Сайлыкын тӱнямбал кечыже
| Сайлыкын тӱнямбал кечыже | |
|---|---|
| Тӱрлылык | Профессионал |
| Вес семын | англ. World Quality Day |
| Ыҥ | Продукцийын да услугын качествышт дене кылдалтше проблеме деке тӱткышым ойырымаш |
| Ышталтын | 1989 |
| Ыштыше | Сайлыкын европысо организаций |
| Кече | |
| Пайремлымаш | сайлык шотышто таҥасымаш, ончер |
Сайлыкын (качествын) тӱнямбал кечыже (англ. World Quality Day) — тӱнян ятыр эллаштыже ий еда ноябырьысе кокымшо изарнян палемдыме кече.
Цель
Сайлык йодыш — вӱдышӧ эл-влакын экономикыштышт ик эн кӱлешан проблеме. Кызытсе илышыште кеч-могай предприятийын, кеч-могай отрасльын, тыгак кажне элын кӱкшӧ сеҥымашыжлан сайлык йодыш сравоч семын улеш. Сайлыкым умылымашым ме кызытсе цивилизацийын суаплыкше манына, илыш сайлыкше дене чак кылдалтын, а тиде йырым-йырысе йырвелым аралымашат, капкыл тазалыкат, айдемын шӱм-чон ласкалыкшат. Ме кызыт айдемын кучылтмо сатун да йыр улшо йырвелын лӱдыкшдымылыкше нерген веле огыл, айдемын йодмыжым шуктымо да тудын вучымыжым шыҥдарыме нерген ойлена.
Предприятий-влаклан сайлык шке лӱмнерым арун да шот дене кучаш, аралаш полша, ыштен лукмо шотышто моло дене таҥастараш лиеш, парыш шотыштат тиде кугу лектышым конда, тыгак кушмо корным ончыктышо программе семын улеш. Пытартышлан сайлык эре лектышан — тиде сатун але полыш-услугын чын тӱсшӧ, кунар-гынат налше але пайдалыныше айдемын йодмыжым шуктышо, тыгак предпритяийын ойыртемалтше палыже, йодын толшын йодмыжым шукташ полша.
Сайлыкын кечыж годым компаний-влак тӱня мучко тӱрлӧ пашашке ушнат, бизнес-семинарым, презентацийым эртарат, пашаеҥ-влак тӱрлӧ конкурсыш, викториныш ушанат, мастар еҥым суапландарат. Ты пашашке чолган ушнат сайлык шотышто специалист-влак, нуно тидланак улыт: пашазе-влак коклаште, предприятийын вуйлатыме кышкарысе еҥлан, тыгак сатум але полшыкым налше айдемылан сайлыкын кӱлешлыкшым умылтараш.
Сайлыкын тӱнямбал кечыжын негызше да эртарыме историй
2021: «Pasing the Next Frontier with Quality»[1] — «Сайлык у кӱкшытыш шуаш йӧным ышта».
2020: «Creating customer value»[2] – «Потребитель поянлыкым ыштымаш». Ты теме посна специиальность, пашазе тӱшка, организаций ӱмбак тӱткышым виктараш полша, кудышт сайлыкым нӧлталмаште кугу надырым пыштат, тыге потребительын ӱшанжым утыр нӧлталын кертыт.
2019: «100 Years of Quality»[3] — «Сайлыклан — 100 ий». Ты теме мер калыкын тӱткышыжым сайлыкым эскерыме пашам шуктымашке виктарышаш: пытартыш 100 ий жапыште у технологийлан кӧра сайлыкын вияҥмыже. Тыгак ты шонымаш сайлыкым виктарен шогымо да пашавиктышым саемдыме дене чак кылдалтын, тыгак пытартыш 100 ий жапыште илыш йӧным ятыр шотышто саемдаш полшен.
