Пареҥге вӱд (эҥер)

РУВИКИ — эрыкан энциклопедий гыч материал
Тиде мутын вес ыҥже-влак улыт. Пареҥге (ыҥ-влак) ончал.
Пареҥге вӱд
руш. Параньгинка
Сынже
Кужыт 21 км
Вӱдкундем 122 км²
Вӱд йогымаш
Вӱдшинча  
 • Координат 56°42′02″ с. ш. 49°25′59″ в. д.GЯO
Аҥ Элнет
 • Верланымаш 171 км пурла сер дене
 • Кӱкшыт 106,3 м
 • Координат 56°32′51″ с. ш. 49°19′01″ в. д.GЯO
Верланымаш
Вӱд системе Элнет → Юл → Каспий теҥыз

Эл
Регион Марий Эл
Район-влак Параньга район, Морко район
ГВР код 08010400712112100001548[1]
ГКГН номер 0218965
Пареҥге вӱд (эҥер) (Марий Эл)
Пелганде точко
Канде точко — аҥ
Голубая точка — исток, Синяя точка — устье

Пареҥге вӱд[2] (руш. Параньгинка, суасла Бәрәңге) — Российыште йогышо эҥер, Марий Эл Республикын Параньга да Морко кумдыкыштыжо йога.

Эҥерын вӱд аҥже Элнет эҥерын пурла серыштыже, 171 уштышышто, верланен. Эҥерын кужытшо 21 уштыш, вӱд погымо кумдыкшо 122 км². Эҥерын вӱдмучашыже Параньга селан эрвел тӱрыштыжӧ. Эҥер Параньга да Лаж села-влак гоч кечывалвелыш йога, вара илемдыме чодыра коклаш йоген пура. Петровский села деч эрвел могырыштыла Элнетыш йоген пура.

Эҥер лӱмын шочмыжо (топонимике)

Акрет лӱмын Поранча формыжо («марий эҥер»), пермь йылмыла полшымо дене умылтаралтеш «Пор + ан + ча», тыште одо пор мут — мари манмым ончыкта, «ан» — мутым ыштыше суффикс, «ча» — гидроформант «ша» вариантше, суффикс улеш[2].

Вӱд реестрын ончыктымо уверже-влак

Россий кугыжаныш вӱд реестрын уверже почеш Кӱшыл Юл вӱдкучемысе йырвелыш пура, эҥерын вӱд озанлык кумдыкшо — Юл эҥер Шупашкар гидропышкем гыч Озаҥ ола марте, Сӱйэ (Свияга) да Цивиль эҥер-влак деч посна, эҥерын эҥерысе йымал вӱдкучемже — Юл эҥерыш Ока эҥерын йоген пурымыж гыч Куйбышев вӱдкучем марте (Шур вӱдкучемым шотлыде). Эҥерын эҥерысе вӱдкучемже — (Кӱшыл) Юл Куйбышев вӱдкучем марте (Ока вӱдкучемым шотлыде)[3].

Вӱд пого шотышто федерал агентствын ямдылыме, РФ кумдыкышто вӱд озанлыкын районласе геоувер кышкарже почеш[3]:

  • Кугыжаныш вӱд реестрыште эҥерын кодшо — 08010400712112100001548
  • Гидрологий шымлымаш (ГШ) почеш кодшо — 112100154
  • Вӱдкучышын кодшо — 08.01.04.007
  • ГШ почеш томын номерже — 12
  • ГШ почеш выпускшо — 1

Палемдымаш

  1. Ресурсы поверхностных вод СССР: Гидрологическая изученность. Т. 12. Нижнее Поволжье и Западный Казахстан. Вып. 1. Нижнее Поволжье / под ред. О. М. Зубченко. — Л.: Гидрометеоиздат, 1966. — 287 с.
  2. 1 2 Воронцова О. П., Галкин И. С. Паренге Вуд // Топонимика Республики Марий Эл : Историко-этимологический анализ. — Йошкар-Ола: Издательство Марийского полиграфкомбината, 2002. — С. 258. — 1000 экз. — ISBN 5-87898-208-0.
  3. 1 2 Государственный водный реестр РФ: Пананьгинка. Тергыме кече: 23 пургыж 2011. Архивлыме 17 сӱрем 2012 ий.