Ракет войска ден артиллерийын кечышт
| Ракет войска ден артиллерийын кечышт | |
|---|---|
 РФ ВС-ын Ракет войска да артиллерийын кугу эмблемышт | |
| Тыгак | Артиллерийын кечыже |
| Ышталтын | 1944 ийыште |
| Палемдат |
 Белоруссий Казахстан Россий Кыргызстан |
| Кече | 19 кылме |
| Йӱла | пырля служитлыше-влак дене вашлиймаш |
| Кылдалтын | «Уран» операцийым тӱҥалмаш |
Ракет войска ден артиллерийын кечышт — ондак ССР Ушемыште палемдалтше шарныктыш кече, а кызытсе жапыште Российыште, Белоруссийыште, Казахстаныште, Киргизийыште да Узбекистаныште 19 ноябрьыште палемдалтеш[1], Казахстаныште[2][3], Киргизийыште[4] да Узбекистаныште[5].
Историй
Артиллерий пайремым СССР Кӱшыл Совет Президиумын кӱштыкшӧ дене 1944 ий 21 октябрьыште увертарыме[6]. 19 ноябрь кечым тыгай амал дене ойырен налме: 1942 ий 19 ноябрьыште Кечывалвел-Касвел да Донысо фронтласе артиллерийын куатле полышыж дене Совет Союзысо Йошкар Армий «Уран» операцийым тӱҥалын — Сталинград кучедалмаште совет контрнаступлений, тиде Кугу Ачамланде сарыште да Кокымшо тӱнямбал сарыште вашшогышо вийын вожгеак вашталтме (коренной перелом) жапше лийын. Тиде кечым Йошкар Армий артиллерийысе Сарзе Каҥашын еҥже, артиллерийын генерал-лейтенантше И. С. Прочко темлен. Лийыныт вес темлымаш-влакат, мутлан, Артиллерий тоштерын начальникше полковник Я. Кусуке Сталинград бой пытыме кечым, 2 февральым, пайрем кече семын палемдаш темлен[7].
СССР Кӱшыл Совет Президиумын кӱштыкшӧ дене, 1964 ий 17 ноябрь гыч, Совет Армийын Артиллерийжым Ракет да Сухопут войскан артиллерийже манаш тӱҥалме дене пайрем Ракет войскан ден артиллерий кече семын палемдалтын. Россий Федерацийысе Сар Вийын (Россий ВС)чыла ракетан да артиллерий частьлаштыже палемдалтеш. Тиде кечын Москосо Александров садыште Палыдыме салтакын шӱгарже да «Талешке ола Сталинград» шарныктыш пале деке пеледыш аршашым да венокым пайремлын пыштат[8]. Пайрем деч ончыч ракетысе войскан ветеран ден сарвуйлатыше-влакше артиллерийысе тӱҥ маршал-влак Николай Вороновым да Митрофан Неделиным тойымо верышке пеледыш ден венокым пыштат[9].
Палемдымаш
- ↑ Поздравление министра обороны Республики Беларусь с Днём ракетных войск и артиллерии. www.vsr.mil.by (21 кылме 2016). Тергыме кече: 7 вӱдшор 2019. Архивировано из оригинала 6 вӱдшор 2019 ий.
- ↑ День ракетных войск и артиллерии. Тергыме кече: 16 шорыкйол 2013. Архивлыме 20 кылме 2021 ий.
- ↑ В Вооруженных Силах Казахстана отметили День ракетных войск и артиллерии. www.mod.gov.kz (21 кылме 2016). Тергыме кече: 7 вӱдшор 2019.
- ↑ Памятные даты. День артиллерии Кыргызской Республики. Тергыме кече: 16 кылме 2021. Архивлыме 16 кылме 2021 ий.
- ↑ «19-Noyabr — O'zbekiston qurolli kuchlari artilleriyasi kuni». www.taqvim.uz (19 кылме 2019). Тергыме кече: 4 пургыж 2023.
- ↑ Закалённые громом, опалённые порохом... Ко Дню Ракетных войск и Артиллерии. Министерство обороны Российской Федерации. 74rvia.mil.ru (19 кылме 2018). — Архивные документы Министерства обороны Российской Федерации. Тергыме кече: 20 кылме 2018. Архивлыме 16 кылме 2021 ий.
- ↑ Крылов В. М. «Малочисленность пехоты вынуждала нас всю тяжесть прогрызания вражеской обороны возлагать на артиллерию…» Из истории учреждения Дня ракетных войск и артиллерии. // Военно-исторический журнал. — 2004. — № 11. — С.75-76.
- ↑ В Александровском саду состоялась торжественная церемония возложения цветов и венков к Могиле Неизвестного солдата и памятному знаку «Город-герой Сталинград» : Министерство обороны России… Тергыме кече: 19 кылме 2016. Архивлыме 20 кылме 2021 ий.
- ↑ У Кремлёвской стены состоялось торжественное возложение венков к урнам с прахом главных маршалов артиллерии Николая Воронова и Митрофана Неделина : Министерство обороны России… Тергыме кече: 19 кылме 2016. Архивлыме 20 кылме 2021 ий.