Донорын тӱнямбал кечыже

РУВИКИ — эрыкан энциклопедий гыч материал
Донорын тӱнямбал кечыже
World Health Organization Flag.jpg
Тӱрлылык Официально пеҥгыдемдыме кече
Официал World Blood Donor Day
Ыҥ Моло-влакым утарыме шонымаш дене шке вӱрыштым пуышо-влаклан пӧлеклалтын
Ышталтын 2005 ий 25 майыште
Ыштыше Тӱнямбал тазалыкаралтыш ассамблей
Палемдат Тӱнямбал пайрем
Кече 14 пеледыш
Кылдалтын 1868 ий 14 июньышто айдемын вӱр тӱшкажым (группыжым) почшо австрий/американ химикын, иммунолог Карл Ландштейнерын шочмыж дене
Логотип РУВИКИ.Медиа РУВИКИ.Медиаште медиафайл-влак

Вӱрым пуышын (донорын) тӱнямбал кечыже — 2005 ий майыште, Тазалыкаралтыш тӱнямбал ассамблейын 58-ше сессийыштыже, Женевыште (WHA58.13 резлолюций) тӧнежлыме тӱнямбал кече. Ий еда 14 июньышто эртаралтеш.

Донор мут латин йылме гыч «donare» — «пӧлеклаш». Вӱрым пуышо-влакын черлылан (реципиентлан) пуымо пӧлекышт чӱчкыдынак илыш лиеда.

Тиде кечын 1868 ийыште Карл Ландштейнер шочын, австрийысе эмлыше, иммунолог, 1930 ийыште айдеме вӱрын тӱрлӧ тӱшка нерген шинчымашым почмыжлан Нобелев премийым налын.

Вӱрым пуышын тӱнямбал кечыжым пайремлыме темлымаш дене, вӱрым шке кумылын пуаш йодшо, ныл тӱнямбал организаций лектын: ВОЗ, Йошкар Ырес тӱнямбал федераций да Йошкар Пелтылзе, Вӱр донор-влак организацийын тӱнямбал федерацийже, Вӱрым йоктарыме шотышто тӱнямбал обществе.

Карл Ландштейнер (бюст)

Теме-влак

Ий еда Донорын кечыжлан могай-гынат темым ойырат.

  • 2005 — «Вӱрым пуымым палемдышыла» (Лондон)[1];
  • 2006 — «Ответственностьым тӱшкан шижмаш»[2];
  • 2007 — «Ава-влаклан лӱдыкшыдымӧ вӱр» (Оттава)[3][4];
  • 2008 — «Вӱрым эреак пуыман»[5];
  • 2009 — «Вӱрым да тудын компонентше-влакым 100%-лан яра пуымаш» (Австралий)[6];
  • 2010 — «Тӱнялан у вӱр» (Барселона, Шанхай)[7][8];
  • 2011 — «Эше шукырак вӱр. Шукырак илыш» (Буэнос-Айрес)[9];
  • 2012 — «Кажне донор — герой» (Сеул)[10];
  • 2013 — «Илышым пӧлеклыза — донор лийза» (Париж)[11];
  • 2014 — «Ава-влакым утараш лӱдыкшыдымӧ вӱр» (Коломбо)[12];
  • 2015 — «Тау илышем утарымылан» (Шанхай)[13];
  • 2016 — «Вӱр мемнам чыланнам иктеш уша» (Нидерланды)[14][15];
  • 2017 — «Вӱрым пуыза. Кызыт пуыза. Чӱчкыдын пуыза» (Ханой)[16];
  • 2018 — «Шкендам весылан пуыза. Вӱрым пуыза. Илыш дене пайлалтса» (Афины)[17];
  • 2019 — «Лӱдыкшыдымӧ вӱр чыланыштлан» (Руанда)[18];
  • 2020 — «Лӱдыкшыдымӧ вӱр илышым утара»[19];
  • 2021 — «Уло тӱня кӱлткыжӧ манын вӱрдам пуыза» (Рим)[20];
  • 2022 — «Вӱрым пуымаш — тиде икоян улмаш. Теат ушныза да илышым утарыза» (Мехико)[21];
  • 2023 — «Вӱрым пуыза, плазмым пуыза, илыш дене пайлалтса, тудын дене чӱчкыдын пайлалтса» (Алжир)[22];
  • 2024 — «20 ий вӱрым пуымашым (донорствым) палемдымаш: тау донор-влаклан!»[23].
  • 2025 — «Вӱрым пуыза, ӱшаным пуыза: пырля ме илышым утарена»[24].
Вӱр клинике рӱрерыште вӱрым пуымо годым донор-влак

