Катар лӱдыкшым иземдыме шотышто тӱнямбал кече

Катар (азап) лӱдыкшым иземдыме шотышто тӱнямбал кече (ондак Пӱртӱс азап лӱдыкшым иземдыме тӱнямбал кече маналтын) ( ООН-ын моло официал йылмыла дене: англ. International Day for Disaster Reduction, араб. اليوم الدولي للحد من الكوارث, ‎исп. Día International para la Reducción de los Desastres, кит. 国际减灾日, фр. la Journée internationale de la prévention des catastrophes ) — 13 октябрьыште палемдалтеш.

ООН-ын Генеральный Ассамблейже 44/236 №-ан «Пӱртӱс азап лӱдыкшым иземдыме шотышто Тӱнямбал лу ий жап» пунчал дене (1989) октябрьын кокымшо вӱргечыжым Катар лӱдыкшым иземдыме шотышто тӱнямбал кече ман увертарен да тудым ий еда 1990–1999 ийлаште палемдаш пунчалын.

2001 ийыште Генеральный Ассамблей шкенжын 56/195 пунчалыштыже тиде кечым умбакыжат палемдаш темлен, тудым пӱртӱс азапын лӱдыкшым иземдаш полшышо ик ӱзгар семын шотлен, тидын шотыштак стихий азапын кышажым куштылемдаш да тудлан ямде лияш йӧным ышташ йодын.

2009 ийыште Генеральный Ассамблей 64/200 №-ан пунчалыштыже азап лӱдыкшым иземдымылан тӱткышым утларак ойырен да тиде кечым Азап лӱдыкшым иземдыме шотышто тӱнямбал кече ман вашталтен да тудым 13 октябрьыште палемдаш пунчалын.

Тӱнямбал кечын ий еда эртарыме теме-влак

2002 ий — «Курыкан верлаште лӱдыкшым иземдымаш пеҥгыдын вияҥмаште».
2003 ий — «Стихий азапым ӱшанлын вияҥмашке суапыш савыралаш».
2004 ий — «Тенийсе азап ден кучедал моштымашым ончыкылык лӱдыкшӧ ваштареш».
2005 ий — «Катар лӱдыкшым кораҥдышаш верч инвестиций».
2006 ий — «Катар лӱдыкшым иземдыме паша школ гыч тӱҥалеш».
2007 ий — «Катар лӱдыкшым иземдыме паша школ гыч тӱҥалеш».
2009 ий — «Азап годым эмлымвер-влакын лӱдыкшыдымылыкышт: лӱдыкшым кораҥдымаш, эмлымверым аралымаш, айдемым утарымаш».
2010 ий — «Ола-влакын пеҥгыдылыкышт».
2011 ий — «Йоча ден самырык еҥ-влак».
2012 ий — «Ӱдырамаш ден ӱдыр-влак».
2013 ий — «Инвалид-влакын лӱдыкшым иземдыме шотышто пашаштышт».
2014 ий — «Пеҥгыдылык илыш лӱмеш».
2015 ий — «Шинчымаш илыш лӱмеш».
2016 ий — «Илыш, тидын нерген ойлаш: колымо нерген палаш да тудын чотшым иземдаш».
2017 ий — «Пӧрт, лӱдыкшыдымӧ пӧрт: вашталтыдмым да куснылмым иземдаш».
2018 ий — «Стихий катар годым экономикын йомдарымыжым иземдаш».
2019 ий — «Стихий катар годым тӱҥ инфраструктурын да суаплыкым пуышо озанлыкын шаланымыжым иземдымаш»
2021 ий — «Вияҥше эл-влакын эҥгек лийын кертме лӱдыкшым иземдыме да йомдарымашым кораҥдыме шотышто тӱнямбал вашкыл».

Статистике увер

«Стихийный манме катар шотышто тӱнямбал банкын (IDD)» иктешлымыж почеш 2005 ийыште катарлан верчын 92 тӱжем еҥ колен.