Виче Кӱкшата
| Виче Кӱкшата | |
|---|---|
 | |
| Эн кӱкшӧ вер | |
| Эн кӱкшӧ вер | 284 м |
| Верланымаш | |
| 57°30′ с. ш. 49°11′ в. д.GЯO | |
| Эл | |
| Регион-влак | Марий Эл, Киров область |
 | |
Виче Кӱкшата (руш. Вятский Увал) — Российын Марий Эл Республикыште да Киров областьыште улшо кӱкшака вер. Кӱкшытшӧ 284 м. Кужытшо — 500 уштыш наре. Виче Кӱкшата меридиан семынак тӧр шуйналтын. Виче эҥер серысе лоп гоч эрта. Чӱкшӧ курык — эн кӱкшӧ вер[1]. Эн кечывалвел ужашлан Ваштар курыкын кӱкшӧ верже улеш.
Кӱкшатан сынже
Доломит, ошкӱ (известняк) да гипс гыч шога. Чӱчкыдын карст-влак (порволышо мланде) вашлиялтыт: порволышо чаргат (воронко)-влак да «сокыр» карст лоп вер, садлан шуко ер (Ялчык, Сӱзаер, Таир, Сайвер, Зрыв да т. м.) мланде порыволымо дене шочыныт.
Кӱнчен лукмо пайдале поянлык гыч — йӱдвел ужашыштыже йӱлышӧ сланец да кӱртньӧ руда шапаш уло.
Рок тӱҥ шотышто шунрокан, сӧреман-ломыжрокан улеш, тыгак эн йӱдвел могырышто чодырасе сур рок уло.
Чодырам пӱнчӧ, кож да нулго ыштат, коклаштышт куэ, шопке, писте, ваштар да тумо кушкыт[2].
1875 ий гыч 1877 ий марте тиде кумдыкышто, геолог Петр Иванович Кротовын вуйлатыме шымлыше экспедиций пашам ыштен, нуно шке геологий шымлымашышт да топографий войзышышт негызеш чоҥгатан чекшым палемден кертыныт.
Тазалыкым улаҥдыме рӱдер
ФБУ Россий Федерацийын пенсий да илышйӧн страхований фондшын «Виче кӱкшата» тазалыкым улаҥдыше рӱдер Киров ола деч 46 уштыш тораште, иман чодыра коклаште, йыр Быстрица эҥер йоген эртыме пелотрошто верланен. Мландын кумдыкшо — 40,6 гектар. 513 еҥлан вер уло, идалык мучко пашам ышта. Тазалыкым улаҥдыме да санаторий-курорт эмлымым эртыше еҥ-влаклан чыла шотыштат йӧнан илмывер темлалтеш. Илыме пӧлем-влак ик веран, кок веран, пелелюкс, люкс-влак улыт. Рӱдерын адресше: 613002, Киров кундем, Кирово-Чепецк вел, Бурмакино села[3].
Палемдымаш
Кылвер-влак
- Вятский Увал // Большая советская энциклопедия : [в 30 т.] / гл. ред. А. М. Прохоров. — 3-е изд. — М. : Советская энциклопедия, 1969—1978. — (Большая советская энциклопедия : [в 30 т.] / гл. ред. А. М. Прохоров).