2018: «Quality: A question of trust» — «Сайлык — ӱшаныме йодыш» Репутаций ӱшанеш чоҥалтеш. Ӱшан — неле паша дене ыштыме суапландарымаш, но тудым ик татыште йомдараш лиеш. Сандене 2018 ийыште ме ту верым палемдена, кудыжым кажне организацийыште ӱшан кумылым чыла велымат арала: клиент, кондышо, пашаеҥ, эскерыше-влак, акционер, ушем-влак могырымат. Сайлык шотышто шке сеҥымашдам палемдаш йӧным ыштыза, да тыгак компанийыште шке тӱткышдам кажне кечын саемден шогышо, ыштен лукшо деке виктарыза, сайлыкым ешарен шогышылан тауштыза.
2017: «Everyday Leadership» – «Кече еда лидер». Компетенцийын концепцийже негызыште лидер умылымаш улеш, сайлыкым ешарен толмаште лидерын койыш-шоктышыжо изи огыл верым айла. «Лидер — тиде чыла тӱрлӧ йӧн лиймым кучылтын сайлыкым шочыкташ да тунамак молымат тыгай койыш денак ылыжтен шогаш. Тиде койыш-шоктыш да моштымаш, кудыжым эре вияҥдыман, тыгак, технике йӧным кучылтмо семын кажне кечын, шке пашаче ешлан у йӧным, кумылым ончыктен, полшен шогаш»[4] — Эстель Кларк, The Chartered Quality Institute компанийын исполнитель директоржо.
2016: «Making operational governance count» — «Жапыштыже тӧрлен-вуйлатен шогымын кӱлешлыкше». Тӱткыш паша йогыным тӧрлаш, йоҥылышым чын аклаш кӱлеш, тыгодым палыман: мыняррак тиде предприятийын репутацийжымпредприятий коклаште, отрасльыште, кугыжаныш да комерцийдыме секторышто тӱка.
2014: «Building a Quality World Together»[5] — «Сай тӱням пырля чоҥена». Тӱҥ тӱткыш организацийыште сайлыкым вияҥдыше, тыгак организацийым нӧлтышӧ специалист-влакын кумылыштлан ойыралтеш.
2013: «Making Collaboration Count»[6] — «Вашкылын верже». Теме коллегий, подразделений да партнёр организаций-влак дене пырля пашам ыштымашын кӱлеш рольжым ончыкта.
2012: «Quality: Delivering Competitive Advantage»[6]– – «Сайлыкын кӱлешлыкше ваштаҥасымаште». Экономикын волен кайыме жапыште илен лекташ манын, предприятий-влаклан виян вашшогымаште ончыл вер кӱлеш. Тидым сеҥен лекташ сайлыкым нӧлталме гына полшен кертеш, сайлык гына чын лектышым пуа да ончыл верым арален кертеш.
2011: «In Pursuit of Excellence»[6] — «Энсайлыкыш (совершенство) шуаш тыршымаш». Шонымашын умылымашыже: ыштыквер да тӧнеж сеҥымашке шуышт манын эреак эн сай шонымаш дене илышаш, тыршышаш улыт.
2010: «Out of the Crisis»[6] — «Кризис гыч лекмаш». Тӱҥ шекланымаш тыгай: организацийын ӱшанлын вияҥмыже мо дене кылдалтын умылыман, тиде вияҥмаште профессионал мастар-влак вуйлатен-виктарымаште могай верым айленыт — тидым раш палыман.
2009: Пӱтынь тӱня мучко организаций-влак шке пашаштым чолган виктареныт да кундемыште лӱмын увертарыме мероприятийлаште лийыныт[7].
2008: Imarsat Лондонысо конференц-рӱдерыште Сайлыкын тӱнямбал кечыжлан пӧлеклалтше икымше конференций эртен, тидыже инновацийлан, кумылаҥдымылан да уста шонымашлан тӱҥалтышым ыштен[6].
Сайлыкын тӱнямбал кечыже
Сайлыкын тӱнямбал кечыже Сайлыкын европысо организацийын темлымыж дене (ЕОК, European Organization for Quality), США (ASQC – American society for Quality Control) да Японий (JUSE – Union of Japanese Scientists and Engineers)[8] 1989 ийыште шочын да ноябрьын кокымшо изарняжын палемдаш кӱштымӧ[9].