Палемдымаш

  1. ↑ Всемирный день донора крови станет ежегодным, 2008-06-06, <https://ria.ru/20050524/40409096.html>. Тергыме: 20 ага 2025. 
  2. ↑ Всемирный день донора крови 2006 год (руш.) (PDF). transfusion.ru (2006). Тергыме кече: 20 ага 2025.
  3. ↑ Всемирный День Донора Крови: Капля крови – Капля Жизни » Медвестник (руш.). medvestnik.ru. Тергыме кече: 20 ага 2025.
  4. ↑ New initiative to improve mothers' access to safe blood (амер. англ.). www.who.int. Тергыме кече: 20 ага 2025.
  5. ↑ Всемирный День донора будет проходить под девизом «Отдавая кровь регулярно», <https://aif.ru/health/life/212395>. Тергыме: 20 ага 2025. 
  6. ↑ Global Consultation on 100% Voluntary Non Remunerated Donation of Blood and Blood Components and World Blood Donor Day Celebrations (амер. англ.). www.who.int. Тергыме кече: 20 ага 2025.
  7. ↑ MahaMur (2010-06-11), 12 Июня акция у ТЦ "Променад" - 11 Июня 2010 - Donors.kz - донорство в Казахстане, форум, тесты,статьи, <https://donors.kz/news/mezhdunarodnyj_den_donora/2010-06-11-18>. Тергыме: 20 ага 2025. 
  8. ↑ World Blood Donor Day: new blood for the world (амер. англ.). www.who.int. Тергыме кече: 20 ага 2025.
  9. ↑ Всемирный день донора крови. Справка, 2011-06-14, <https://ria.ru/20110614/386704289.html>. Тергыме: 20 ага 2025. 
  10. ↑ World Blood Donor Day 2012 - Every blood donor is a hero (амер. англ.). www.who.int. Тергыме кече: 20 ага 2025.
  11. ↑ World Blood Donor Day 2013 - Give the gift of life: donate blood (амер. англ.). www.who.int. Тергыме кече: 20 ага 2025.
  12. ↑ World Blood Donor Day 2014 - Safe blood for saving mothers (амер. англ.). www.who.int. Тергыме кече: 20 ага 2025.
  13. ↑ World Blood Donor Day 2015 - Thank you for saving my life (амер. англ.). www.who.int. Тергыме кече: 20 ага 2025.
  14. ↑ World Blood Donor Day 2016 - Blood connects us all (амер. англ.). www.who.int. Тергыме кече: 20 ага 2025.
  15. ↑ Wayback Machine. web.archive.org. Тергыме кече: 21 ага 2025.
  16. ↑ World Blood Donor Day 2017 - What can you do? Give blood. Give now. Give often (амер. англ.). www.who.int. Тергыме кече: 20 ага 2025.
  17. ↑ World Blood Donor Day 2018 (амер. англ.). www.who.int. Тергыме кече: 20 ага 2025.
  18. ↑ World Blood Donor Day 2019 (амер. англ.). www.who.int. Тергыме кече: 20 ага 2025.
  19. ↑ ВОЗ. Информационный бюллетень. Июнь 2020 // Социальные аспекты здоровья населения. — 2020. — № 3.
  20. ↑ World Blood Donor Day 2021 (амер. англ.). www.who.int. Тергыме кече: 20 ага 2025.
  21. ↑ ВОЗ. Информационный бюллетень. Июнь 2022 // Социальные аспекты здоровья населения. — 2022. — № 3.
  22. ↑ World Blood Donor Day 2023 (амер. англ.). www.who.int. Тергыме кече: 20 ага 2025.
  23. ↑ World Blood Donor Day 2024 (амер. англ.). www.who.int. Тергыме кече: 20 ага 2025.
  24. ↑ World Blood Donor Day 2025 (амер. англ.). www.who.int. Тергыме кече: 11 пеледыш 2025.

Литератур

  1. ВОЗ. Информационный бюллетень. Июнь 2020 // Социальные аспекты здоровья населения. — 2020. — № 3.
  2. ВОЗ. Информационный бюллетень. Июнь 2022 // Социальные аспекты здоровья населения. — 2022. — № 3.
  3. Крамаренко Анна Александровна. ISO 9001:2015: ожидаемые трудности перехода и пути реализации требований // Здоровье населения и среда обитания. — 2015. — № 6 (267).

Кылвер-влак

"https://mhr.ruwiki.ru/w/index.php?title=Донорын_тӱнямбал_кечыже&oldid=1152224" гыч налме