Эймонтов, Генрих Станиславович

РУВИКИ — эрыкан энциклопедий гыч материал
Генрих Станиславович Эймонтов
Генрих Станиславович Эймонтов.jpg
Шочмо кече 11 сорла 1899(1899-08-11)
Шочмо вер
Колымо кече 2 ӱярня 1975(1975-03-02) (75 ий)
Колымо вер
Войскан родшо СССР МВД Элгӧргӧ войска[d]
Званий Капитан (сарзе званий)[d]
Кредалмаш/сар
Награде да премий
Йошкар Тисте орден I степенян Ачамланде сар орден Йошкар Шӱдыр орден «1941–1945 ийласе Кугу Ачамланде сарыште Германийым сеҥымылан» медаль

Гéнрих Станислáвович Э́ймонтов (11 сорла 1899, Вильнюс2 ӱярня 1975, Моско) — польшысо да руш совет кугыжаныш лӱдыкшыдымылык орган-влакын пашаеҥже, административ пашаеҥ. ОГПУ-н Марий кундемысе пӧлкажын начальникше (1930—1931), Горький крайысе милиций виктемын начальникше (1932—1933), ОГПУ-н Удмурт кундемысе пӧлкан начальникше (1933—1934). Киров край-кундемысе судын председательже (1934—1937). Российысе Граждан сарын да Кугу Ачамланде сарын участникше, ныл гана Йошкар Шӱдыр орденын кавалерже. 1919 ий гыч ВКП(б)-ын йыжыҥъеҥже.

Илыш корныжо

1899 ий 11 августышто Россий империйысе Вильна олаште (кызыт Вильнюс — Литван рӱдолаже) пекарьлан пашам ыштыше дворянинын ешыштыже шочын. Шочмо тукымлӱмжӧ — Эймонт, калык шот дене — поляк[1].

1914 ийыште Киевысе кок классан ола училищым тунем пытарен. 1914—1919 ийлаште Киев да Евпаторий олаласе киндым ужалыме тӱрлӧ кевытыште да кондитерскийыште тыршен, Бахмач станцийыште Украин сар комиссариатын агитпунктшым вуйлатен.

1918 ийыште Йошкар Армийыш налыныт. Российысе Граждан сарын  (руш.) участникше: 1919—1920 ийлаште шке кумылын Йошкар Армийыште лийын (14-ше армий, 8-ше дивизий, Касвел фронтысо 66-шо лӱйкалыше, пехото полк), Польшо фронтым, Белоруссийым кредалмаш дене эртен. Ротын политрукшо, батальонын военкомжо, военкомын секретарьже лийын. П. П. Скоропадский гетманын армийыштыже служитлен. 1919 ийыште ВКП(б)-ш пурен. 1919 ийыште Киев оласе Рӱдӧ агитатор-инструктор курсым тунем лектын[1].

1920 ий гыч — Киев, Моско, Угарман олаласе ВЧК-ште[1].

1925 ийыште Москошто Мархлевский лӱмеш Касвелысе изирак калык-влакын Коммунист университетыштым[2], 1927 ийыште — М. В. Ломоносов лӱмеш МГУ-н кастене тунемме пӧлкажын 2 курсым тунем пытарен[1].

1930—1931 ийлаште — ОГПУ-н Марий кундемысе пӧлкажым вуйлатыше[1].

1932—1933 ийлаште — Горький крайысе милиций виктем вуйлатыше[1].

1933—1934 ийлаште — ОГПУ-н Удмурт кундемысе пӧлкам вуйлатыше[1].

1934 ий декабрь марте — Горький крайысе суд председательын алмаштышыже[3].

1934—1937 ийлаште — Виче кундемысе / областной судын председательже[1]. 1937 ийыште Киров ВКП(б) обкомын пунчалже дене «политике ӱшаным сулыдымылан» паша гыч кораҥдыме (поляк улмыжым пален налме), 1938 ий 2 августышто арестоватлыме, а 1939 ийыште партий гыч лукмо[1]. Петырен шинчыме жапыште (арест) Киров олаште илен, 3 №-ан киндым кӱэштше пӧртын директоржылан пашам ыштен. 1940 ий 4 январьыште судитлыме, но титакше укелан кӧра пашам чарыме, утаралтын, партийыш уэш пӧртылтымӧ[4][5][6].

Утарыме деч вара, 1940—1941 ийлаште, «Росснабсбыт» трестын Кировысо контор вуйлатышылан пашам ыштен.

1941 ий декабрьыште Йошкар Армийыш налыныт. Кугу Ачамланде сарын участникше: 1-ше Белорусс фронтысо 1-ше артиллерий дивизийыште, Балтий флотышто, Кечывалвел-Касвел фронтысо 5-ше ударный армийыште служитлен, капитан. Кок гана сусырген[1].

«Чапланыше чекист» палыже лийын, 1930 ийыште Йошкар-Олаште, 1933 ийыште Удмурт автоном областьыште — «контрреволюций дене шкем чаманыде кредалмылан» маузер, сонар пычал дене суапландаралтын. Кугу Ачамланде сар жапыште да варасе сар службышто патырлыкым ончыктымылан Йошкар Тисте, II степенян Ачамланде сар да ныл гана Йошкар Шӱдыр орден, медаль-влак дене суапландаралтын[7].

Пелашыже, ӱдыржӧ лийыныт.

1975 ий 2 мартыште Москошто колен[1].

Суаптар-влак

Палемдымаш

  1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Мочаев, 2007, с. 411.
  2. Панин Е.в, Зозуля О.а. Обучение национальных меньшинств в национальных отделениях общих вузов советской России (1920-1930-е годы) // Лесной вестник / Forestry bulletin. — 2015. — Т. 19, вып. 4. — С. 158–162. — ISSN 2542-1468.
  3. d_v_sokolov Апартеид по-большевицки. Паспортизация в Горьковском крае в 1933 г. d_v_sokolov (14 вӱдшор 2013). Тергыме кече: 23 теле 2025.
  4. Книга памяти жертв политических репрессий в СССР | Родная Вятка. rodnaya-vyatka.ru. Тергыме кече: 23 теле 2025.
  5. Краткие биографии и послужные списки руководящих работников НКВД. old.memo.ru. Тергыме кече: 23 теле 2025.
  6. 1937. mat.univie.ac.at. Тергыме кече: 23 теле 2025.
  7. Эймонтов|Эймантов Генрих Станиславович :: Память народа. pamyat-naroda.ru. Тергыме кече: 23 теле 2025.
  8. Эймонтов, Генрих Станиславович — Кадровый состав НКВД 1935-1939. nkvd.memo.ru. Тергыме кече: 23 теле 2025.
  9. 1 2 3 Подвиг народа. podvignaroda.ru. Тергыме кече: 23 теле 2025.

Литератур

  • Колесников А. Ю. Эймонтов Генрих Станиславович // Марийская биографическая энциклопедия / Авт.-сост. В. А. Мочаев. — Йошкар-Ола: Марийский биографический центр, 2007. — С. 411. — 2032 экз. — ISBN 5-87898-357-0.
  • Колесников А. Ю. Эймонтов Генрих Станиславович // Марийская биографическая энциклопедия / Авт.-сост. В. А. Мочаев. — 2-е изд. — Йошкар-Ола: Марийский биографический центр, 2017. — С. 509. — 606 с. — 1500 экз. — ISBN 978-5-905314-35-3.

Кылвер-влак