Программистын кечыже
| Программистын кечыже | |
|---|---|
 JUnit дене Java-ште кодым возышо ӱдырамаш программист | |
| Тӱрлылык | IT-специалист-влакын профессионал пайремышт |
| Официал | Программистын кечыже |
| Ыҥ | Российыште увер технологий ден цифр экономике вияҥмаште программист-влакын рольыштым палемдымаш |
| Ышталтын | Россий Федераций Президентын 2009 ий 11 сентябрьыште лекше 1034 №-ан «О Дне программиста» кӱштыкшӧ дене |
| Ыштыше | Валентин Балт, Михаил Червяковын инициативышт дене (2002), Дмитрий Мендрелюкын шонымашыжым идейжым шотлымо дене (1996) |
| Палемдат | программист, IT-специалист, Российысе увер технологий аланын пашаеҥже-влак |
| Кече | 256-шо кечыже (тыглай идалыкыште 13 сентябрьыште, високосный идалыкыше 12 сентябрьыште) |
| 2025 | 13.09.2025 |
| 2026 | 13.09.2026 |
| 2027 | 13.09.2027 |
| Пайремлымаш | IT-компанийлаште корпоратив мероприятий-влак, хакатон, конференций, семинар, программирований дене профессионал таҥасымаш-влак |
| Йӱла | Пырля пашам ыштыше-влакым саламлымаш, премий ден чапкагазым кучыктымаш, нуль да единице дене сӧрастарыман офисыште пайрем касым эртарымаш |
| Кылдалтын | Системе администраторын кечыже (июльын пытартыш кугарняже), Программистын тӱнямбал кечыже (7 январь), Компьютерщикын тӱнямбал кечыж дене (14 февраль) |
Программистын кечыже — Россий Федерацийысе профессионал пайрем, идалыкын 256-шо кечынже палемдалтеш. 256 (28) числам молан ойырымо? Тудо тӱрлӧ значениян чотым ончыкта, могайжым кандаш разрядан байтын полшымыж дене умылтараш лиеш. Тыгак тиде 2-шо числан лийын кертше эн тичмаш степеньже, кудо идылыкысе кече чот деч кугу лийын ок керт (365 але 366).
Високос огыл ийыште тиде пайрем 13 сентябрьлан, високосышто — 12 сентябрьлан толеш.
«Программистын кечыже» пайрем нерген икымше шонымашым «Компьютерра» савыктыш пӧртын вуйжо Дмитрий Мендрелюк 1996 ий 15 июльышто калык ончылно ойлен. Программистын кечыжлан сентябрысе икымше кугарням темленыт, «Яндар кугарня» ман лӱмденыт[1]. 2002 ийыште «Паралельные технологии» веб-студийын пашаеҥже-влак Валентин Балт ден Михаил Червяков программист-влакын официал пайремыштым палемдыме шотышто РФ правительствылан серышеш кидпалым погеныт[2].
2009 ий 24 июльышто РФ-ын Кыл да тӱшка коммуникаций министерствыже Россий президентын «Программистын кечыж нерген» кӱштыкын проектшым РФ правительствылан темлен[3][4].
2009 ий 11 сентябрьыште Россий президент Дмитрий Медведев 1034-ше №-ан кӱштыкеш кидпалым пыштен[5], тудым Россий Федерацийын кыл да тӱшка коммуникаций министерствыж ямдылен, тышан у официал пайрем увертаралтын «Программистын кечыже»[6][7].
Моло дате-влак
- 30 ноябрь — Информацийым аралыме тӱнямбал кече, 1988 ий гыч палемдалтеш. Лач тиде ийын Моррис шукшын икымше тӱшка эпидемийже лийын, тудым ыштыше лӱм дене лӱмдымӧ.
- 10 декабрь — икымше программистке Ада Августа Байрон Кингын, графиня Лавлейсын шочмо кечыж лӱмеш 1815 ий 10 декабрь. Ада компьютер историйыште икымше Бэббиджа аналитике машиналан программым возен, икымше термин-влакым «пашазе ячейке», «цикл» да молымат кучылтын. Тудо эн ондак тачысе компьютер, шуко функциян машинан шочшашыж нерген каласен, кудо шотлаш веле огыл, графике, йӱк денат пашам шукташ тӱҥалеш. Тудын лӱмеш программированийыште ик йылме Ада ман лӱмдалтын.
- 22 апрель — Российыште, 2204 (варажым 220400) специальностьян тоштемше кодировко лӱмеш (шотлымо технике да автоматизаций системе-влаклан программе йӧным ыштымаш). Российыште у классификаций шот дене «ПО ВТ и АС» специальность 230105.65 код куча — тыге «Программистын кечымжым» 23 январьыште пайремлаш йӧн лектын.
- 1946 ий 14 февраль — сар пытымек, публикылан да пресслан ЭНИАК ончыкталтын. Лийын кертме кече (web-программист-влаклан поснак 4 апрельыште (404 йоҥылыш).
- 4 апрельыште католик тӱня шнуй Исидор Севильскийын кечыжым палемда, тудо компьютер да Интернет дене пайдаланыше-влакым арала.
Палемдымаш
- ↑ День программиста настанет? Компьютерра (27 ага 2009). Тергыме кече: 12 идым 2020. Архивлыме 23 идым 2020 ий.
- ↑ «Праздник 256-го дня» Архивысе копий 11 идым 2014 гыч. CNews
- ↑ «У программистов может появиться свой официальный праздник» Архивысе копий 6 теле 2020 гыч Минкомсвязи
- ↑ «Российские программисты получат профессиональный праздник». Коммерсантъ
- ↑ Указ Президента РФ от 11.09.2009 № 1034 «О Дне программиста». Тергыме кече: 12 идым 2016. Архивлыме 15 идым 2016 ий.
- ↑ «Президент России подписал указ об утверждении Дня программиста» Архивысе копий 6 теле 2020 гыч Минкомсвязи
- ↑ «Медведев утвердил 13 сентября Днем программиста» Архивысе копий 14 идым 2014 гыч. CNews