Икымше гана тудым ООН 1990 ийыште увертарен, тӱнясе калык-влаклан сайлыкым вияҥдаш кӱлмӧ нерген умылтараш, илышыште сайлыкын вержым нӧлташ, тудын калык илышым вияҥден сылнештарымыж нерген ойлаш[8], а куд ий эртымеке (1995), Европысо сайлык организаций Сайлык арням увертарен, ты арняшке ноябрьын кокымшо изарняжат Европысо сайлыкын арняшкыже логалын[10].
ЕОК у тӱнямбал технологий вияҥмаште лачак сайлык, инноваций да пайдаланыше еҥ нерген азапланымаш гоч гына таҥасаш ӱжеш. Глобал экономикыште кугу сеҥымаш сайлык, инноваций да пеҥгыдылык деч гына шога, Сайлыкын тӱнямбал кечыже — тиде нине фактор-влакым вияҥдыме йӧн, бизнес сеҥымашым улаҥдаш негыз.
Сайлыкын арняже йӱла почеш мер калыкым сайлык нерген шонаш таратышаш, конкурент-влак коклаштат сайлык тӱҥ негыз улмым шотышт налаш туныкта.
Российыште сайлыкын кечыже
Российыште Сайлыкын кечыже «Российская система качества» автоном коммерцийдыме организацийын (Роскачество) вуйлатымыж почеш 2016 ий гыч палемдалтеш.[11]. Ий еда Роскачествын темлыме программышкыже тӱрлӧ кундем гыч еҥ, тӧнеж-влак ушнат, ий еда ноябрьын кокымшо изарня арняштыже тӱрлӧ сатум ыштен лукшо ончыл тӧнеж-влакын ончерышт, экскурсий-влак, сайлыклан пӧлеклалтше мастарлык класс-влак пашам ыштат, йыргешке ӱстел да сайлыкын урокшо увертаралтыт[12].
Палемдымаш
- ↑ https://twitter.com/eoqorg/status/1362403691077251074 (руш.). Twitter. Тергыме кече: 12 ага 2021. Архивлыме 12 ага 2021 ий.
- ↑ World Quality Day 2020 - Creating Customer Value | NQA. www.nqa.com. Тергыме кече: 12 ага 2021. Архивлыме 12 ага 2021 ий.
- ↑ World Quality Day 2019 (англ.). CQI | IRCA (4 ӱярня 2019). Тергыме кече: 12 ага 2021. Архивлыме 13 ага 2021 ий.
- ↑ World Quality Day 2017– Celebrating everyday leadership (англ.). CQI | IRCA (26 ага 2017). Тергыме кече: 12 ага 2021. Архивлыме 12 ага 2021 ий.
- ↑ Building a Quality World Together. www.fmic.org.af. Тергыме кече: 12 ага 2021. Архивлыме 12 ага 2021 ий.
- ↑ 1 2 3 4 5 World Quality Day (англ.). World Celebration Days (3 кылме 2019). Тергыме кече: 13 ага 2021. Архивлыме 13 ага 2021 ий.
- ↑ World Quality Day in 2021 (англ.). WebPlus.info — Holiday Calendar. Тергыме кече: 13 ага 2021. Архивлыме 13 ага 2021 ий.
- ↑ 1 2 World Quality Day held on 2nd Thursday of November obeserved as an important day, its details and importance. targetstudy.com. Тергыме кече: 12 ага 2021. Архивлыме 27 ага 2016 ий.
- ↑ World Quality Day 2020 (англ.). CQI | IRCA (11 пургыж 2020). Тергыме кече: 12 ага 2021. Архивлыме 21 пеледыш 2021 ий.
- ↑ Annual European Quality Week/Quality Slogan: World Quality Day • EOQ (амер. англ.). EOQ. Тергыме кече: 12 ага 2021. Архивлыме 12 ага 2021 ий.
- ↑ В России предложили ввести новый праздник - День качества (руш.). Российская газета. Тергыме кече: 12 ага 2021. Архивлыме 12 ага 2021 ий.
- ↑ Минпромторг :: Все новости (руш.). minpromtorg.gov.ru. Тергыме кече: 12 ага 2021. Архивлыме 11 кылме 2020 ий.