Пончикын калыкле кечыже
| Пончикын калыкле кечыже | |
|---|---|
 1920 ий 4 июньышто палемдымаш | |
| Палемдат | американец-влак |
| Кече | июньын икымше кугарняже |
| Кылдалтын | Икымше тӱнямбал сарыште пончикым пуэдыше-влак дене |
Пончикын калыкле кечыже (брит.англ. National Doughnut Day але амер.англ. National Donut Day)— Америкысе Ушымо Штатлаште пайремлыме кече, июньышто икымше кугарнян палемдалтеш, 1938 ийыште Утарыше-влакын армийышт лӱмеш шочын, нуно Икымше тӱнямбал сар годым салтак-влаклан пончикым яра пуэденыт[1].
Историй
США-н Икымше тӱнямбал сарыш (1917 ийыште) ушнымеке, Утарыше армий шке еҥже-влакым миссий дене Францийыш колтен. Миссий американ сарзе-влакын социал йодышыштым тӧрлаш полшышаш улмаш, тидлан нуно лӱмын палатке-влакым шогалтылыныт. Тыгай полыш вер-влакым американ армийысе тунемме рӱдер-влак пелен вераҥденыт. Икымше миссийыш шке кумылын 250 еҥ ушнен. Нунын кокла гыч кокытшылан — прапорщик Margaret Sheldon да адъютант Helen Purviance — тыгай шонымаш ушышкышт толын пурен: салтак-влаклан пончикым яра пуэдаш. Тиде пашам шуктышо ӱдырамаш волонтёр-влакым салтак-влак пеш вашке «Doughnut Dollies» («Пончик курчак-влак») манаш тӱҥалыныт.
1938 ий гыч Чикагысе утарыше армийын еҥже-влак тиде кечым калыкле пайрем семын палемдаш тӱҥалыныт. Тӱҥалтыш жапыште нуно Икымше тӱнямбал сар деч вара Кугу депрессийыш логалше сарзе еҥ-влаклан полшаш гына шоненыт.
Тунамсек пайрем тӱшка калыкым авалтен да у шонымашым шочыктен — шужен илыше-влаклан надырым погаш. Тиде кечын кофейнылаште поро кумылым лукшо марке-влак ик долларлан ужалалтыт, кажне еҥ тидын дене пайдаланен кертеш. Таче США-се ятыр пекарьылаште пончикым яра сийлат, мутлан ты сомыл кумдан палыме Dunkin’ Donuts кылыштат ышталтеш[2].
Оҥай факт
- Кокымшо тӱнямбал сар жапыштат Йошкар Ыресын волонтёр-влак салтак-влаклан пончикым пуэденыт.
- Пончикын калыкле кечыже Великобританийыштат эртаралтеш[2].
Палемдымаш
- ↑ Kevin Fagan A holey holiday – National Donut Day Архивысе копий 5 пеледыш 2012 гыч February 31, 2009 SF Chronicle (англ.)
- ↑ 1 2 Англичане готовятся к национальному дню пончика. Тергыме кече: 17 кылме 2015. Архивлыме 18 кылме 2015 ий.