А. К., Волков А. Х., Барсков А. А., Кивалкина В. П., Ибрагимова А. И. // Казань, 2014. 236 с.

Еш

Ачаже 1917 ий июльышто вӱр чер дене колен^[1].

Аваже кум йоча дене кодын: Яков (1910), Вера (1912) да Александр (1917)^[1]. Кок изак-шоляк Кугу Ачамланде сарыште увер деч посна йомын: Яков — 1941 ий октябрьыште^[3], Александр — 1941 ий июль тылзыште^[4].

Палемдымаш

↑ ¹ ² ³ ⁴ Галиуллин А.К., Госманов Р.Г. Вера Поликарповна Кивалкина к 100-летию со дня рождения (1912 – 2012 гг.) (руш.) // Ученые записки Казанской государственной академии ветеринарной медицины им. Н.Э. Баумана. — 2012-12-01. — Вып. 3 т.211. — ISSN 0451-5838.
↑ Второй после... пчелы называют казанскую женщину-профессора, <https://kazved.ru/news/vtoroy-posle-pchely-nazyvayut-kazanskuyu-zhenschinu-professora-4710774?ysclid=mpxxqakok8265260920>. Тергыме: 9 пеледыш 2026.
↑ Кивалкин Яков Поликарпович, __.__.1910. Документы участника войны. (руш.). Память народа. Тергыме кече: 9 пеледыш 2026.
↑ Кивалкин Александр Поликарпович, __.__.1917. Документы участника войны. (руш.). Память народа. Тергыме кече: 9 пеледыш 2026.

Литератур

Казанская школа микробиологов (история и современность) / А. К. Галиуллин, Р. Г. Госманов, Ф. М. Нургалиев. Казань, 2013.
Галиуллин А. К., Госманов Р. Г. Вера Поликарповна Кивалкина // Ученые записки КГАВМ. Казань, 2012. Т. 211. С. 3-7.
Пионер изучения прополиса // «Пчеловодство» № 9, 2012. С. 58-59.

Кылвер-влак

Второй после… пчелы называют казанскую женщину-профессора

[:0-1] ¹ ² ³ ⁴ Галиуллин А.К., Госманов Р.Г. Вера Поликарповна Кивалкина к 100-летию со дня рождения (1912 – 2012 гг.) (руш.) // Ученые записки Казанской государственной академии ветеринарной медицины им. Н.Э. Баумана. — 2012-12-01. — Вып. 3 т.211. — ISSN 0451-5838.

[2] Второй после... пчелы называют казанскую женщину-профессора, <https://kazved.ru/news/vtoroy-posle-pchely-nazyvayut-kazanskuyu-zhenschinu-professora-4710774?ysclid=mpxxqakok8265260920>. Тергыме: 9 пеледыш 2026.

[3] Кивалкин Яков Поликарпович, __.__.1910. Документы участника войны. (руш.). Память народа. Тергыме кече: 9 пеледыш 2026.

[4] Кивалкин Александр Поликарпович, __.__.1917. Документы участника войны. (руш.). Память народа. Тергыме кече: 9 пеледыш 2026.

[1]

[2]

[3]

[4]