Ягельдина, Тамара Андреевна

РУВИКИ — эрыкан энциклопедий гыч материал
Тамара Андреевна Ягельдина
Ягельдина Тамара Андреевна.png
Шочмо кече 22 ӱярня 1939(1939-03-22)
Шочмо вер
Колымо кече 16 идым 2012(2012-09-16) (73 ий)
Колымо вер
Гражданлык  СССР Россий
Паша сомыл кӱслезе, педагог
Награде да премий

Honored Worker of Culture of the Russian Federation.png
Медаль ордена «За заслуги перед Марий Эл»

Тамáра Андрéевна Ягéльдина (22 ӱярня 1939, Изи Шокшем, Марий Автоном Совет Социализм Республик16 идым 2012, Йошкар-Ола) — совет да российысе семмастар, туныктышо. Марий АССР-ысе Курыкмарий вел Микрӓк йоча музык школын директоржо (1972—1997), Марий Элысе 1-ше №-ан калыкле президент школ-интернатын завучшо, туныктышыжо (1997—2012). Россий Федерацийысе тӱвыран сулло пашаеҥже (1993). Олык Ипай лӱмеш Марий комсомол премийын лауреатше (1972).

Илыш корныжо

1939 ий 22 мартыште Марий АССР-ысе Шернур район Изи Шокшем ялеш репрессироватлыме НКВД пашаеҥын ешыштыже шочын[1][2][3].

Т. А. Ягельдинан аважлан, кидыштыже вич йоча дене шкетын кодмеке, тунам нунын илыме Марий АССР-ысе Шернур посёлко гыч каяшыже логалын. 1939 ий шыжым аважын родыжо-влак нуным Йошкар-Олаш илаш наҥгаят да репрессироватлыме ешлан полшаш тыршат. 1943 ийыште Т. А. Ягельдинан ачаже ссылке гыч пӧртылын, 1968 ийыште чын лӱмжым пӧртылтымӧ[3].

Шочмо ялыште кыдалаш школым[3], а 1962 ийыште И. С. Палантай лӱмеш Йошкар-Оласе музык училищым тунем пытарен[1][2].

Туныктышо, 1972 ий гыч — Марий АССР-ысе Курыкмарий вел Микрӓк йоча музык школын директоржо[1][2][4]. Тыште музык урок-влакым вӱден, икымше кӱслезе-влак ансамбльым чумырен, ансамбль шке усталыкшым Москошто Кремльысе погын-влакын полатыштыже ончыктен[3][5].

1997 ий гыч 1-ше №-ан калыкле президент школ-интернатыште (Йошкар-Ола): завуч, туныктышо. Ик гана веле огыл пӱтынь российысе да калык-влак кокласе конкурсын лауреатше лийше кӱслезе-влак ансамбльын вуйлатышыже[1][2][6].

1993 ийыште тудлан «Россий Федерацийысе тӱвыран сулло пашаеҥже» чаплӱмым пуымо. 1972 ийыште, Микрӓк самырык кӱслезе-влак ансамбльын вуйлатышыже семын, Олык Ипай лӱмеш Марий комсомол премий дене суапландаралтын. 2009 ийыште «Марий Эл ончылно суаплан» орденын медальже дене палемдалтын[1][2][3].

2012 ий 16 сентбрьыште Йошкар-Олаште колен.

Суаптар-влак

Шарнымаш

1975 ийыште Микрӓк самырык кӱслезе-влакын ансамбльышт нерген «Юнга-фильм» студийыште 20 минут кужытан «Гусли поют о счастье» тӱсан фильмым войзеныт. Варарак тудо Кином йӧратыше-влакын пӱтынь ушемысе конкурсыштыжо II степенян Диплом дене да СССР тӱвыра министерствын Чаптаныкше дене палемдалтын[7].

Палемдымаш

  1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Мочаев, 2017, с. 517.
  2. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Энциклопедия Республики Марий Эл, 2009, с. 841.
  3. 1 2 3 4 5 Ягельдина Тамара Андреевна (1939-2012) - Деятели культуры и искусства - Знаменитые земляки - Каталог статей - Сернурская ЦБС. sernurlib.ru. Тергыме кече: 20 кылме 2025.
  4. История школы (руш.). МБУДО Микряковская Детская Музыкальная Школа. Тергыме кече: 20 кылме 2025.
  5. О нас. pho12.ru. Тергыме кече: 20 кылме 2025.
  6. Сохранение и развитие традиционных марийских народных инструментов, <https://web.archive.org/web/20230208155927/https://vuzlit.com/1809831/sohranenie_razvitie_traditsionnyh_mariyskih_narodnyh_instrumentov>. Тергыме: 2 теле 2025. 
  7. 1 2 Янгильдина Тамара Андреевна (руш.). Марийская история в лицах. Тергыме кече: 20 кылме 2025.

Литератур

  • Егоров Н. На экране — Юнга-фильм. — Йошкар-Ола, 1987. — 45 с.
  • Терехова А. В. Ягельдина Тамара Андреевна // Марийская биографическая энциклопедия / Авт.-сост. В. А. Мочаев. — Йошкар-Ола: Марийский биографический центр, 2007. — С. 417. — 2032 экз. — ISBN 5-87898-357-0.
  • Ягельдина Тамара Андреевна // Энциклопедия Республики Марий Эл / Отв. ред. Н. И. Сараева. — Йошкар-Ола, 2009. — С. 841. — 872 с. — 3505 экз. — ISBN 978-5-94950-049-1.
  • Терехова А. В., Эшкинина А. Г. Ягельдина Тамара Андреевна // Марийская биографическая энциклопедия / Авт.-сост. В. А. Мочаев. — 2-е изд. — Йошкар-Ола: Марийский биографический центр, 2017. — С. 517. — 606 с. — 1500 экз. — ISBN 978-5-905314-35-3.

Кылвер-влак