Россий Федерацийысе кугыжаныш тистын кечыже

Россий Федерацийысе кугыжаныш тистын кечыже
Россий Федерацийысе кугыжаныш тистын кечыже
	; Российын тистыже
Тӱрлылык	Кугыжаныш пайрем
Ышталтын	1994 ий 20 сорла
Палемдат	Россий
Кече	22 сорла
Пайремлымаш	22 сорла
Кылдалтын	1991 ийыште Российын кугыжаныш тисте семын пеҥгыдемдыме дене
	РУВИКИ.Медиаште медиафайл-влак

Россий Федерацийысе кугыжаныш тистын кечыже — Российын ик пайремже, официалне пеҥгыдемдыме огыл. 1994 ийыште Россий Федераций президент увертарен^[1], 22 августышто палемдалтеш, паша кечылан шотлалтеш.

Россий Федерацийын ончычсо флагшылан пӧлеклалтын — российысе калыкле кумколорлан.

Пайрем историй

Борис Ельцин, Геннадий Бурбулис да молат, 1991 ий 22 август. Моско

Август путч пытымек, у кугыжаныш символикым пурташ пунчалым лукмо. РСФСР-ын калыкле флагше нерген пунчалым лектын. 1991 ий 22 августышто РСФСР Кӱшыл Советын эр мутланымаштыже: куэм икгай ош, канде, ал тӱсан лийшаш. Отношений — 2:3.

20 августышто Ош пӧрт воктен 200 тӱжеман митинг погынен. Йӱд жаплан комендант шагатым увертареныт. Тудо кечынак, 20 августышто колышо-влак нерген траур митинг жапыште (бронетехник дене важпижмаште У Арбат тоннельыште Ош пӧртын активистше Д. Комарь, И. Кричевский, В. Усов) митинг еҥ-влак ош-канде-йошкар постом луктыныт.

22 августышто ГКЧП еҥ-влак петырымашке логалыныт. СССР-ын президентше М. С. Горбачёв ешыж дене Форос гыч Москош келге йӱдым Ту-134 самолёт дене Внуковыш чоҥештен толын. 100 тӱжем утла еҥым погышо митинг Россий кугыжаныш флаг шотеш — кум тӱсан колорым пеҥгыдемден.

1994 ий 20 августышто Российын президентше Борис Ельцин «Россий Федерацийын кугыжаныш флагше нерген» кӱштыкеш кидпалым пыштен, тыште тудо Тисте кечым 22 августышто палемдаш куштен, тиде 20 августысо лийше азапым шарныме, Российын флаг историйжым уэш пӧртылтымӧ лӱмеш лийын.

Официальнын тиде флагым 1991 ий 1 ноябрь гыч кугыжаныш флаг семын пеҥгыдемдыме.

Тисте кечым пайремлымаш

Радамын элемент-влакым кокымшо гана иктешлыше ӱшанле источниклаште сайынрак негызлыза. 2007-2008 ийлаште пайремым вашлиймаш-влак: 2008 ий шыже марте Российыште кугыжаныш символикым кучылташ чареныт.

2007

Санкт-Петербург

2007 ийыште Россий Федерацийын Кугыжаныш Флагшым икымше гана кумдан палемдыме. Тыгай пайрем мероприятий-влак эртеныт^[2]:

Петербургын тӱрло тукым еҥже-влак Петропавловский крепостьын Нарышкин бастионжо гыч кечывалым лӱйылтыныт. Пайремын чыла еҥже-влак Российын кугыжаныш символикан тасмам, галстукым, флажокым налыныт.
Крепостьын историйыштыже икымше гана бастионышто кугыжаныш флагым пайремлын нӧлталме.

Моско

Москошто Гребной каналыште пайремлыме годым эн кугу флагым нӧлталме — 3832 м² да 26 кг нелытан.

Сочи

Российыште эн кӱшкӧ 75 кг да 70 м² кумдыкан флаг нӧлталтын.

2008

Ульяновск

Сеҥымашлан 30 ий темме монумент деч Ленинлан 100 ий темме площадь марте пайремлын таҥтошкал эртыме. Тӱҥ символ — 30 метран флаг. Тылеч посна, тиде мероприятийыште тӱрлӧ политике партийын чолгаеҥже-влак лийыныт^[3].

2009

Новосибирск

2009 ий 22 августышто Ленин площадьыште (олан тӱҥ площадьыштыже) калык тӱшка дене Россий тистым пайремлын ыштымаш лийын.

2010

Моско

2010 ийыште Моско кучем ваштареш улшо-влаклан Тисте кечын таҥтошкал эрташ чареныт. У Арбатыш российысе кумколор дене лекташ тоштшо-влакым содыки поктыл колтеныт, 20 наре еҥ полиций кидыш логалын, ты шотыштак Лев Понарёв, Борис Немыч да Михаил Шнейдер^[4]. Варажым Понарёвым суд милиций пашаеҥ-влакын йодмыштым шуктыдымыжлан кум кечылан арестоваен^[5].

Молдавий

Молдавийын рӱдолаштыже, Кишинёвышто, Российысе кугыжаныш тисте кече лӱмеш Опера да балет театр ончылно исторический фехтований шотышто турнир эртен. Тиде пашам «Молдова Республикысе руш самырык-влакын лигыже» шуктен^[6].

