Ушакова, Маргарита Тимофеевна
| Маргарита Тимофеевна Ушакова | |
|---|---|
 | |
| Шочмо кече | 1949 ий 21 кылме (76 ий) |
| Шочмо вер | РСФСР, Марий АССР, Волжск район, Курыкӱмбал ял |
| Гражданлык |
 СССР Россий |
| Паша сомыл | серызе, журналист |
| Награде да премий |
«Вячеслав Абукаев-Эмгак» шарнымаш медаль, Марий Эл Республик Кугыжаныш Погынын Чапкагазше, Марий Эл Республикын Тӱвыра, савыктыш да калык паша шотышто министерствын Чапкагазше, Марий Эл Республикын Социальный вияҥдымаш министерствын Чапкагазше (1998, 1999, 2004), Марий Эл Республик Президентын Чапкагазше, Марий ОК ВЛКСМ-ын Чапкагазше |
Маргарита Тимофеевна Ушакова (шоч. 21 кылме 1949, Курыкӱмбал (Юлсер кундем), Марий Автоном Совет Социализм Республик) — марий серызе, журналист, Россий Серызе-влак ушемын йыжъеҥже (2001)[1][2].
Илыш корныжо
Маргарита Ушакова 1949 ийын кылме тылзын 21-ше кечынже Марий АССР Волжск район Курыкӱмбал ялеш шочын. Карай кандашияш школым тунем пытарымеке, Свердловск областьысе Серов оласе ГПТУ-што пашалык шинчымашым налын (1967). 1970 ий марте заводышто токарьлан тыршен, вара лу ий жапыште почто кыл службышто пашам ыштен. 1984—1987 ийлаште — «Волжская правда» газет редакций пелен радиоорганизатор, тиде газетын дубляж дене редакторжын алмаштышыже. Вара «Волжский мебельщик» шуко тиражан газетын редакторжо лийын, Сбербанкыште пашам ыштен. 1990 ийыште журналистикыш пӧртылын, 1992 ий марте «Юл увер» газетын корреспондентше лийын. Пытартыш ийлаште, 2004 ийыште пенсийыш лекмешкыже, тудо Юлсер районысо шкет илыше шоҥгыеҥ граждан ден инвалид-влаклан мӧҥгыштӧ социал полышым пуышо пӧлкам вуйлатен[2].
Сылнымутым да калык ойпогым йӧраташ Маргарита Ушаковам тудын йомакче коваже А. С. Ефимова туныктен. Самырык серызын икымше возымыжо 1970-ше ийыште лектын, тунам тудо Новосибирскыште илен. Ончыч рушла возен. 1978 ийыште «Мемнан у авторна» рубрике дене «Ончыко» журналыште «Авамын куэже» икымше ойлымашыже лектын, сылнымутысо мер калык вигак ӱшаным пуышо прозаик нерген ойлаш тӱҥалын[3].
Вара моло ойлымаш ден повесть-влак лектыныт: «Мий, кунам ӱжыт, тол, кунам вучат», «Кажне вӱтельын шерге шке купшо», «Ок ырыкте колятул», «Шолып пӧртсий», «Кужу йӱд», «Кокымшо тошкалтыш», «Кӱсын корка» пьесе, новелле-влак[2].
«Авамын куэже» икымше сборникшым тудо Мардан Рая (Николаева) дене пырля 1993 ийыште луктын. Маргарита Ушакован чылажге шым сборникше лектын, нунын кокла гыч кажныже шке сылнылык нелытшым куча, лудшо, журналист да коллеге-серызе-влак коклаште йӱксавышым шочыкта[2].
Произведенийже-влак республикын чыла периодике савыктышлаштыже, «Эрвий», «Эр чолпан», «Юзо памаш» тӱшка сборниклаште савыкталтыныт, а «Тошто пӧртын монологшо» повесть авторын кусарымыж дене рушла «Таллинн» альманахын лаштыклаштыже савыкталтын (2005)[4].
Маргарита Ушакова «Ончыко» журнал премийын лауреатше улеш (1980). ВЛКСМ Марий обкомын (1981), Калыкым социально аралыме да паша министерствын (1998, 1999, 2004), МЭР-ын тӱвыра, печать да калык-влак кокласе кыл шотышто министерствыжын (2004) Чаптаныкышт дене палемдалтын. МЭР-ын Президентшын Тауштымашыже уло (1999). 2001 ий гыч Россий серызе-влак ушемын йыжъеҥже[2].
Тӱҥ произведенийже-влак
- Чыла — чонан : ойлымаш-вл. // Эрвий. Эр пеледыш. Йошкар-Ола, 1990. С. 122—124.
- Ойлымаш-влак//Авамын куэже / М. Ушакова, Мардан Р. Йошкар-Ола, 1993. С. 3-84.
- Янгаршудо олык : повесть, ойлымаш, новелле, пьесе, муро-вл. [Вересковая поляна : повести, рассказы, новеллы, пьесы, песни]. Йошкар-Ола, 2000. 184 с.
- Умыло мыйым : ойлымаш, повесть, йомак, пьесе, муро ден почеламут-вл. [Пойми меня : рассказы, повесть, сказка, пьеса, песни и стихи]. Йошкар-Ола, 2004. 280 с.
Суаптар
- «Ончыко» журналын премийже (1980);
- Марий ОК ВЛКСМ-ын Чапкагазше (1981);
- Марий Эл Республикын Социальный вияҥдымаш министерствын Чапкагазше. (1998, 1999, 2004);
- Марий Эл Республик Президентын Чапкагазше (1999);
- Россий Серызе-влак ушемын йыжъеҥже (2001);
- Марий Эл Республикын Тӱвыра, савыктыш да калык паша шотышто министерствын Чапкагазше (2004);
- Марий Эл Республик Кугыжаныш Погынын Чапкагазше (2012);
- «Вячеслав Абукаев-Эмгак» шарнымаш медаль (2018)[2].
Палемдымаш
- ↑ Маргарита Ушакова / Проза.ру (руш.). proza.ru. Тергыме кече: 12 кылме 2025.
- ↑ 1 2 3 4 5 6 Маргарита Ушакова (руш.). mari-lab.ru. Тергыме кече: 12 кылме 2025.
- ↑ Маргарита Ушакова — "бриллиант" марийской литературы (руш.). www.vpgazeta.ru. Тергыме кече: 12 кылме 2025.
- ↑ «Но чон возыкта» («Но сердце просит писать») | Республиканская детско-юношеская библиотека им. В.Х. Колумба (руш.). rubcolumba.ru. Тергыме кече: 12 кылме 2025.
Литератур
- Авт. нерген кӱчык справка / М. Ушакова, Мардан Р. // Авамын куэже. Йошкар-Ола, 1993. С. 3.
- Маргарита Ушакова — 55 : буклет. Йошкар-Ола, 2004.
- Писатели Республики Марий Эл : автобиобиблиогр. сборник. Йошкар-Ола, 2004. С. 70-71.
- Богданов А. «Шонен лукмо илыш утларак келшен…» // Ончыко. 2004. № 10. С. 136—137.
- Александров-Арсак А. «Вӱтельылан шерге шке купшо…» // Марий Эл. 2004. 19 нояб.
- Пчёлкина Т. Тендан семын возышо весе уке // Кугарня. 2007. 4 май.
- Писатели Марий Эл: биобиблиографический справочник / сост.: А.Васинкин, В.Абукаев и др. — Йошкар-Ола: Марийское книжное издательство, 2008. — 752 с. С. 627—628.
 |
|---|
