Австралийын кечыже
| Австралийын кечыже | |
|---|---|
| Сидней бухтышто Австралийын кечыжым пайремлымаш, 2004 ий | |
| Палемдат | Австралийыште |
| Кече | 26 шорыкйол |
Австралийын кечыже (ондак День Годовщины, День Основания да Australian кече семын палыме[1]) — Австралийын официал калыкле пайремже. Ий еда 26 январьыште палемдалтеш, тиде кечын 1788 ийыште Икымше флот Сидней-Коувыш (У Кечывалвел Уэльс) толын да Австралийын эрвел серыштыже британ суверинитетым увертареныт, тудо жапыште У Голландий семын палыме лийын[2].
Австралийын кечыже курым ончыч лийын огыл гынат, 26 январьыште пайремлыме нерген увер 1808 ийыш пӧртылта; У Кечывалвел Уэльсым негызлыме кече икымше гана официальне 1818 ийыште лийын. Пайрем австралийец-влакым Австралий кече деч ончыч суапландарыме дене тӱҥалеш, кугун пагалыме австралиец-влакын лӱмыштым увертарат да генерал-губернатор ден премьер-министр саламлыме мутым ойлат. Тудо официал кугыжаныш пайремлан Австралийын кажне субъектыштыже шотлалтеш; каныш кечылан толеш гын, вес шочмын каныш кече лиеш. Австралийын кечыже фестиваль, концерт да граждан церемоний дене эрта, кугу да изирак общинылаште, олалаште палемдалтеш. Австралийын кечыже Австралийлан ий еда эртыше кугу пайрем[3].
Историй
Икымше флот толмаш
1787 ий 13 майыште Первый флот семын палыме 11 корабльан флотым Британ Адмиралтействе Англий гыч Австралийыш колтен. Капитан Артур Филлипын вуйлатымыж почеш флот Ботани бухтышто, У Кечывалвел Уэльс серыште, ты верым лейтенант Джеймс Кук 1770 ийыште шымлен лектын да тиде мландылан Беликобританий праваже уло ман увертарен. Тиде илем нунылан кӱлеш лийын Йӱдвел Америкыште латкум колонийым йомлдарымыштлан кӧра[4]. Флот 1788 ий 18–20 январь гутлаште толын, но тунамак тиде гаваньын келшен толдымеш ужыныт.
21 январьыште Филипп ден икмыняр офицер, илемлан утларак сай верым кычалын, 12 километр йӱдвелыште улшо Порт-Джексоныш каеныт. Нуно тушто 23 январь марте кодыныт; Филипп лекме верым Сидней-Коувым элгӧргӧ паша министрын лӱмжӧ Томас Таунсенд, Сиднейын 1-ше виконтшын лӱмжӧ дене лӱмден. Тыгак нунын икмыняр абориген дене кылым кученыт.
Палемдымаш
- ↑ Australia Day in question, The Age: p. 2, 2008-01-26, <https://web.archive.org/web/20090113180843/http://www.theage.com.au/news/opinion/australia-day-in-question/2008/01/25/1201157665401.html?page=2>. Тергыме: 26 шорыкйол 2013.
- ↑ Australia Day - A History. Victoria State Government. Тергыме кече: 26 шорыкйол 2009. Архивлыме 19 сӱрем 2008 ий.
- ↑ National Australia Day Council Annual Report 2010-11 p3
- ↑ Ekirch, A. Robert. Great Britain's Secret Convict Trade to America, 1783–1784 (англ.) // The American Historical Review : journal. — 1984. — December (vol. 89, no. 5). — P. 1291.
Литератур
- Cheater Christine & Debenham Jennifer. The Australia Day Regatta (англ.). — Sydney: Издательство университета Нового Южного Уэльса, 2014. — 336 p. — (EBL ebooks online). — ISBN 1742246729. — ISBN 9781742246727.
Кылвер-влак
На РУВИКИ.Медиа есть медиафайлы по теме День Австралии