2012

Молдавий

Молдавийын 6 кугу олалаштыже Россий тисте кече лӱмеш пайрем мероприятий-влак эртеныт. Кишинёвыште, Белецыште, Кагулышто, Единцыште, Дроккиште да Бричаныште «Молдова Республикысе руш самырык-влакын Лигыже» йодыштмашым эртарен, россий тасмам пуэден, пайрем нерген каласкален^[7].

2014

Омск

2014 ий 22 августышто Омскышто 225 автомобиль гыч россий флагым ыштыме.

2019

Моско

Москошто пайрем 22 август гыч 25 числа марте палемдалтын^[8]. Тӱҥ верым шарнымаш кече налын: Российын «Орёл» фрегатыштыже ош-канде-йошкар корабль флагым нӧлталмылан 350 ий темын.

24 августышто академик Сахаровын площадьыштыже «Флаг-рекордсмен» флешмоб лийын, тыгодым Россий регион да мер ушем-влакын кондымо кок тӱжем флагым ушышо ик куэмым шараш кӱлын, тиде куэм пел уремым айлен. Проспектысе флешмоб деч вара «Талешке-влак пеленна улыт» митинг-концерт палемдалтын. 25 августышто Поклон курыкышто музыкант-влак (Владимир Девяткин, Алексей Хворостян да молат) муреныт.

Митинг-концертын ик еҥже, Афганистан ветеран-влак ушемын Российысе правленийжым вулатышын алмаштышыже Пётр Петров 24 август шотышто йодмашым тыге умылтарен^[9]:

Но тиде изарня, паша кече, нигӧм погаш огеш лий.А шуматкече — эн йӧнан кече, еҥ-влак еш дене толыт. Российысе тистылан 350 ий темме — тиде кугыжанышын кугу пайремже.

Палемдымаш

↑ Указ от 20 августа 1994 г. № 1714 (неопр.). Тергыме кече: 23 сорла 2009. Архивлыме 25 сорла 2012 ий.
↑ «День Флага отпразднуют в Петербурге» (недоступная ссылка) «Деловой Петербург Архивысе копий 22 идым 2015 гыч» ISSN 1606-1829 (Online) со ссылкой на БИА 17 августа 2007 года
↑ «В Ульяновской области пройдёт торжественное шествие в честь Дня Российского флага» Архивысе копий 13 ага 2009 гыч 22 августа 2008 года
↑ Политик Иван Рыбкин — о политическом беспамятстве наследников августа 1991-го. Радио Свобода. 22.08.2011 (неопр.). Тергыме кече: 23 сорла 2011. Архивлыме 11 идым 2011 ий.
↑ В Москве состоялись шествие и митинг к 20-летию победы над путчем. 22.08.2011 (неопр.). Тергыме кече: 23 сорла 2011. Архивлыме 12 шыжа 2011 ий.
↑ Рыцарский турнир в центре Кишинёва в честь Дня российского флага 22.08.2010 (неопр.). Тергыме кече: 22 сорла 2012. Архивлыме 26 сорла 2014 ий.
↑ В Молдавии День Флага России отметили раздачей российских триколоров 22.08.2012 (неопр.). Тергыме кече: 22 сорла 2012. Архивлыме 30 ӱярня 2014 ий.
↑ Запустить змея, сыграть в рок-группе, приготовить сбитень: как отметить День флага России (неопр.). Mos.ru (20 сорла 2019). Тергыме кече: 20 сорла 2019. Архивлыме 20 сорла 2019 ий.
↑ Ветераны-«афганцы» и герои России проведут в субботу митинг на проспекте Сахарова (неопр.). Русская служба Би-би-си (19 сорла 2019). Тергыме кече: 20 сорла 2019. Архивлыме 20 сорла 2019 ий.

[1] Указ от 20 августа 1994 г. № 1714 (неопр.). Тергыме кече: 23 сорла 2009. Архивлыме 25 сорла 2012 ий.

[2] «День Флага отпразднуют в Петербурге» (недоступная ссылка) «Деловой Петербург Архивысе копий 22 идым 2015 гыч» ISSN 1606-1829 (Online) со ссылкой на БИА 17 августа 2007 года

[3] «В Ульяновской области пройдёт торжественное шествие в честь Дня Российского флага» Архивысе копий 13 ага 2009 гыч 22 августа 2008 года

[4] Политик Иван Рыбкин — о политическом беспамятстве наследников августа 1991-го. Радио Свобода. 22.08.2011 (неопр.). Тергыме кече: 23 сорла 2011. Архивлыме 11 идым 2011 ий.

[5] В Москве состоялись шествие и митинг к 20-летию победы над путчем. 22.08.2011 (неопр.). Тергыме кече: 23 сорла 2011. Архивлыме 12 шыжа 2011 ий.

[6] Рыцарский турнир в центре Кишинёва в честь Дня российского флага 22.08.2010 (неопр.). Тергыме кече: 22 сорла 2012. Архивлыме 26 сорла 2014 ий.

[7] В Молдавии День Флага России отметили раздачей российских триколоров 22.08.2012 (неопр.). Тергыме кече: 22 сорла 2012. Архивлыме 30 ӱярня 2014 ий.

[8] Запустить змея, сыграть в рок-группе, приготовить сбитень: как отметить День флага России (неопр.). Mos.ru (20 сорла 2019). Тергыме кече: 20 сорла 2019. Архивлыме 20 сорла 2019 ий.

[9] Ветераны-«афганцы» и герои России проведут в субботу митинг на проспекте Сахарова (неопр.). Русская служба Би-би-си (19 сорла 2019). Тергыме кече: 20 сорла 2019. Архивлыме 20 сорла 2019 ий.

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]

[9]